| YouTube Channel

वातायन (vAtAyana)

 
शब्दसागरः
English
वातायन
n.
(-नं)
1. A window, an eyelet or loop-hole.
2. A porch, a
portico, a covered shed, a pavilion.
m.
(-नः) A horse.
E.
वात the
wind, and अयन going.
Capeller Eng
English
1 वातायन
m.
a patron. name.
2 वातायन
a.
moving in the wind or in the air
n.
air-hole, round window,
i.g.
a place to take the air, pavilion, turret
etc.
Yates
English
वाता_यन (नं) 1.
m.
A window
a
porch.
m.
A horse.
Spoken Sanskrit
English
वातायन - vAtAyana -
n.
- window
गवाक्ष - gavAkSa -
n.
- window [ computer ]
चित्रायण - citrAyaNa -
n.
- window [ computer ]
क्रियाशीलगवाक्ष - kriyAzIlagavAkSa -
n.
- activewindow [ computer ]
सक्रियगवाक्ष - sakriyagavAkSa -
n.
- activewindow [ computer ]
कृपया वातायनस्य द्वारस्य उद्घाटनं कृत्वा धूमपानं करोतु - kRpayAvAtAyanasyadvArasyaudghATanaMkRtvAdhUmapAnaMkarotu -
sent.
- Pleasesmokeafteropeningthewindow.
प्रग्रीव - pragrIva -
adj.
- window
मुण्डिता - muNDitA -
f.
- window
कोष्ठ - koSTha -
m.
- window [ computer ]
तमोरिविवर - tamorivivara -
m.
- window
जालक - jAlaka -
n.
- window
विषयायन - viSayAyana -
n.
- window [ computer ]
वधूटीशयन - vadhUTIzayana -
n.
- window
निर्गवाक्ष - nirgavAkSa -
adj.
- windowless
मूषा - mUSA -
f.
- round window
गवाक्ष - gavAkSa -
m.
- round window
गवाक्षक - gavAkSaka -
m.
- round window
वाताध्वन् - vAtAdhvan -
m.
- round window
कुहर - kuhara -
n.
- small window
मारुतायन - mArutAyana -
n.
- round window
जालगवाक्ष - jAlagavAkSa -
m.
- lattice-window
जालाक्ष - jAlAkSa -
m.
- lattice window
जाल - jAla -
n.
- lattice-window
जालक - jAlaka -
n.
- lattice-window
दारुफलक - dAruphalaka -
n.
- window-shutter
जालिन् - jAlin -
adj.
- having a window
अलोचन - alocana -
adj.
- without windows
अन्तर्हितम् करोति { कृ } - antarhitam karoti { kR } - verb - minimize a window [ computer ]
गृहाक्ष - gRhAkSa -
m.
- round or oblong window
जालमार्ग - jAlamArga -
m.
- way through the window
षट् वातायनानि सन्ति. - SaT vAtAyanAni santi. -
sent.
- There are six windows.
वातायनगत - vAtAyanagata -
adj.
- gone to or being at a window
जालवत् - jAlavat -
adj.
- furnished with lattice-windows
वातायनस्थ - vAtAyanastha -
adj.
- standing or being at the window
अलोचन - alocana -
adj.
- without windows to look through
गवाक्षित - gavAkSita -
adj.
- furnished with windows or air-holes
वातायनसमीपे रिक्तं स्थलम् अस्ति - vAtAyanasamIpe riktaM sthalam asti -
sent.
- There is a vacant place near the window.
वातायन - vAtAyana -
n.
- window
गवाक्ष - gavAkSa -
n.
- window [ computer ]
चित्रायण - citrAyaNa -
n.
- window [ computer ]
क्रियाशीलगवाक्ष - kriyAzIlagavAkSa -
n.
- activewindow [ computer ]
सक्रियगवाक्ष - sakriyagavAkSa -
n.
- activewindow [ computer ]
कृपया वातायनस्य द्वारस्य उद्घाटनं कृत्वा धूमपानं करोतु - kRpayAvAtAyanasyadvArasyaudghATanaMkRtvAdhUmapAnaMkarotu -
sent.
- Pleasesmokeafteropeningthewindow.
प्रग्रीव - pragrIva -
adj.
- window
मुण्डिता - muNDitA -
f.
- window
कोष्ठ - koSTha -
m.
- window [ computer ]
तमोरिविवर - tamorivivara -
m.
- window
जालक - jAlaka -
n.
- window
विषयायन - viSayAyana -
n.
- window [ computer ]
वधूटीशयन - vadhUTIzayana -
n.
- window
निर्गवाक्ष - nirgavAkSa -
adj.
- windowless
मूषा - mUSA -
f.
- round window
गवाक्ष - gavAkSa -
m.
- round window
गवाक्षक - gavAkSaka -
m.
- round window
वाताध्वन् - vAtAdhvan -
m.
- round window
कुहर - kuhara -
n.
- small window
मारुतायन - mArutAyana -
n.
- round window
जालगवाक्ष - jAlagavAkSa -
m.
- lattice-window
जालाक्ष - jAlAkSa -
m.
- lattice window
जाल - jAla -
n.
- lattice-window
जालक - jAlaka -
n.
- lattice-window
दारुफलक - dAruphalaka -
n.
- window-shutter
जालिन् - jAlin -
adj.
- having a window
अलोचन - alocana -
adj.
- without windows
अन्तर्हितम् करोति { कृ } - antarhitam karoti { kR } - verb - minimize a window [ computer ]
गृहाक्ष - gRhAkSa -
m.
- round or oblong window
जालमार्ग - jAlamArga -
m.
- way through the window
षट् वातायनानि सन्ति. - SaT vAtAyanAni santi. -
sent.
- There are six windows.
वातायनगत - vAtAyanagata -
adj.
- gone to or being at a window
जालवत् - jAlavat -
adj.
- furnished with lattice-windows
वातायनस्थ - vAtAyanastha -
adj.
- standing or being at the window
अलोचन - alocana -
adj.
- without windows to look through
गवाक्षित - gavAkSita -
adj.
- furnished with windows or air-holes
वातायनसमीपे रिक्तं स्थलम् अस्ति - vAtAyanasamIpe riktaM sthalam asti -
sent.
- There is a vacant place near the window.
वातायन - vAtAyana -
n.
- window
वातायन - vAtAyana -
adj.
- moving in the wind or air
वातायन - vAtAyana -
m.
- moving or fleet as wind
वातायन - vAtAyana -
m.
- horse
वातायन - vAtAyana -
m.
- particular school of the sAma-veda
वातायन - vAtAyana -
n.
- air-hole
वातायन - vAtAyana -
n.
- wind-passage
वातायन - vAtAyana -
n.
- terrace on the roof of a house
वातायन - vAtAyana -
n.
- loop-hole
वातायन - vAtAyana -
n.
- portico
वातायन - vAtAyana -
n.
- balcony
Wilson
English
वातायन
n.
(-नं)
1 A window, an eyelet or loop-hole.
2 A porch, a portico, a covered shed, a pavilion.
m.
(-नः) A horse.
E.
वात the wind, and अयन going.
Monier Williams Cologne
English
1. वातायन
mfn.
(for 2. See col. 2) moving in the or air,
MBh.
वातायन
m.
‘moving or fleet as w°’, a horse,
L.
वातायन
n.
‘w°-passage’, a window, air-hole, loop-hole,
Kāv.
Kathās.
&c.
a balcony, portico, terrace on the roof of a house,
Vcar.
Kathās.
&c.
(-वलभी,
VarBṛS.
, Sch.)
2. वातायन
m.
(for 1. See above, col. 1) patr. of Anila and Ulu,
RAnukr.
(also
pl.
Pravar.
)
a partic. school of the Sāma-veda,
Āryav.
N.
of a chamberlain,
Śak.
pl.
N.
of a people,
MBh.
Monier Williams 1872
English
वातायन, अस्, m. See above.
Benfey
English
वातायन वातायन, i. e. वात-अयन,
I.
n.
1. A window, Pañc. 46, 11.
2.
A porch, a pavilion, Utt. Rāmac. 22
13.
II.
m.
1. A horse.
2. A proper
name, Śāk. 81, 4.
Hindi
Hindi
एक घोड़ा
Apte Hindi
Hindi
वातायनः
पुं*
वात-अयनः -
घोड़ा
वातायनम्
नपुं*
वात-अयनम् -
"खिड़की, झरोखा"
वातायनम्
नपुं*
वात-अयनम् -
"अलिन्द, द्वारमण्डप"
वातायनम्
नपुं*
वात-अयनम् -
मंडवा मंडप
L R Vaidya
English
vAta-ayana {% (I) m. %} a horse.
vAta-ayana {% (II) n. %} 1. an air-hole, a window, R.vi.24, K.S.vii.59, Sis.xi.50
2. a porch
3. a pavilion.
Bopp
Latin
वातायन n. (e वात ventus et अयन via) fenestra. P. 16.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
skar khung
१) गवाक्ष २) जाल ३) द्वार ४) वातायन
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
वातायनो गवाक्षश्च जालकोऽथान्नकोष्टकः १०१२
p{0040}
कुसूलोऽश्रिस्तु कोणोऽणिः कोटिः पाल्यस्र इत्यपि
-wordlist-
वातायन (पुं), गवाक्ष (पुं), जालक (क्ली), अन्नकोष्ठक (पुं), कुसूल (पुं), अश्रि (स्त्री), कोण (पुं), अणि (पुंस्त्री), कोटि (स्त्री), पाली (स्त्री), अस्र (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
वातायन
वातायन, गवाक्ष, जालक, जाल
वातायनो गवाक्षश्च जालकं जालमुच्यते
verse 2.1.1.304
page 0036
नाममाला
Sanskrit
वातायन, मतालम्ब
वातायनं मतालम्बमालम्ब्यसुखमासनम् १३५
verse 0.1.1.135
page 0067
Mahabharata
English
Vātāyana, pl. (ºāḥ), a people. § 574 (Jambūkh.): VI, 9, 363 (only C., B. has Vanāyavaḥ).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वातायनं,
क्ली,
(वातस्य अयनं गमनागमन-मार्गः ।) गवाक्षः इत्यमरः
(यथा, आर्य्या-सप्तशत्यास् ५१० ।“लीलागारस्य बहिः सखीषु चरणातिथौमयि प्रियया ।प्रकटीकृतः प्रसादो दत्त्वा वातायने व्यजनम्
”)तेन परवाधानिषेधो यथा, --“परवाधां कुर्व्वीत जलवातायनादिभिः ।कारयित्वा तु कर्म्माणि कारुं पश्चात् घञ्च-येत्
”इति कौर्म्मे उपविभागे १५ अध्यायः
वातायनः,
पुं,
(वातस्येव अयनं गतिर्यस्य ।)घोटकः इति त्रिकाण्डशेषः
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वातायन
न०
वातस्यायनं गतिर्येन गवाक्षं अमरः ।वातस्येव शीघ्रमयनं गतिरस्य अश्वे पुंस्त्री० त्रिका०स्त्रियां ङीष्
Capeller
German
1. वातायन
m.
patron. Mannsname.
2. वातायन im Winde sich bewegend
n.
Lufloch (eig. -weg), Fenster, Balkon.
Söller.