वारि (vAri)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 वारि n.
  (-रि)
	 1. Water.
	 2. A vegetable perfume,  commonly Bālā.
	 f.
 
(-रिः)
	 1. A name of SARASWATĪ
 the goddess of speech.
	 2. The place
where an elephant is tied or fastened.
	 3. A captive,  a prisoner.
	 f.
 
(-रिः or री)
	 1. A water-pot,  whether large or small,  pitcher,  a jar.
	 2.
The rope that fastens an elephant.
	 3. A hole or trap for catching
elephant.
 E.
  वृञ् to surround,  Unādi aff.
   इन् ।

Capeller Eng

English

 1 वारि n.
  water. 

 2 वारि & °री f.
  place where elephants are caught or tied on. 

Yates

English

 वारि (रि) 2.
n.
  Water
 a perfume.
f.
  Saraswati
 a captive.
f.
  A
jar
 a rope,  or trap for securing
elephants.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

वारि 	-	 vAri 	-	 f.
  	-	  place for tying or catching an elephant
वारि 	-	 vAri 	-	 f.
  	-	  water-pot
वारि 	-	 vAri 	-	 f.
  	-	  pitcher
वारि 	-	 vAri 	-	 f.
  	-	  captive
वारि 	-	 vAri 	-	 f.
  	-	  rope for tying an elephant
वारि 	-	 vAri 	-	 f.
  	-	  jar
वारि 	-	 vAri 	-	 f.
  	-	  prisoner
वारि 	-	 vAri 	-	 n.
  	-	  fluid
वारि 	-	 vAri 	-	 n.
  	-	  kind of metre
वारि 	-	 vAri 	-	 n.
  	-	  species of grass  [ Andropogon - Bot. ]
वारि 	-	 vAri 	-	 n.
  	-	  rain
वारि 	-	 vAri 	-	 n.
  	-	  fluidity
वारि 	-	 vAri 	-	 n.
  	-	  water

Wilson

English

 वारि
n.
  (-रि)
1 Water.
2 A vegetable perfume,  commonly Bāla.
f.
  (-रिः)
1 A name of SARASVATĪ,  the goddess of speech.
2 The place where an elephant is tied or fastened.
3 A captive,  a prisoner.
f.
  (-रिः or -री)
1 A water-pot,  whether large or small,  a pitcher,  a jar.
2 The rope that fastens an elephant.
3 A hole or trap for catching elephants.
E.
  वृञ् to surround,  Uṇādi aff.
   इञ्.

Apte

English

वारि [vāri],  n.
  [वृ-इञ् Uṇ.*
  4.124]

Water
 यथा खनन् खनित्रेण नरो वार्यधिगच्छति Subhāṣ.

A fluid.

A kind of perfume (वाल or ह्रीवेर). -रिः,  -री f.
 

A place for fastening an elephant
 वारी वारैः सस्मरे वारणानाम् Śi.*
  18. 56
 R.*
  5.15. ˚कर्मन् n.
  method of catching elephants with traps
 Mātaṅga L.
 1.1.

A rope for fastening an elephant.

A hole or trap for catching elephants.

A captive,  prisoner.

A water-pot.

N.
  of Sarasvatī.

Speech. Comp.
   -अयनम् a reservoir of water,  pond
 दूरे वार्ययनं तीर्थं लावण्यं केशधारणम् Bhāg.*
  12.2.6.

ईशः the ocean
 (चरणः) चिरं चेतश्चारी मम भवतु वारीशदुहितुः Lakṣmīlaharī S.*
  6.

N.
  of Viṣṇu. -उद्भ- -वम् a lotus. -ओकः a leech
 यथाल्पाल्पमदन्त्याद्यं वार्योकोवत्स- षट्पदाः Ms.*
  7.129. -गर्भः a cloud. -गृहम् a pond. -कर्पूरः a kind of fish (इलीश). -कुब्जकः the plant शृङ्गाटक. -कूटः a turret protecting the access to the gate of a town. -क्रिमिः a leech. -चत्वरः a piece of water. -चर a.
  aquatic.

(रः) a fish.

any aquatic animal
 अनृणी चाप्रवासी च स वारिचर मोदते Mb.
 *  3.313.15. -चामरम् moss. -ज a.
  produced in water.

(जः) a conchshell
 प्रणनाद सांनहनिको$स्य वारिजः Śi.*
  15.72.

any bivalve shell.

(जम्) a lotus
 दधद्भिरभितस्तटौ बिकचवारिजाम्बू नदैः Śi.*
  4.66.

a kind of salt.

a kind of plant. (गौरसुवर्ण).

cloves.

तस्करः a cloud.

the sun.  -त्रा an umbrella. 

दः a cloud
 वितर वारिद वारि दवातुरे Subhāṣ Bv.*
  1.3
 विद्युद्वारिदगर्जितैः सचकिता Mk.

(दम्) a kind of perfume
 रास्रारग्वधवर्षाभूकटुकोशीर- वारिदैः Suśr.

an offerer of water to ancestors
 पितुर्भव वारिदः Ve.*
  6.24. -द्रः the Chātaka bird. -धरः a cloud
 नववारिधरोदयादहोमिर्भवितव्यं च निरातपत्वरम्यैः V.*
  4.1. -धारा a shower of rain. 

धिः the ocean
 वारिधिसुतामक्ष्णां दिदृक्षुः शतैः Gīt.*
  12.

a jar or pot.

नाथः the ocean. 

an epithet of Viṣṇu.

a cloud.

the habitation of the serpent-race. -निधिः the ocean.  -पथः,  -थम् 'journey by sea',  a voyage. -पिण्डः a frog in the middle of a stone. -प्रवाहः a cascade,  water-fall. -भवः a conch. (-वम्) antimony. -मसिः,  -मुच् m.
 ,  -रः a cloud.-यन्त्रम् a water-wheel,  a machine for drawing up water
 बिन्दूतक्षेपान् पिपासुः परिपतति शिखी भ्रान्तिमद्वारियन्त्रम् M.*
  2.13. -रथः a raft,  boat,  float.

राशिः the ocean. 

a lake. -रुहम् a lotus. -लोमन् m.
 

N.
  of Varuṇa. 

collyrium.  -वरः Carissa Carandas (Mar.  करवंद).-वल्लभा Batatas Paniculata (Mar.  भुईकोहाळी). -वासः a dealer in spirituous liquors. -वाहः,  -वाहनः a cloud
 अथ दीपितवारिवाहवर्त्मा Ki.*
  13.2
 कृतनिश्चयिनो वन्द्यास्तुङ्गिमा नोपभुज्यते । चातकः को वराको$यं यस्येन्द्रो वारिवाहकः Pt.*
  2.142.-शः N.
  of Viṣṇu.

संभवः cloves.

a kind of antimony.

the fragrant root called उशीर q. v.  -साम्यम् milk.

Apte 1890

English

 वारि n. [वृ-इण् Uṇ. 4. 124] 1 Water
 यथा खनन् खनित्रेण नरो वार्यधिगच्छति Subhāṣ. 
2 A fluid. 
3 A kind of perfume (वाल or ह्रीवेर). 
रिः 
री f. 1 A place for fastening an elephant
 वारी वारैः सस्मरे वारणानां Śi. 18. 56
 R. 5. 45. 
2 A rope for fastening an elephant. 
3 A hole or trap for catching elephants. 
4 A captive,  prisoner. 
5 A water-pot. 
6 N. of Sarasvatī. 
7 Speech. 
Comp. 
ईशः {1} the ocean. {2} N. of Viṣṇu. 
उद्भवं a lotus. 
ओकः a leech. 
कर्पूरः a kind of fish (इलीश). 
कुब्जकः the plant शृंगाटक. 
क्रिमिः a leech. 
चत्वरः a piece of water. 
चर a. aquatic. (
रः) {1} a fish. {2} any aquatic animal. 
चामरं moss. 
ज a. produced in water. (
जः) {1} a conch-shell
 Śi. 15. 72. {2} any bivalve shell. (
जं) {1} a lotus
 Śi. 4. 66. {2} a kind of salt. {3} a kind of plant (गौरसुवर्ण). {4} cloves. 
तस्क्ररः {1} a cloud. {2} the sun. 
त्रा an umbrella. 
दः a cloud
 वितर वारिद वारि दवातुरे Subhāsh
 Bv. 1. 30. (
दः) a kind of perfume. 
द्रः the Cātaka bird. 
धरः a cloud
 नववारिधरोदयादहोभेर्भवितव्यं च निरातपत्वरम्यैः V. 4. 3. 
धारा a shower of rain. 
धिः {1} the ocean
 वारिधिसुतामक्ष्णां दिदृक्षुः शतैः Gīt. 12. {2} a jar or pot. 
नाथः {1} the ocean. {2} an epithet of Viṣṇu. {3} a cloud. {4} the habitation of the serpentrace. 
निधिः the ocean. 
पथः,  
थं ‘journey by sea’,  a voyage. 
प्रवाहः a cascade,  water-fall. 
मसिः,  
मुच् m.,  
रः a cloud. 
यंत्रं a water-wheel,  a machine for drawing up water
 M. 2. 13. 
रथः a raft,  boat,  float. 
राशिः {1} the ocean. {2} a lake. 
रुहं a lotus. 
लोमन् m. N. of Varuṇa. 
वासः a dealer in spirituous liquors. 
वाहः,  
वाहनः a cloud
 Pt. 2. 142. 
शः N. of Viṣṇu. 
संभवः {1} cloves. {2} a kind of antimony. {3} the fragrant root called उशीर q. v. 

Monier Williams Cologne

English

 1. वारि n.
  =
  वार्,  water,  rain,  fluid,  fluidity,  Mn.
  
 MBh.
   &c.
  

 a species of Andropogon,  Bhpr.
  

 a kind of metre,  RPrāt.
  

 2. वारि f.
  (for 1. See p.
  943,  col. 1) a place for tying or catching an elephant,  Vās.
 
 Śiś.
  (also ई)

 a rope for tying an elephant,  Dharmaś.
  (also ई)

 a captive,  prisoner,  W.
 

 a water-pot,  pitcher,  jar,  L.
  (also ई)

 N.
  of Sarasvatī (the goddess of speech),  L.
 

Monier Williams 1872

English

 वारि,  n. water
 a fluid,  fluidity
 a particular drug
or perfume,  = बाल,  ह्री-वेर
 (इस्),  f.,  N. of Saras-
vatī (goddess of speech or eloquence)
 the place for
tying or fastening an elephant
 a captive,  prisoner
(इस् or ई),  f. a water-pot,  pitcher,  jar
 a rope for
fastening an elephant
 a hole or trap for catching
elephants.
—वारि-कण्टक,  अस्,  m. an aquatic plant, 
Trapa Bispinosa (= शृङ्गाटक).
—वारि-कर्णिका, 
f. the plant Pistia Stratiotes (= ख-मूली).
—वारि-
कर्पूर,  अस्,  m. the Ilīśa fish,  (see इलीश।).
—वारि-
कुब्ज or वारि-कुब्जक,  अस्,  m. the aquatic plant
Trapa Bispinosa.
—वारि-क्रिमि,  इस्,  m. ‘water-worm, ’
a leech.
—वारि-चत्वर,  अस्,  m. a piece of water
the aquatic plant Pistia Stratiotes.
—वारि-चर,  अस्, 
आ or ई,  अम्,  living or moving in water,  aquatic
(अस्),  m. a fish.
—वारि-चामर,  अम्,  n. a sort of
aquatic fish,  Vallisneria (= शैवाल).
—वारि-ज,  अस्, 
आ,  अम्,  born or produced in or by water
 (अस्),  m. a
conch-shell
 any bivalve shell
 (अम्),  n. a lotus
salt.
—वारि-जावन्,  see Vopa-deva XXVI. 69.
—वा-
रि-तस्कर,  अस्,  m. ‘water-thief, ’ a cloud.
—वारि-त्रा, 
f. ‘protecting from water, ’ an umbrella,  a screen of
leaves carried on the head as an umbrella.
—वारि-
द,  अस्,  आ,  अम्,  water-giving,  yielding water
 (अस्), 
m. a cloud
 (अम्),  n. a sort of vegetable perfume
(= बाल).
—वारि-दुर्ग,  अस्,  आ,  अम्,  inaccessible by
reason of water.
—वारि-द्र,  अस्,  m. the Cātaka
bird,  Cuculus Melanoleucus.
—वारि-धर,  अस्,  m.
‘water-holder, ’ a cloud.
—वारि-धारा,  f. a shower
of rain.
—वारि-धि,  इस्,  m. ‘water-holder, ’ the sea, 
ocean.
—वारि-नाथ,  अस्,  m. ‘lord of the waters, ’ the
deity Varuṇa
 the ocean
 a cloud
 the habitation of
the serpent race.
—वारि-निधि,  इस्,  m. ‘water-recep-
tacle, ’ the ocean.
—वारि-पथ,  अस्,  अम्,  m. n. ‘water-
path, ’ a voyage.
—वारि-पथिक,  अस्,  ई,  अम्,  proceeding
or conveyed by water.
—वारि-पर्णी or वारि-पालिका,  f.
Pistia Stratiotes.
—वारि-प्रवाह,  अस्,  m. a current
or flow of water,  a water-fall,  cascade.
—वारि-प्रश्नी, 
f. the aquatic plant Pistia Stratiotes.
—वारि-बदरा, 
f. the plant Flacourtia Cataphracta (= प्राचीनाम-
लक).
—वारि-बालक,  अम्,  n. a perfume (= बाल).
—वारि-भव,  अम्,  n. (probably) a kind of plant
(= श्रोतोञ्जन).
—वारि-मसि,  इस्,  m. ‘water-ink, ’ a
cloud.
—वारि-मुच्,  क्,  m. ‘water-discharger, ’ a cloud.
—वारि-मूलि,  f. the aquatic plant Pistia Stratiotes.
—वारि-र,  अस्,  आ,  अम्,  giving or shedding water
(अस्),  m. a cloud.
—वारि-रथ,  अस्,  m. ‘water-car-
riage, ’ a raft,  boat,  float.
—वारिरारव (°र-आर्°), 
अस्,  आ,  अम्,  sounding like clouds or like thunder.
—वारि-राशि,  इस्,  m. ‘water-heap, ’ a large body of
water,  the sea,  ocean
 a lake.
—वारि-रुह,  अम्,  n.
‘water-grower, ’ a lotus.
—वारि-लोमन्,  आ,  m. ‘hav-
ing watery hair, ’ epithet of Varuṇa.
—वारि-वदन, 
अम्,  n. the fruit Flacourtia Cataphracta.
—वारि-वर, 
अम्,  n. the fruit of the tree Carissa Carandas (=
कर-मर्द).
—वारि-वल्लभा,  f. a kind of plant
(= विदारी).
—वारि-वास,  अस्,  m. a distiller of spirit, 
dealer in spirituous liquors.
—वारि-वाह or वारि-
वाहन,  अस्,  m. ‘water-bearer, ’ a cloud.
—वारिवाह-
जाल,  अम्,  n. a mass of clouds.
—वारि-श,  अस्,  m.
(said to be fr. वारि + श fr. rt. शी,  to sleep),  N. of
Viṣṇu.
—वारि-सम्भव,  अम्,  n. ‘water-produced, ’
cloves
 a kind of antimony (= सौवीराञ्जन)
 the
root of the plant Andropogon Muricatus (= उशीर)
(अस्),  m. a kind of cane (= यावनाल-शर).
—वारि-
स्थ,  अस्,  आ,  अम्,  standing in water,  reflected in the
water (said of the sun,  Maun IV. 37).
—वारीश
(°रि-ईश°),  अस्,  m. ‘lord of waters, ’ the ocean.
—वार्य्-
उद्भव,  अम्,  n. ‘water-born, ’ a lotus.
—वार्य्-ओक, 
अस्,  m. ‘water-dwelling, ’ a leech.

Macdonell

English

 वारि 1. vār-i,  n.
  water.

 वारि 2. vār-i,  f.
  (also ī) enclosure for catching 🞄or place for tying up elephants [√ 1. vṛ].

Benfey

English

 वारि वारि, 
 I. (cf.  वार्),  n.
  Water, 
Pañc. ii. d. 149
 fluidity,  i. d. 139.
 II. f.
 ,  also वारी वारी, 
 1. A water pot.
 2. (vb. वृ),  A hole for catching ele-
phants.
 3. (vb. वृ),  A rope for fastening
elephants.
 III. f.
  रि।
 1. A place where
elephants are tied up.
 2. A captive.
 3. Sarasvatī.
 -- Comp.
 
कुश-,  n.
  water in
which कुश grass is boiled,  Man.  11,  148.
क्षाराम्लोदकवारि,  i. e. क्षार-अम्ल
-उदक-। n.
  pl. ashes,  acids,  and water, 
Man.  5,  114.
चन्दन-,  n.
  water mixed
with sandal,  Rām.  3,  53,  57.
नेत्र-, 
n.
  a tear,  tears,  Rām.  2,  111,  12 Gorr.

Chandas

Sanskrit

सम-वृत्तम्,  अक्षराणि-
  16,  पादेऽक्षराणि-
  4
मात्राः -  6
मात्रा-विन्यासः
 
द दा दा द
लक्षण-मूलम् -  आनन्दमिश्र-जालक्षेत्रम्

Hindi

पानी

Apte Hindi

Hindi

वारि
नपुं*
   - वृ + इञ्
जल

वारि
नपुं*
   - -
तरल पदार्थ

वारि
नपुं*
   - -
"एक प्रकार का सुगंध द्रव्य,  ह्रीवेर"

वारिः
स्त्री*
  - -
हाथी को बांधने का तस्मा

वारिः
स्त्री*
  - -
हाथो को बांधने का रस्सा

वारिः
स्त्री*
  - -
हाथियों को पकड़ने का गड्ढा या पिंजरा

वारिः
स्त्री*
  - -
"बंदी,  क़ैदी"

वारिः
स्त्री*
  - -
जलपात्र

वारिः
स्त्री*
  - -
सरस्वती का नाम

वारि
नपुं*
   - वृ+इञ्
पानी

वारि
नपुं*
   - वृ+इञ्
तरल या पिघला हुआ या बहने वाला पदार्थ

L R Vaidya

English

 vAri {% (I) n. %} 1. Water,  M.iv.63
 2. a fluid
 3. a kind of perfume (ह्रीवेर).

 vAri {% (II) f. %} 1. A captive,  a prisoner
the place for tying an elephant
an epithet of Sarasvatī
a waterpot
a rope for fastening an elephant,  R.v.45
a hole for catching elephants.

Bopp

Latin

 वारि n. aqua. N. 24. 5. (Cf. वार्,  वरुण,  hib. burn aqua
fairge mare,  fual «urine,  water»,  mutato r in l
 lat.
mare,  Them. mari,  mutato v in m,  v. gr. comp. 63.
 lith.
márếs (Plur. fem.,  gen. mari-û)
 slav. more id. (neut.
sg. a Thema morjo,  v. gr. comp. 259.)
 germ. vet.
mari m. et n. (Them. marja)
 hib. muir,  cambro-brit.
mor id. Cf. etiam lat. urina,  correpto वा in u,  urceus, 
urna
 gr. ὀϱός,  οὖϱον,  οὐϱέω.

Anekartha-Dvani-Manjari

Sanskrit

गो
पुस्त्री
गो,  बाण,  वाच्,  पशु,  भूमि,  दिश्,  रश्मि,  जल,  अक्षि,  स्वर्ग,  मातृ,  वज्र,  अग्नि,  मुख,  तत्त्व,  वारि,  वाजिन्,  दृष्टि,  दीधिति
बाणे वाचि पशौ भूमौ दिशि रश्मौ जलेऽक्षिणि ।
स्वर्गे मातरि वज्रेऽग्नौ मुखे तत्वे च गोध्वनिः ॥ १७ ॥
दिग्दृष्टि-दीधिति-स्वर्ग-वारि-वाग्वाण-वाजिषु ।
भूमौ पशौ च गोशब्दो विद्वद्भिर्दशसु स्मृतः ॥ १८ ॥
verse 1.1.1.17
page 0002

अमृत
क्ली
अमृत,  वारि,  देवभोज्य
अमृतं वारि विज्ञेयं देवभोज्यं तथामृतम् ।
verse 2.1.1.46
page 0010

वारि
पु
वारि,  करिन्_बन्धनस्थान
करिणां बन्धनस्थानं वारिर्वारि जलं मतम् ॥ ६८ ॥
verse 2.1.1.68
page 0012

वारि
क्ली
वारि,  जल
करिणां बन्धनस्थानं वारिर्वारि जलं मतम् ॥ ६८ ॥
verse 2.1.1.68
page 0012

Lanman

English

 vāri,  n. water. [see vā́r.]

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 1. वारि n. *eine Art Andropogon,  E 921 (P). Vgl. Dārila zu Kauś. 19,  12
 — ° = nairmalya,  Śrīk. XXII,  42.

 2. वारि 1. वारी das Seil,  mit dem Elefanten angebunden werden,  Dharmaśarm. 7,  61.

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  जलम्,  वारि,  अम्बु,  अम्भः,  पयः,  सलिलम्,  सरिलम्,  उदकम्,  उदम्,  जडम्,  पयस्,  तोयम्,  पानीयम्,  आपः,  नीरम्,  वाः,  पाथस्,  कीलालम्,  अन्नम्,  अपः,  पुष्करम्,  अर्णः,  पेयम्,  सलम्,  संवरम्,  शंवरम्,  संम्बम्,  संवत्सरम्,  संववरः,  क्षीरम्,  पायम्,  क्षरम्,  कमलम्,  कोमलम्,  पीवा,  अमृतम्,  जीवनम्,  जीवनीयम्,  भुवनम्,  वनम्,  कबन्धम्,  कपन्धम्,  नारम्,  अभ्रपुष्पम्,  घृतम्,  कं,  पीप्पलम्,  कुशम्,  विषम्,  काण्डम्,  सवरम्,  सरम्,  कृपीटम्,  चन्द्रोरसम्,  सदनम्,  कर्वुरम्,  व्योम,  सम्बः,  सरः,  इरा,  वाजम्,  तामरस,  कम्बलम्,  स्यन्दनम्,  सम्बलम्,  जलपीथम्,  ऋतम्,  ऊर्जम्,  कोमलम्,  सोमम्,  अन्धम्,  सर्वतोमुखम्,  मेघपुष्पम्,  घनरसः,  वह्निमारकः,  दहनारातिः,  नीचगम्,  कुलीनसम्,  कृत्स्नम्,  कृपीटम्,  पावनम्,  शरलकम्,  तृषाहम्,  क्षोदः,  क्षद्मः,  नभः,  मधुः,  पुरीषम्,  अक्षरम्,  अक्षितम्,  अम्ब,  अरविन्दानि,  सर्णीकम्,  सर्पिः,  अहिः,  सहः,  सुक्षेम,  सुखम्,  सुरा,  आयुधानि,  आवयाः,  इन्दुः,  ईम्,  ऋतस्ययोनिः,  ओजः,  कशः,  कोमलम्,  कोमलम्,  क्षत्रम्,  क्षपः,  गभीरम्,  गम्भनम्,  गहनम्,  जन्म,  जलाषम्,  जामि,  तुग्र्या,  तूयम्,  तृप्तिः,  तेजः,  सद्म,  स्रोतः,  स्वः,  स्वधा,  स्वर्गाः,  स्वृतिकम्,  हविः,  हेम,  धरुणम्,  ध्वस्मन्वतु,  नाम,  पवित्रम्,  पाथः,  अक्षरम्,  पूर्णम्,  सतीनम्,  सत्,  सत्यम्,  शवः,  शुक्रम्,  शुभम्,  शम्बरम्,  वूसम्,  वृवूकम्,  व्योमः,  भविष्यत्,  वपुः,  वर्वुरम्,  वर्हिः,  भूतम्,  भेषजम्,  महः,  महत्,  महः,  महत्,  यशः,  यहः,  यादुः,  योनिः,  रयिः,  रसः,  रहसः,  रेतम्
noun
 
सिन्धुहिमवर्षादिषु प्राप्तः द्रवरुपो पदार्थः यः पान-खान-सेचनाद्यर्थम् उपयुज्यते।
 "जलं जीवनस्य आधारम्। /अजीर्णे जलम् औषधं जीर्णे बलप्रदम्। आहारकाले आयुर्जनकं भुक्तान्नोपरि रात्रौ न पेयम्।"

Sanskrit Tibetan

Tibetan

char
१) अभिप्र २) कला ३) युगपत् ४) वर्ष ५) वर्षाकाल ६) वारि ७) वारिधारा ८) वृष्टि ९)

chu
१) अप् २) अब्धातु ३) अम्बु ४) अम्भस् ५) उदक ६) चन्द्र ७) जल ८) तोय ९) नदी १०) पयः ११) पानीय १२) प्रवाह १३) मूत्र १४) वारि १५) सरित् १६) सलिल १७) सलिलोदक १८)

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
नीरं वारि जलं दकं कमुदकं पानीयमम्भः कुशं
तोयं जीवनजीवनीयसलिलार्णांस्यम्बु वाः संवरम् ।
क्षीरं पुष्करमेघपुष्पकमलान्यापः पयःपाथसी
कीलालं भुवनं वनं घनरसो यादोनिवासोऽमृतम् ॥ १०६९ ॥
कुलीनसं कबन्धं च प्राणदं सर्वतोमुखम् ।
-wordlist-
 
नीर (क्ली),  वारि (क्ली),  जल (क्ली),  दक (क्ली),  क (क्ली),  उदक (क्ली),  पानीय (क्ली),  अम्भस् (क्ली),  कुश (क्ली),  तोय (क्ली),  जीवन (क्ली),  जीवनीय (क्ली),  सलिल (क्ली),  अर्णस् (क्ली),  अम्बु (क्ली),  वार् (स्त्री),  संवर (क्ली),  क्षीर (क्ली),  पुष्कर (क्ली),  मेघपुष्प (क्ली),  कमल (क्ली),  आपः (स्त्रीब),  पयस् (क्ली),  पाथस् (क्ली),  कीलाल (क्ली),  भुवन (क्ली),  वन (क्ली),  घनरस (पुं),  यादोनिवास (पुं),  अमृत (क्ली),  कुलीनस (क्ली),  कबन्ध (क्ली),  प्राणद (क्ली),  सर्वतोमुख (क्ली)

--source--
 
बिन्दुजालं पुनः पद्मं शृङ्खलो निगडोऽन्दुकः ।
हिञ्जीरश्च पादपाशो वारिस्तु गजबन्धभूः ॥ १२२९ ॥
-wordlist-
 
बिन्दुजाल (क्ली),  पद्म (क्ली),  शृङ्खल (त्रि),  निगड (पुंक्ली),  अन्दुक (पुंक्ली),  हिञ्जीर (पुंक्ली),  पादपाश (पुं),  वारि (स्त्री),  गजबन्धभू (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

आप्
आप्,  तोय,  घन,  रस,  पयस्,  पुष्कर,  मेघपुष्प,  क,  पानीय,  सलिल,  उदक,  वारि,  वार्,  शम्बर,  अर्णस्,  पाथस्,  कुश,  जल,  वन,  क्षीर,  अम्भस्,  अम्बु,  नीर,  भुवन,  अमृत,  जीवनीय,  दक
आपस्तोयं घनरसपयः पुष्करं मेघपुष्पं, 
कं पानीयं सलिलमुदकं वारि वाः शम्बरं च ।
अर्णः पाथः कुशजलवनं क्षीरमम्भोऽम्बु नीरं, 
प्रोक्तं प्राज्ञैर्भुवनममृतं जीवनीयं दकं च ॥ ६४८ ॥
verse 3.1.1.648
page 0074

गो
गो,  दिक्,  दृष्टि,  दीधिति,  स्वर्ग,  वज्र,  वाक्,  बाण,  वारि,  भूमि,  पशु
दिग्दृष्टिदीधितिस्वर्गवज्रवाग्वाणवारिषु ।
भूमौ पशौ च गोशब्दो विद्वद्भिर्दशसु स्मृतः ॥ ८५४ ॥
verse 5.1.1.854
page 0098

नाममाला

Sanskrit

वार्,  वारि,  क,  पयस्,  अम्भस्,  अम्बु,  पाथस्,  अर्णस्,  सलिल,  जल,  सर,  वन,  कुश,  नीर,  तोय,  जीवन,  अप्,  विष
वार्वारि कं पयोऽम्भोऽम्बु पाथोऽर्णः सलिलं जलम् ।
सरं वनं कुशं नीरं तोयं जीवनमब्विषम् ॥ १५ ॥
verse 0.1.1.15
page 0008

एकाक्षरनाममाला

Sanskrit

गो,  वाणी,  बाण,  भू,  रश्मि,  वज्र,  स्वर्ग,  अक्षि,  वारि,  दिश्,  धेनु,  श्रुतैश्वरी,  गणेश
गौर्वाणीबाणभूरश्मिवज्रस्वर्गाक्षिवारिषु ।
दिशि धेनौ श्रुतैश्वर्यां गणेशे वाऽपि गौः स्मृतः ॥ १३ ॥
verse 1.1.1.13
page 0120

Tamil

வாரி : தண்ணீர்.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 वारि,  क्ली,
   (वारयति तृषामिति । वृ + णिच् +“वसिवपियजिराजिव्रजिसदिहनिवाशिवादिवा-रिभ्य इञ् ।” उणा० ४ । १२४ । इति इञ् ।)जलम् । इत्यमरः । १ । १० । ३ ॥
 (यथा, मनौ । ४ । ६३ ।“न कुर्व्वीत वृथा चेष्टां न वार्य्यञ्जलिना पिबेत् ।नोत्सङ्गेभक्षयेत् भक्ष्यान्न जातु स्यात् कुतूहली ॥
”)दिग्विशेषे तस्य निषेधविधी यथा,  --“ईशाने चापि पूर्व्वस्मिन् पश्चिमे च तथो-त्तरे ।शिविरस्य जल भद्रमन्यत्राशुभमेव च ॥
”इति ब्रह्मवैवर्त्ते श्रीकृष्णजन्मखण्डे १०२ अध्यायः ॥
जलक्रीडायां वर्णनीयानि यथा,  --“जलकेलौ सरःक्षोभचक्रहंसापसर्पणम् ।पद्मम्लानिपयोबिन्दुदृग्रागा भूषणच्युतिः ॥
”इति कविकल्पलतायाम् १ स्तवके ३ कुसुमम् ॥
ह्रीवेरम् । इति हेमचन्द्रः ॥

 वारिः,  स्त्री,
   (वारयतीति । वारि + इञ् ।)वाक् । सरस्वती । गजबन्धनी । हस्तिबन्धन-भूमिः । (यथा,  रघौ । ५ । ४५ ।“संहारविक्षेपलघुक्रियेणहस्तेन तीराभिमुखः सशब्दम् ।बभौ स भिन्दन् बृहतस्तरङ्गान्वार्य्यर्गलाभङ्ग इव प्रवृत्तः ॥
”)वन्दिः । कएदीति भाषा । इति मेदिनीकार-हेमचन्द्रौ ॥
 (वरणीये,  त्रि । यथा,  वाजसनेय-संहितायाम् । २१ । ६१ ।“बहुभ्य आ सङ्गतेभ्य एष मे देवेषु वसु वार्य्या-यक्ष्यते ।”“एषोऽग्निर्मेमह्यं देवेषु वारि वरीतुं योग्यंवारि वरणीयं वसु धनमायक्ष्यते ।” इति तद्भाष्येमहीधरः ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 वारि न०
  वृ--इण् । १ जले अमरः २ ह्रीवेरे च हेमच० ।वार्य्यतेऽनया वृ--णिच्--इन् वा ङीप् । ३ गजवन्धन्याम्अमरः । “वाय्यर्गलाभङ्ग इव प्रवृत्त” रघुः । ४ वाचि५ सरस्वत्याम् च स्त्री ङीबन्तः ६ कलस्यां धरणिः ७ वन्दौच मेदि० ।

Capeller

German

 1. वारि n.
  Wasser.

 2. वारि u.
°री f.
  Elefantenplatz.

Burnouf

French

 वारि वारि n.
  (वार्) eau.
		 Une des 21 विराट् de
la gāyatrī.
		 Sorte de parfum.  -- F. वारि (c. de वृ)
place où l'on attache un éléphant
		 homme ou animal captif. 
Sarasvatī. -- F. वारि et वारी pot-à-l'eau,  cruche.
(c. de वृ) corde pour attacher un éléphant
		 trou couvert
pour le prendre à la chasse.
		 Lat. urina (?).
वारिकण्टक m.
  pistia stratiotes
 trapa bispinosa,  bot.
वारिकर्णिका f.
  pistia str.,  bot.
वारिकर्पूर m.
  clupea alosa,  poisson. 
वारिकुब्ज m.
  trapa bisp.,  bot.
वारिक्रिमि m.
  sangsue.
वारिचत्वर m.
  pistia str.,  bot.
वारिचर a. (चर्) qui va dans l'eau. -- S. m.
  poisson. 
वारिचामर n.
  vallisneria,  bot.
वारिज a. (जन्) qui naît dans l'eau. -- S. m.
  coquille
[bivalve ou univalve]. -- S. n.
  lotus.
		 Sel.
वारितस्कर m.
  nuage.
वारित्रा f.
  (त्रा) parapluie.
वारिद m.
  (दा) nuage. -- N. sorte de parfum. 
वारिद्र m.
  coucou चातक।
वारिधि m.
  (धा) la mer.
वारिनाथ m.
  nuage
		 mer
		 Varuṇa [considéré comme dieu
des eaux].
		 L'habitation des Nāgas.
वारिनिधि m.
  (नि
 धा) la mer.
वारिपथिक a. (पथिन्) porté par eau.
वारिपर्णी f.
  (पर्ण) pistia str.,  bot.
वारिप्रवाह m.
  (प्र
 वह्) chute d'eau. cascade.
वारिप्रश्नी f.
  pistia str.,  bot.
वारिबदरा f.
  flacourtia cataphracta,  bot.
वारिमसि m.
  nuage sombre.
वारिमुच् m.
  nuage pluvieux.
वारिमूली f.
  pistia strat.,  bot.
वारिरथ m.
  bateau,  radeau.
वारिराशि m.
  amas d'eau
		 la mer.
वारिलोमन् m.
  Varuṇa,  dieu des eaux.
वारिवदन m.
  fruit du flacourtia.
वारिवास m.
  distillateur,  marchand de liqueurs spiritueuses.
वारिवाह m.
  (वह्) nuage.
वारिवाहन m.
  (वह्) nuage.
वारिश m.
  (शी) Viṣṇu,  qui dort sur les eaux.
वारीट m.
  éléphant [pris dans une वारी ou fosse
couverte].

Stchoupak

French

 १ वारि-
 nt. eau 
 -मन्त्- a. riche en eau 
 -मय- -ई- consistant.
en eau,  propre à l'eau.
°कोश- m.
  eau lustrale (employée dans les jugements de Dieu).
°गर्भोदर- a. ayant de l'eau dans son sein (nuage).
°चर- a. qui vit dans l'eau,  aquatique.
°ज- m.
  coquillage,  lotus (?) 
 nt. lotus.
°तरंग- m.
  vague.
°द- ag. qui donne de l'eau 
 m.
  nuage 
 °धर- m.
  id.
°धानी- f.
  réservoir,  récipient à eau.
°धार- m.
  n.
  d'une montagne 
 -आ- f.
  cours d'eau,  torrent.
°धि- °निधि- m.
  mer,  océan. 
°प- ag. buveur d'eau,  qui a bu l'eau.
°पथ- m.
  voie de communication par eau 
 navigation,  commerce maritime 
°पथोपजीविन्- ag. qui vit de commerce maritime.
°पूर- m.
  pl.
  flots d'eau.
°पूर्वम्- adv. après avoir versé de l'eau.
°बिन्दु- m.
  goutte d'eau.
°मुच्- m.
  nuage.
°यन्त्र- nt. appareil à monter l'eau,  noria.
°राज- m.
  roi des eaux,  Varuṇa.
°राशि- m.
  masse d'eau,  mer.
°रुह- (qui croît dans l'eau) nt. lotus.
°वह- a. qui charrie de l'eau,  qui coule 
 °वाह- id. 
 m.
  nuage 
dieu de la pluie 
 °वाहक- ag. qui apporte,  amène de l'eau.
°वारण- m.
  sorte de monstre aquatique.
°विहार- m.
  jeu qui consiste à se jeter de l'eau,  fait de s'amuser
dans l'eau.
°संभव- a. né dans l'eau,  issu ou tiré de l'eau.
°सार- m.
  fils de Candragupta.
°स्थ- a. situé,  placé,  reflété dans l'eau.
वार्य्-अयन- nt. réservoir d'eau,  étang.
°आमलक- nt. sorte de myrobolanier qui croît au bord de l'eau.
°ओकस्- prob. f.
  sangsue.

 २ वारि-
 f.
  endroit où l'on capture ou attache les éléphants.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.