| YouTube Channel

वज्रनिष्पेष (vajraniSpeSa)

 
शब्दसागरः
English
वज्रनिष्पेष
m.
 (-षः) A clap of thunder.
E.
 वज्र the bolt, and निष्पेष here
meaning the sound produced by friction or concussion, from निर्
forth, पिष् to grind,
aff.
 घञ् ।
Yates
English
वज्र-निष्पेष (षः) 1.
m.
 Idem.
Wilson
English
वज्रनिष्पेष
m.
 (-षः) A clap of thunder.
E.
 वज्र the bolt, and निष्पेष here meaning the sound produced by
friction or concussion, from निर् forth, पिष to grind,
aff.
 घञ्.
Monier Williams Cologne
English
वज्र—निष्पेष
m.
 the clashing or concussion of thunderclouds, a thunder-clap.
Apte Hindi
Hindi
वज्रनिष्पेषः
पुं*
 वज्रः-निष्पेषः -
बिजली की कड़क
L R Vaidya
English
vajra-nizpeza {% m. %} a clap of thunder.
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: वज्रनिष्पेषः
Root: वज्रनिष्पेष
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒ वज्रध्वनिः
Meaning(s):
⇒ Clap of thunder
Shloka(s):
2|2|6|2 ► स्फूर्जथुर्वज्रनिष्पेषो न स्त्री वज्रोऽशनिर्न षण्॥ (अन्तरिक्षकाण्डः/मेघाध्यायः)
2|2|7|1 ► वर्षोऽस्त्री वर्षणं वृष्टिः शीकरोऽस्त्र्यम्भसः कणः। (अन्तरिक्षकाण्डः/मेघाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 2|2|6|2 ⇢ स्फूर्जथुः (स्फूर्जथु) (पुं) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
➠ 2|2|6|2 ⇢ वज्रनिष्पेषः (वज्रनिष्पेष) (पुं) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
➠ 2|2|6|2 ⇢ वज्रः (वज्र) (पुं) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
➠ 2|2|6|2 ⇢ वज्रम् (वज्र) (नपुं) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
➠ 2|2|6|2 ⇢ अशनिः (अशनि) (पुं) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
➠ 2|2|6|2 ⇢ अशनिः (अशनि) (स्त्री) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
➠ 2|2|7|1 ⇢ वर्षः (वर्ष) (पुं) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
➠ 2|2|7|1 ⇢ वर्षम् (वर्ष) (नपुं) ⇒ Clap of thunder ⇒ वज्रध्वनिः
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ शब्दः
जन्य_जनकसंबन्धः ➡ वृष्टिः
जातिः ➡ ध्वन्यात्मकः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वज्रनिष्पेषः,
पुं,
 (वज्राणां निष्पेषः संघर्षध्वनिः ।)वज्रनिर्घोषः । तत्पर्य्यायः । स्फुर्जथुः २ । इत्य-मरः । १ । ३ । १० ॥
“द्वे वज्रजनितशब्दे ।अन्योन्यसंघट्टनात् भग्नं साग्निमेघखण्डं वज्रमिववज्रं तस्य साटोपध्वनौ द्वयमिति केचित् ॥
ट्वो स्फुर्ज्जी वज्रनिष्पेषे । निष्पेषः संघट्टध्वनिः ।अशन्याधात इत्येके । निष्पेषश्चूर्णनं साटोप-ध्वनिश्च इह तु ध्वनिरभिप्रेतः । श्रुत्वा विस्फु-र्जथुप्रख्यं निनादं परिदेविनीति भट्टिः । ट्वितो-ऽथुरिति अथुः निपातनान् दीर्घः । स्फुर्जे-रथुरिति दीर्घार्थं परसूत्रम् । केचित्तु दीर्घंनेच्छन्ति । केचिद्बिभाषया दीर्घमिच्छन्ति ।वज्रस्य निष्पेषो वज्रनिष्पेषः धौ पिष ऌ चूर्णनेघञ् । निष्पेषो द्बिमूर्द्धन्यः ।” इति भरतः ॥