| YouTube Channel

विटः (viTaH)

 
Apte
English
विटः [viṭḥ], [विट्-क]
A paramour
त्वद्वत्सलः क्व स तपस्विज- नस्य हन्ता कन्याविटः पतिरसौ परिरक्षतु त्वाम्
Māl.
 8.8
Śi.*
 4.48.
A voluptuary, sensualist
प्रतिक्षणं नव्यवदच्युतस्य यत् स्त्रिया विटानामिव साधुवार्ता
Bhāg.*
 1.13.2.
(In dramas) The companion of a prince or dissolute young man, or of a courtezan (who is described as being skilled in the arts of singing, music, and poetry and as a parasite on familiar terms with his associate to whom he nearly serves the purpose of the Vidūṣaka
seeinter alia Mk. acts 1, 5 and 8)
for definition, see S. D.* 78
अन्येभ्यश्च वसन्ति ये$स्य भवने लब्धप्रसादा विटाः
Mu.*
 3.14.
A rogue, cheat.
A catamite.
A rat.
The Khadira tree.
The orange tree.
A branch together with its shoot.
A mineral salt.Comp. -कान्ता turmeric. -पेटकः, -कम् a multitude of rogues. -माक्षिकम् a kind of mineral. -लवणम् a medicinal salt.
Apte 1890
English
विटः [विट्-क] 1 A paramour
त्वद्वत्सलः क्व स तपस्विजनस्य हंता कन्याविटः पतिरसौ परिरक्षतु त्वां Māl. 8. 8
Śi. 4. 48.
2 A voluptuary, sensualist.
3 (In dramas) The companion of a prince or dissolute young man, or of a courtezan (who is described as being skilled in the arts of singing, music, and poetry and as a parasite on familiar terms with his associate to whom he nearly serves the purpose of the Vidūṣaka
see inter alia Mk. acts 1, 5, and 8)
for definition, see S. D. 78.
4 A rogue, cheat.
5 A catamite.
6 A rat.
7 The Khadira tree.
8 The orange tree.
9 A branch together with its shoot.
10 A mineral salt.
Comp.
माक्षिकं a kind of mineral.
लवणं a medicinal salt.
Apte Hindi
Hindi
विटः
पुं*
 - विट् + क
"जार, यार, उपपति"
विटः
पुं*
 - -
"लंपट, कामुक"
विटः
पुं*
 - -
(नाटकों में) किसी राजा या दुश्चरित्र युवक का साथी
विटः
पुं*
 - -
"धुर्तं, ठग"
विटः
पुं*
 - -
"गांडू, इल्लती "
विटः
पुं*
 - -
चूहा
विटः
पुं*
 - -
खैर या खदिर का पेड़
विटः
पुं*
 - -
नारंगी का पेड़
विटः
पुं*
 - -
पल्लवयुक्त शाखा
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
विटः,
पुं,
 (वेटतीति । विट + कः ।) षिड्गः ।इत्यमरः ॥
(यथा, भागवते । १० । १३ । २ ।“सतामयं सारभृतां निसर्गोयदर्थवाणीश्रुतिचेतसामपि ।प्रतिक्षणं नव्यवदच्युतस्य यत्स्त्रिया विटानामिव साधु वार्त्ता ॥
”)कामुकानुचरः । धूर्त्तः । इति भरतः ॥
काम-तन्द्रकलाकोविदः । इति रसमञ्जरी ॥
पर्व्वत-विशेषः । लवणभेदः । खदिरविशेषः । मूषिकः ।इति मेदिनी । टे, २८ ॥
नारङ्गवृक्षः । इतिशब्दमाला ॥