| YouTube Channel

वणिक् (vaNik)

 
Monier Williams Cologne
English
वणिक् in comp. for वणिज्.
Indian Epigraphical Glossary
English
Vaṇik (IE 8-3
BL), merchant or a member of the
merchantile community.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 वणिक्
noun
यः वाणिज्य-उद्योगं करोति।
"मोहनः कुशलः वणिग् अस्ति।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: वणिक्
Root: वणिज्
Gender: पुं
Number: all
Meaning(s):
⇒ trade
⇒ trader
⇒ traffic
⇒ merchant
⇒ commerce
⇒ zodiacal sign Libra
Shloka(s):
2|9|78|1 ► वैदेहकः सार्थवाहो नैगमो वाणिजो वणिक्। (वैश्यवर्गः)
2|9|78|2 ► पण्याजीवो ह्यापणिकः क्रयविक्रयिकश्च सः॥ (वैश्यवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|9|78|1 ⇢ वैदेहकः (वैदेहक) (पुं) ⇒ merchant, man of the vaideha caste, relating or belonging to the videhas
➠ 2|9|78|1 ⇢ सार्थवाहः (सार्थवाह) (पुं) ⇒ trader, merchant, son of mAra, bodhisattva, leader of a caravan, leader or conductor of a caravan
➠ 2|9|78|1 ⇢ नैगमः (नैगम) (पुं) ⇒ way, means, trader, citizen, merchant, townsman, upaniSad, expedient, prudent conduct, interpreter of the sacred writings, relating to the veda or Vedic words or quotations
➠ 2|9|78|1 ⇢ वाणिजः (वाणिज) (पुं)
➠ 2|9|78|1 ⇢ वणिक् (वणिज्) (पुं) ⇒ trade, trader, traffic, merchant, commerce, zodiacal sign Libra
➠ 2|9|78|2 ⇢ पण्याजीवः (पण्याजीव) (पुं)
➠ 2|9|78|2 ⇢ आपणिकः (आपणिक) (पुं) ⇒ assize, dealer, merchant, mercantile, shopkeeper, shop-keeper, market-rate, tax on markets or shops, relating to traffic or to a market
➠ 2|9|78|2 ⇢ क्रयविक्रयकः (क्रयविक्रयक) (पुं)
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ नौकया_वाणिज्यकारी
उपजीव्य_उपजीवक_भावः ➡ वाणिज्यम्
जातिः ➡ मनुष्यः
उपाधि ➡ वृत्तिः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
ब(व)णिक्, [ज्]
पुं,
 (पणते क्रयविक्रयादिना व्यव-हरतीति । पण + “पणेरादेश्च बः ।” उणा०२ । ७० । इति इजिः पस्य च बः ।) क्रय-विक्रयकर्त्ता । बाणिज्यकारकः । तत्पर्य्यायः ।वैदेहकः २ सार्थवाहः ३ नैगमः ४ बणिजः ५पण्याजीवः ६ आपणिकः ७ क्रयविक्रयिकः८ । इत्यमरः । २ । ९ । ७८ ॥
वैदेहः ९ विदेहः१० बाणिजः ११ बाणिजिकः १२ क्रायिकः१३ विक्रयिकः १४ । इति भरतादयः ॥
बाणि-जकः १५ बाणिज्यकारः १६ । इति शब्द-रत्नावली ॥
(यथा, माघे । १२ । २६ ।“स्थाणौ निषङ्गिण्यनसि क्षणम्पुरःशुशोच लाभाय कृतक्रयो बणिक् ॥
”)करणान्तरम् । इति मेदिनी । जे, २६ ॥
वैश्यः ।इति राजनिर्घण्टः ॥
(बाणिज्ये अधिकारा-देवास्य तथात्वम् ॥
करणविशेषः । यथा, बृहत्-संहितायाम् । ९९ । ७ ।“कृषिबीजगृहाश्रयजानि गरेबणिजिध्रुवकार्य्यबणिग्युतयः ॥
”)
ब(व)णिक्, [ज्]
स्त्री,
 (पण्यते व्यवह्रीयते इति ।पण + इजि । पस्य बः । अभिधानात् स्त्रीत्वम् ।)बाणिज्यम् । इति मेदिनी । गे, २६ ॥