| YouTube Channel

वर्चस् (varcas)

 
शब्दसागरः
English
वर्च्चस्
n.
(-र्च्चः)
1. Form, figure, shape.
2. Light, lustre.
3. Vigour,
power.
4. Ordure, fæces.
m.
(-र्च्चाः) The son of CHANDRA.
E.
वर्च्च् to
shine, असुन्
aff.
Capeller Eng
English
व॑र्चस्
n.
light, brightness, lustre, colour, the
illuminating power of fire or the sun, power or strength
i.g.
, vitality,
energy, activity
excrement, ordure.
Yates
English
वर्च्चस् (र्च्चः) 5.
n.
Form
light
fæces.
m.
Son of
Chandra.
Spoken Sanskrit
English
वर्चस् - varcas -
n.
- illuminating power of fire or the sun i.e. brilliance
वर्चस् - varcas -
n.
- brilliance
वर्चस् - varcas -
n.
- colour
वर्चस् - varcas -
n.
- splendour
वर्चस् - varcas -
n.
- glory
वर्चस् - varcas -
n.
- lustre
वर्चस् - varcas -
n.
- shape
वर्चस् - varcas -
n.
- form
वर्चस् - varcas -
n.
- excrement
वर्चस् - varcas -
n.
- ordure
वर्चस् - varcas -
n.
- vital power
वर्चस् - varcas -
n.
- figure
वर्चस् - varcas -
n.
- activity
वर्चस् - varcas -
n.
- light
वर्चस् - varcas -
n.
- energy
वर्चस् - varcas -
n.
- feces
वर्चस् - varcas -
n.
- vigour
Wilson
English
वर्च्चस्
n.
(-र्च्चः)
1 Form, figure, shape.
2 Light, lustre.
3 Ordure, fæces.
m.
(-र्च्चाः) The son of CANDRA.
E.
वर्च्च to shine, असुन्
aff.
Apte
English
वर्चस् [varcas],
n.
[वर्च्-असुन्]
Vigour, energy, power.
Light, lustre, brilliance, splendour
स्वरेण वर्चसा चैव प्रेक्षितेन वानर ...... व्यक्तिं वां नोपलक्षये
Rām.*
4.12.31.
Form, figure, shape.
Ordure, feces.
Semen virile.
Comp.
-ग्रहः constipation.
Apte 1890
English
वर्चस् n. [वर्च्-असुन्] 1 Vigour, energy, power.
2 Light, lustre, brilliance, splendour.
3 Form, figure, shape.
4 Ordure, feces.
5 Semen virile.
Comp.
ग्रहः constipation.
Monier Williams Cologne
English
व॑र्चस्
n.
(√ रुच्) vital power, vigour, energy, activity, (esp. ) the illuminating power of fire or the sun i.e. brilliance, lustre, light,
RV.
&c.
&c.
colour,
R.
BhP.
splendour, glory,
Kāv.
Pur.
form, figure, shape,
L.
excrement, ordure, feces,
Rājat.
Suśr.
व॑र्चस्
m.
N.
of a son of Soma,
MBh.
of a son of Su-tejas or Su-ketas, ib.
of Rākṣava,
BhP.
(Sch.)
Monier Williams 1872
English
वर्चस्, अस्, n. vital power, vigour, energy, efficacy,
efficiency, activity, the illuminating power of fire or
of the sun, (in the preceding senses mostly Ved.)
light, lustre, brightness, brilliancy
form, figure, shape,
colour
excrement, ordure, feces
(आस्), m., N. of a
son of Soma
of a son of Su-tejas
of a Rākṣasa.
—वर्चस्-वत्, आन्, अती, अत्, Ved. possessing vital
energy or vigour, vigorous, active
shining, bright
containing the word वर्चस्.
—वर्चस्-विन्, ई, इनी, इ,
full of power or vigour, vigorous, active, energetic
bright
(ई), m., N. of a son of Varcas and grandson
of Soma.
—वर्चो-ग्रह, अस्, m. obstruction of the
feces, constipation.
—वर्चो-दा or वर्चो-धा, आस्,
आस्, अम्, Ved. granting power, bestowing vigour or
energy.
Macdonell
English
वर्चस् várc-as,
n.
V.: vigour, energy, activity
🞄illuminating power (of fire or sun)
🞄C.: brilliance, lustre, light
colour
ordure.
Benfey
English
वर्चस् वर्चस्,
I.
n.
1. Lustre, Rām.
3, 49, 4.
2. Form, MBh. 1, 1076
Lass. 2.
ed. 79, 80.
3. Excrements.
II.
m.
The
son of Candra. -- Cf. ब्रह्मवर्चस।
Apte Hindi
Hindi
वर्चस्
नपुं*
- वर्च् + असुन्
"वीर्य, बल, शक्ति"
वर्चस्
नपुं*
- -
"प्रकाश, कान्ति, उजाला, आभा"
वर्चस्
नपुं*
- -
"रूपः, आकृति, शकल"
वर्चस्
नपुं*
- -
"विष्ठा, मल"
L R Vaidya
English
varcas {% n. %} 1. Light, lustre, brilliancy
2. figure, shape
3. vigour, power
4. ordure, feces.
Bopp
Latin
वर्चस् n. (r. वर्च् s. अस्) splendor, v. sq.
Anekartha-Dvani-Manjari
Sanskrit
वर्चस्
क्ली
वर्चस्, तेजस्, पुरीष
तेजःपुरीषयोर्वर्चः सौवर्चो भक्तरक्तयोः
verse 3.1.1.3
page 0013
Lanman
English
várcas, n. vitality, vigor
the illuminating
power in fire and the sun
and so,
splendor
fig. glory. [perhaps akin with
ruc: cf. varpas with rūpa.]
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
प्रकाशस्तेज उद्योत आलोको वर्च आतपः
-wordlist-
प्रकाश (पुं), तेजस् (क्ली), उद्योत (पुं), आलोक (पुं), वर्चस् (क्ली), आतप (पुं)
--source--
पुष्पिका तु लिङ्गमलं विड्विष्ठावस्करः शकृत्
गूथं पुरीषं शमलोच्चारौ वर्चस्कवर्चसी ६३४
-wordlist-
पुष्पिका (स्त्री), लिङ्गमल (क्ली), विष् (स्त्री), विष्ठा (स्त्री), अवस्कर (पुं), शकृत् (क्ली), गूथ (क्ली), पुरीष (क्ली), शमल (क्ली), उच्चार (पुं), वर्चस्क (पुंक्ली), वर्चस् (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
अर्चिस्
अर्चिस्, कीला, ज्वाला, वर्चस्, तेजस्, त्विष्, ज्योतिस्, हेति, द्युति, दीप्ति, रुच्, शिखा, प्रभा, रश्मि
अर्चिः कीला ज्वाला वर्चस्तेजस्त्विषस्तथा ज्योतिः
हेतिद्युतिदीप्तिरुचः शिखाप्रभारश्मयः समानार्थाः ६५
verse 1.1.1.65
page 0009
वर्चस्
वर्चस्, उच्चार, वर्चस्क, अवस्कर, गूथ, कीट, विष्, विष्ठा, पुरीष, शमल, मल
उच्यते वर्च उच्चारो वर्चस्कोऽवस्करः शकृत्
गूथं कीटं विट् विष्ठा पुरीषं शमलं मलम् ६३७
verse 3.1.1.637
page 0072
विसर्ग
विसर्ग, मुक्ति, वर्चस्
अर्चनामूल्ययोरर्घो विसर्गो मुक्तिवर्चसोः
verse 5.1.1.835
page 0096
Tamil
Tamil
வர்சஸ் : பலம், சக்தி, காந்தி, பிரகாசம், உருவம், அமைப்பு, வீர்யம்.
Mahabharata
English
Varcas^1, son of Soma. § 116 (Vasu, pl.): I, 66, 2586 (Somasya sutaḥ, with Manoharā, father of Śiśira, Prāṇa, and Ramaṇa [or of Varcasvin (?) q.v.].--§ 130g (Abhimanyu): I, 67, 2747 (Somaputraḥ, incarnate as Abhimanyu), 2750.-§ 795 (Svargārohaṇap.): XVIII, 5, 165 (Somaputraḥ… so 'bhimanyuḥ). Cf. Somaputra.
Varcas^2 = Suvarcas: III, 14164.
Varcas^3, son of Sucetas. § 736b (Vītahavyop.): XIII, 30, 2000 (son of Sucetas and father of Vihavya).
पुराणम्
English
वर्चस् / VARCAS I. Son of soma, one of the eight Vasus. manoharā was the mother of varcas. abhimanyu, the son of arjuna was the next birth of varcas. (For further details see under abhimanyu).
वर्चस् / VARCAS II. The son of sucetas, a Brahmin born in the family of gṛtsamada. This varcas had a son called vihavya. (M.B. anuśāsana parva, Chapter 30, Stanza 61).
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वर्चस्
न०
वर्च--असुन रूपे शुक्रे तेजसि विष्ठा-याञ्च मेदि० चन्द्रपुत्रे
पु०
“रोहिण्यामभवद्वर्च्चा वर्चम्बीयेन चन्द्रमा” वह्निपु० स्वार्थे विष्ठायाम् अमरः
Capeller
German
व॑र्चस्
n.
Kraft, Feuer, Glanz, Licht,
Farbe
Kot, Mist.
Grassman
German
várcas, n., Glanz, namentlich 1〉 den Agni giebt oder empfängt
2〉 der Sonne
3〉 bildlich Glanz, Ansehen, Herrlichkeit (vgl. Ku. Zeitschr. 〔16, 164〕)
vgl. śréṣṭha-varcas u. s. w.
-as 1〉 {242, 3}
{256, 2}
{258, 1}
{778, 21}
{954, 1}. 2〉 ā́‿avṛkṣam anyā́sām {985, 5}.
-asā 1〉 {23, 23}. _{23, 24}
{835, 9}
{911, 39}. 2〉 sū́riasya {938, 3}.
-ase 3〉 {777, 18}
{844, 9}.
Burnouf
French
वर्चस् वर्चस्
n.
(sfx. अस्) éclat, splendeur.
Forme,
aspect.
Ordure, immondices. -- M. np. du fils de Soma
(चन्द्र).
वर्चस्क
m.
n.
immondices, excréments.
वर्चस्विन् a. (sfx. विन्) brillant.
वर्चाये (dén. ) devenir brillant.
Stchoupak
French
वर्चस्-
nt. force vitale, énergie, vigueur
éclat, splendeur
couleur
(ifc. aussi -आ-)
m.
n.
de divers personnages dont un fils de Soma.