| YouTube Channel

वल्गु (valgu)

 
शब्दसागरः
English
वल्गु
mfn.
(-ल्गुः-ल्गुः-ल्गु)
1. Handsome, beautiful.
2. Sweet.
m.
(-ल्गुः)
A goat.
E.
वल् to surround, Unādi
aff.
उ, and गुक् augment.
Capeller Eng
English
वल्गु॑
a.
handsome, lovely
beautiful.
n.
adv.
Yates
English
वल्गु (ल्गुः-ल्गुः-ल्गु)
a. Handsome.
m.
A goat.
Spoken Sanskrit
English
वल्गु valgu
adj.
attractive
वल्गु valgu
adj.
handsome
वल्गु valgu
adj.
beautiful
वल्गु valgu
adj.
lovely
वल्गु valgu
m.
goat
वल्गु valgu
n.
eyelash
Wilson
English
वल्गु
mfn.
(-ल्गुः-ल्गुः-ल्गु) Handsome, beautiful.
m.
(-ल्गुः) A
goat.
E.
वल to surround, Uṇādi
aff.
उ, and गुक् augment.
Apte
English
वल्गु [valgu],
a.
[वल् संवरणे गुक्
Uṇ.*
1.19]
Lovely, beautiful, handsome, attractive
तद्वल्गुना युगपदुन्मिषितेन तावत्
R.*
5.68
जलमड्डुकवाद्यवल्गुवल्गत्...
Śi.*
5.29
Ki.*
18.11.
Sweet
आनम्य वल्गुवचनैर्विनिवारिते$पि
Bv.*
2.136.
Precious.
adv.
Beautifully, splendidly
हृदि वाचि तथान्येषां वल्गु वल्गन्ति सूक्तयः
Pt.*
1.62. -ल्गुः A goat.
Comp.
-नादa. singing sweetly. -पत्रः a kind of wild pulse.
Apte 1890
English
वल्गु a. [वल् संवरणे गुक् Tv.] 1 Lovely, beautiful, handsome, attractive
R. 5. 68, Śi. 5. 29
Ki. 18. 11.
2 Sweet
Bv. 2. 136.
3 Precious.
adv. Beautifully, splendidly
Pt. 1. 62.
ल्गुः A goat.
Comp.
पत्रः a kind of wild pulse.
Monier Williams Cologne
English
वल्गु॑
mfn.
(Uṇ. i, 20) handsome, beautiful, lovely, attractive (°उ॑
ind.
beautifully),
RV.
&c.
&c.
वल्गु॑
m.
a goat,
L.
N.
of one of the four tutelary deities of the Bodhi tree,
Lalit.
(prob.)
N.
of a place g. वरणादि
वल्गु॑
n.
an eyelash,
L.
वल्गु॑
ind.
, beautifully
Monier Williams 1872
English
वल्गु वल्गु, उस्, उस्, (according to Uṇādi-s.
I. 20. fr. rt. वल्
according to others fr. rt. वल्ग्),
handsome, beautiful, lovely, sweet, precious
(उ),
ind. beautifully
(उस्), m. a goat.
—वल्गु-पत्त्र,
अस्, m. a sort of wild pulse (= वन-मुद्ग).
Macdonell
English
वल्गु valg-ú,
a.
(f. id.) comely, handsome, 🞄fine, lovely, attractive (esp. of sound, voice, 🞄speech).
Benfey
English
वल्गु वल्ग् + उ,
I.
adj.
1. Handsome,
Pañc. i. d. 202.
2. Precious, Hit. iii.
d. 70.
II. adv. Beautifully, Pañc. i.
d. 71.
III.
m.
A goat.
Apte Hindi
Hindi
वल्गु
वि* - वल् संवरणे गुक्
"प्रिय, सुन्दर, मनोहर, आकर्षक"
वल्गु
वि* - -
मधुर
वल्गु
वि* - -
मूल्यवान्
वल्गुः
पुं*
- -
बकरा
L R Vaidya
English
valgu {% (I) a. %} 1. Beautiful, handsome, attractive, R.v.68
2. sweet.
valgu {% (II) m. %} A goat.
Bopp
Latin
वल्गु Adj. m. f. n. (ut videtur a r. वल्ग् s. उ) plucher.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Valgu,
(1) n. of one of the 4 devatās of the bodhivṛkṣa: LV 〔278.10〕
(2) a particular kind of tree (presumably = Skt. valguka): Divy 〔628.5〕 -nyagrodha-valgu-ityevam-ādīnāṃ (vṛkṣāṇām).
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
वल्गु
मूलधातुः:
धात्वर्थः:
पूजायाम्
गणः:
कण्ड्वादिः
कर्मकत्वं:
इट्त्वं:
उपग्रहः:
रूपम्:
वल्गूयति
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
वल्गु m. *Ziege? H L, 23.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
मनोहर, मनोरम, मुग्ध, वल्गु, स्पृहणीय, दिदृक्षेण्य, दिदृक्षेय, मित्रयु, लोभनीयतम
adjective
यः मनः आकर्षति।
"तस्य चित्रकर्म मनोहरम् अस्ति। "
Synonyms:
सुन्दर, चारु, रुचिर, सुदृश्य, शोभन, कान्त, वाम, सुरुप, मनोरम, मनोज्ञ, साधु, सौम्य, श्रीयुक्त, सुमुख, अभिराम, सुषम, पेशल, रुच्य, मञ्जु, मञ्जुल, वृन्दार, मनोहारिन्, लावण्यवत्, रूपवत्, भद्रक, रमणीय, रामणीयक, बन्धूर, बन्धुर, वल्गु, हारि, स्वरूप, अभिरूप, दिव्य
adjective
रूपलावण्यसम्पन्नः।
"बालकः सुन्दरः अस्ति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
चारु हारि रुचिरं मनोहरं वल्गु कान्तमभिरामबन्धुरे
वामरुच्यसुषमाणि शोभनं मञ्जुमञ्जुलमनोरमाणि १४४४
साधुरम्यमनोज्ञानि पेशलं हृद्यसुन्दरे
काम्यं कम्रं कमनीयं सौम्यं मधुरं प्रियम् १४४५
-wordlist-
चारु (वा), हारि (वा), रुचिर (वा), मनोहर (वा), वल्गु (वा), कान्त (वा), अभिराम (वा), बन्धुर (वा), वाम (वा), रुच्य (वा), सुषम (वा), शोभन (वा), मञ्जु (वा), मञ्जुल (वा), मनोरम (वा), साधु (वा), रम्य (वा), मनोज्ञ (वा), पेशल (वा), हृद्य (वा), सुन्दर (वा), काम्य (वा), कम्र (वा), कमनीय (वा), सौम्य (वा), मधुर (वा), प्रिय (वा)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
प्राग्र्य
प्राग्र्य, प्राग्रहर, प्रवेक, अपर, वर्य, वरेण्य, वर, श्रेष्ठ, प्रेष्ठ, अनुत्तम, मधुर, मञ्जु, प्रिय, मञ्जुल, हृद्य, हारि, मनोहर, रुचिर, कान्त, पर, सुन्दर, सौम्य, साधु, वल्गु, चारु, सुषम, वाम, शुभ, पेशल, अग्र्य, प्रधान, प्रमुख, पुरोग, मुख्य, परार्ध्य, प्रवर, प्रवर्ह, अग्रेसर, सत्तम, उत्तम, ग्रामण्य, अग्रण्य
प्राग्र्यं प्राग्रहरं प्रवेकमपरं वर्यं वरेण्यं वरं,
श्रेष्ठं प्रेष्ठमनुत्तमं मधुरं मञ्जु प्रियं मञ्जुलम्
हृद्यं हारि मनोहरं रुचिरं कान्तं परं सुन्दरं,
सौम्यं साधु वल्गु चारु सुषमं वामं शुभं पेशलम् ६८९
अग्र्यं प्रधानं प्रमुखं पुरोगं,
मुख्यं परार्ध्यं प्रवरं प्रवर्हम्
अग्रेसरं सत्तममुत्तमं च,
ग्रामण्यमग्रण्यमुदाहरन्ति ६९०
verse 4.1.1.689
page 0080
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
व(ब)ल्गुः,
पुं,
(वलते इति वल प्राणने + “वलेर्गु-कच् ।” उणा० २० इति उप्रत्ययः ।गुगागमश्च धातोः ।) छागः सुन्दरे, त्रि ।इति मेदिनी गे, २५
(यथा, रघौ ६८ ।“तद्द्वल्गुना युगपदुन्मिषितेन तावत्सद्यः परस्परतुलामधिरोहतां द्वे ।पस्पन्दमानपरुषेतरतारमन्तःचक्षुस्तव प्रचलितभ्रमरञ्च पद्मम्
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वल्गु
पु०
वल--संवरणे उ--गुक् छागे मनोहरे
त्रि०
मेद्रि० सज्ञायां कन् वल्गुक चन्दने वने पणेच
न०
चारुणि सुन्दरे
त्रि०
अजयः अस्यौ-ष्ठ्यादित्वमित्यन्ये
Grassman
German
valgú, a., ursprünglich „sich zierlich bewegend“
daher 1〉 zierlich, lieblich, schön von den Aśvinen
2〉 lieblich in der Verbindung liebliches reden (vad).
[n.] 2〉 {682, 8}
{888, 4}.
-ū́ [du.] (aśvínā) {503, 5}
{504, 1}
{584, 4}
{696, 6}.
Burnouf
French
वल्गु वल्गु a. beau. -- S.
m.
(वल्ग्) bouc.
वल्गुक a. beau. -- S.
n.
bois
bois de sandal.
Prix.
वल्गुपत्र
m.
esp. de pois sauvage.
वल्गुला
f.
esp. d'oiseau.
वल्गूयामि (dénom. ) priser, honorer, célébrer.
Etre
honoré.
S'adoucir, s'apprivoiser.
Stchoupak
French
वल्गु-
a. gracieux, gentil, joli, plaisant (dit not. de la voix, d'un
son)
erreur pour फल्गु-।
°नाद- a. qui a une jolie voix.