वासक (vAsaka)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Spoken Sanskrit
Englishवासक - vAsaka - - habitation
वसति - vasati - - habitation
धानी - dhAnI - - habitation
अधिवसति - adhivasati - - habitation
क्षिति - kSiti - - habitation
निवसति - nivasati - - habitation
आवास - AvAsa - - habitation
वास - vAsa - - habitation
अधिवास - adhivAsa - - habitation
अवसथ - avasatha - - habitation
काय - kAya - - habitation
गृह - gRha - - habitation
निकाय - nikAya - - habitation
निकेत - niketa - - habitation
निवास - nivAsa - - habitation
समाश्रय - samAzraya - - habitation
संस्त्याय - saMstyAya - - habitation
वास्तु - vAstu - - habitation
गेह - geha - - habitation
निकेतन - niketana - - habitation
वासक - vAsaka - - clothes
वासक - vAsaka - - populating
वासक - vAsaka - - causing to dwell or inhabit
वासक - vAsaka - - perfuming
वासक - vAsaka - - habitation
वासक - vAsaka - - abode
वासक - vAsaka - - fumigating
वासक - vAsaka - - scent
वासक - vAsaka - - species of dhruvaka
वासक - vAsaka - - willow-leaved justicia shrub or Adhatoda Vasica [ Gendarussa Vulgaris - Bot. ]
वासक - vAsaka - - bed-chamber
वासक - vAsaka - - sleeping-room
वासक vAsaka fumigating
वासन vAsana act of perfuming or fumigating
वासक vAsaka populating
निवेशन nivezana populating
वासक vAsaka bed-chamber
शय्यागृह zayyAgRha bed-chamber
वासगृह vAsagRha bed-chamber
स्वप्नस्थान svapnasthAna bed-chamber
शय्यावासवेश्मन् zayyAvAsavezman bed-chamber
वासगृह vAsagRha bed-chamber
शयनीयगृह zayanIyagRha bed-chamber
शयनभूमि zayanabhUmi bed-chamber
वासगेह vAsageha bed-chamber
शयनगृह zayanagRha bed-chamber
स्वप्नगृह svapnagRha bed-chamber
शय्यापालत्व zayyApAlatva office of guardian of the bed-chamber
वासक vAsaka habitation
वासक vAsaka abode
वासक vAsaka fumigating
वासक vAsaka clothes
वासक vAsaka populating
वासक vAsaka causing to dwell or inhabit
वासक vAsaka perfuming
वासक vAsaka scent
वासक vAsaka species of dhruvaka
वासक vAsaka willow-leaved justicia shrub or Adhatoda Vasica [ Gendarussa Vulgaris - Bot. ]
वासक vAsaka sleeping-room
वासक vAsaka bed-chamber
Apte
Englishवासक [vāsaka], (-का or -सिका ) [वास्-वस्-णिच् वा ण्वुल्]
Scenting, perfuming, infusing, fumigating
Causing to dwell, populating. -कः Scent. -का (also वासिका)
An abode, habitation.
A bed-chamber.-कम् Clothes. -सज्जा, -सज्जिका a woman who dresses herself in all her ornaments and keeps herself (and her house) ready to receive her lover, especially when he has made an appointment with her
an expectant heroine, one of the several classes of a Nāyikā
S. D. thus defines her: कुरुते मण्डनं यस्याः (या तु) सज्जिते वासवेश्मनि । सा तु वासकसज्जा स्याद्विदितप्रियसंगमा ॥ 12
भवति विलम्बिनि विगलितलज्जा विलपति रोदिति वासकसज्जा 6.
Apte 1890
Englishवासक a. (का or सिका f.) [ वास्वस्-णिच् वा ण्वुल्] 1 Scenting, perfuming, infusing, fumigating &c.
2 Causing to dwell, populating.
कं Clothes.
Comp.
सज्जा,
सज्जिका a woman who dresses herself in all her ornaments and keeps herself (and her house) ready to receive her lover, especially when he has made an appointment with her
an expectant heroine, one of the several classes of a Nāyikā
S. D. thus defines her:
कुरुत मंडनं यास्याः(यातु)सज्जिते वासवेश्मनि । सा तु वासकसज्जा स्याद्विदितप्रियसंगमा 120
भवति विलंबिनि विगलितलज्जा विलपति रेदिति वासकसज्जा Gīt. 6.
Monier Williams Cologne
EnglishMonier Williams 1872
EnglishMacdonell
EnglishApte Hindi
Hindiवासक
वि* - वास् + णिच् + ण्वुल्
"सुगन्धित करने वाला, सुवासित करने वाला, धुपाने वाला, धूप देने वाला"
वासक
वि* - -
"बसाने वाला, आवाद करने वाला"
वासकम्
- -
"वस्त्र, कपड़े"
L R Vaidya
EnglishIndian Epigraphical Glossary
EnglishKridanta Forms
Sanskritवस् (व॒सँ꣡ निवासे - भ्वादिः - अनिट्)
ल्युट् = वसनम्
अनीयर् = वसनीयः - वसनीया
ण्वुल् = वासकः - वासिका
तुमुँन् = वस्तुम्
तव्य = वस्तव्यः - वस्तव्या
तृच् = वस्ता - वस्त्री
क्त्वा = उषित्वा
ल्यप् = प्रोष्य
क्तवतुँ = उषितवान् - उषितवती
क्त = उषितः - उषिता
शतृँ = वसन् - वसन्ती
शानच् = वसमानः - वसमाना
वस् (व꣡सँ॒ आच्छादने - अदादिः - सेट्)
ल्युट् = वसनम्
अनीयर् = वसनीयः - वसनीया
ण्वुल् = वासकः - वासिका
तुमुँन् = वसितुम्
तव्य = वसितव्यः - वसितव्या
तृच् = वसिता - वसित्री
क्त्वा = वसित्वा
ल्यप् = प्रवस्य
क्तवतुँ = वसितवान् - वसितवती
क्त = वसितः - वसिता
शानच् = वसानः - वसाना
वस् (व꣡सुँ꣡ स्तम्भे - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = वसनम्
अनीयर् = वसनीयः - वसनीया
ण्वुल् = वासकः - वासिका
तुमुँन् = वसितुम्
तव्य = वसितव्यः - वसितव्या
तृच् = वसिता - वसित्री
क्त्वा = वसित्वा / वस्त्वा
ल्यप् = प्रवस्य
क्तवतुँ = वस्तवान् - वस्तवती
क्त = वस्तः - वस्ता
शतृँ = वस्यन् - वस्यन्ती
वास (वा꣡स꣡ उपसेवायाम् - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = वासनम्
अनीयर् = वासनीयः - वासनीया
ण्वुल् = वासकः - वासिका
तुमुँन् = वासयितुम्
तव्य = वासयितव्यः - वासयितव्या
तृच् = वासयिता - वासयित्री
क्त्वा = वासयित्वा
ल्यप् = प्रवास्य
क्तवतुँ = वासितवान् - वासितवती
क्त = वासितः - वासिता
शतृँ = वासयन् - वासयन्ती
शानच् = वासयमानः - वासयमाना
Sanskrit Tibetan
Tibetankhyu mchog mtshan pa
१) वासक २) वृषाक
वैजयन्तीकोषः
SanskritWord: वासकः
Root: वासक
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒ वाशा
Meaning(s):
⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai
Shloka(s):
3|3|101|2 ► वासके त्वाटरूषः स्यात् सिंहास्यो वाजिदन्तकः॥ (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
3|3|102|1 ► वाशा सिंही वैद्यमाता वार्ताक्यां दुष्प्रधर्षिणी। (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|3|101|2 ⇢ वासकः (वासक) (पुं) ⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai ⇒ वाशा
➠ 3|3|101|2 ⇢ आटरूषः (आटरूष) (पुं) ⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai ⇒ वाशा
➠ 3|3|101|2 ⇢ सिंहास्यम् (सिंहास्य) (नपुं) ⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai ⇒ वाशा
➠ 3|3|101|2 ⇢ वाजिदन्तकः (वाजिदन्तक) (पुं) ⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai ⇒ वाशा
➠ 3|3|102|1 ⇢ वाशा (वाशा) (स्त्री) ⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai ⇒ वाशा
➠ 3|3|102|1 ⇢ सिंही (सिंही) (स्त्री) ⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai ⇒ वाशा
➠ 3|3|102|1 ⇢ वैद्यमातृ (वैद्यमातृ) (स्त्री) ⇒ Justicia adatoda and J ganderussa
Tamil Āḍātoḍai ⇒ वाशा
Related word(s):
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritवासकः, (वासयतीति । वासि + ण्वुल् ।) वृक्ष-विशेषः । वाकस इति भाषा । तत्पर्य्यायः ।वैद्यमाता २ सिंही ३ वासिका ४ वृषः ५अटरुषः ६ सिंहास्यः ७ वाजिदन्तकः ८ ।इत्यमरः ॥
वाशा ९ वाशिका १० वृशः ११अटरूषः १२ वाशकः १३ । इति तट्टीका ॥
वासा १४ वासः १५ वाजी १६ वैद्यसिंही १७मातृसिंही १८ । इति शब्दरत्नावली ॥
वासका १९ सिंहपर्णी २० । इति जटाधरः ॥
सिंहिका २१ भिषङ्माता २२ वसादनी २३सिंहमुखी २४ कण्ठीरवी २५ शितकर्णी २६वाजिदन्ती २७ नासा २८ पञ्चमुखी २९सिंहपत्री ३० मृगेन्द्राणी ३१ । अस्य गुणाः ।तिक्तत्वम् । कटुत्वम् । शीतत्वम् । काशरक्त-पित्तकामलाकफवैकल्यज्वरश्वासक्षयनाशित्वञ्च ।तत्पुष्पगुणाः । कटुपाकित्वम् । तिक्तत्वम् । कास-क्षयहरत्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
अपि च ।“वासको वासिका वासा भिषङ्माता चसिंहिका ।सिंहास्यो वाजिदन्तः स्यादाटरुषोऽटरूषकः ॥
आटरूषो वृषो नाम्ना सिंहपर्णश्च स स्मृतः ।वासको वासकृत् सर्य्यः कफपित्तास्रनाशनः ॥
तिक्तस्तुवरको हृद्यो लघुः शीतस्तृडर्त्तिहृत् ।श्वासकासज्वरच्छर्द्दिमोहकुष्ठक्षयापहः ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
* ॥
गानाङ्गविशषः । यथा, --“मनोहरोऽथ कन्दर्पश्चारुनन्दन एव च ।चत्वारो वासकाः प्रोक्ताः शङ्करेण स्वयं पुरा ॥
”केषाञ्चिन्मते नामान्यपि पृथक् ।“विनोदो वरदश्चैव नन्दः कुमुद एव च ।चत्वारो वासकाः प्रोक्ता गीतवाद्यविशारदैः ॥
”इति सङ्गीतदामोदरः ॥
(वासरः । इति वासकसज्जाशब्दार्थे आलङ्का-रिकाः ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskritवासक वास--ण्वुल् । स्वनामख्याते वृक्षे “येन तेनप्रकारेण वासकः कासनाशकः” इति वैद्यकम्“वासकः कासहृत् स्वर्य्यः कफपित्तास्रनाशनः । तिक्त-स्तवरको हृद्यो लघुः शीतस्तृडर्त्तिहृत । श्वासकामज्वरच्छर्दिमोहकुष्ठक्षयापहः” भावप्र० । २ गानाङ्गवि-शेषे यथा “मनोहरोऽथ कन्दर्पश्चारुनन्दन एव च ।चत्वारो वासकाः प्रोक्ताः शङ्करेण स्वयं पुरा” । केषा-ञ्चिम्मते नामान्तरम् । “विनोदो वरदश्चैव नन्दःकुमुद एव च । चत्वारो वासकाः प्रोक्ता गीतवाद्य-विशारदैः” सङ्गीतदा० ।
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.
