| YouTube Channel

वचा (vacA)

 
Spoken Sanskrit
English
वचा - vacA -
f.
 - Type of thrush [ Turdus Salica - Zoo. ]
वचा - vacA -
f.
 - kind of aromatic root
वचा - vacA -
f.
 - kind of talking bird
Monier Williams Cologne
English
वचा (आ),
f.
 a kind of talking bird, Turdus Salica (= सारिका),
L.
a kind of aromatic root (accord. to some
=
 Acorus Calamus),
Hcar.
Macdonell
English
वचा vac-ā,
f.
 a much used aromatic root.
Apte Hindi
Hindi
वचा
स्त्री*
 - -
मैना पक्षी
वचा
स्त्री*
 - -
एक सुगन्धित जड़
L R Vaidya
English
vacA {% f. %} 1. A kind of aromatic root
2. a kind of bird.
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: वचा
Root: वचा
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः ⇒ वचा
Meaning(s):
⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu
Shloka(s):
3|3|197|2 ► गोलोम्यां जटिलोग्रोग्रगन्धा तीक्ष्णा जया वचा॥ (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
3|3|198|1 ► मङ्गल्या चाथ शुक्ला सा षड्ग्रन्था जललम्बिका। (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|3|197|2 ⇢ गोलोमी (गोलोमी) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
➠ 3|3|197|2 ⇢ जटिला (जटिला) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
➠ 3|3|197|2 ⇢ उग्रा (उग्रा) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
➠ 3|3|197|2 ⇢ उग्रगन्धा (उग्रगन्धा) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
➠ 3|3|197|2 ⇢ तीक्ष्णा (तीक्ष्णा) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
➠ 3|3|197|2 ⇢ जया (जया) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
➠ 3|3|197|2 ⇢ वचा (वचा) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
➠ 3|3|198|1 ⇢ मङ्गल्या (मङ्गल्या) (स्त्री) ⇒ Acorus calamus
Tamil Vaśambu ⇒ वचा
Related word(s):
अमरकोशः
Sanskrit
Word: वचा
Root: वचा
Gender: स्त्री
Number: all
Meaning(s):
⇒ kind of talking bird
⇒ kind of aromatic root
⇒ Type of thrush [Turdus Salica - Zoo.]
Shloka(s):
2|4|102|2 ► वचोग्रगन्धा षड्ग्रन्था गोलोमी शतपर्विका॥ (वनौषधिवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|4|102|2 ⇢ वचा (वचा) (स्त्री) ⇒ kind of talking bird, kind of aromatic root, Type of thrush [Turdus Salica - Zoo.]
➠ 2|4|102|2 ⇢ उग्रगन्धा (उग्रगन्धा) (स्त्री) ⇒ root of German iris plant [Iris germanica - Bot]
➠ 2|4|102|2 ⇢ षड्ग्रन्था (षड्ग्रन्था) (स्त्री) ⇒ kind of aromatic root, mango-ginger [Curcuma Zedoaria - Bot], Pongame oil tree [Pongamia pinnata - Bot.]
➠ 2|4|102|2 ⇢ गोलोमी (गोलोमी) (स्त्री)
➠ 2|4|102|2 ⇢ शतपर्विका (शतपर्विका) (स्त्री)
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः ➡ लता
जातिः ➡ ओषधिः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
वचा,
स्त्री,
 (वाचयतीति । वच् + णिच् + अच् ।निपातनात् ह्रस्वः । यद्वा, अन्तर्भाविण्यर्थात्वचः अच् ।) औषधविशेषः । वच् इति भाषा ।तत्पर्य्यायः । उग्रगन्धा २ षड्ग्रन्था ३ गोलोमी ४शतपर्व्विका ५ । इत्यमरः । २ । ४ । १०२ ॥
तीक्ष्णा ६ जटिला ७ मङ्गल्या ८ विजया ९उग्रा १० रक्षोघ्नी ११ । इति रत्नमाला ॥
वच्या १२ लोमशा १३ । इति जटाधरः ॥
भद्रा १४ । अस्या गुणाः । अतितीक्ष्णत्वम् ।कटुत्वम् । उष्णत्वम् । कफामग्रन्थिशोफवात-ज्वरातिसारसादभूतनाशित्वम् । वान्तिकारि-त्वञ्च । इति राजनिर्घण्टः ॥
* ॥
अपि च ।“वचोग्रगन्धा षड्ग्रन्था गोलोमी शतपर्व्विका ।क्षुद्रपत्री च मङ्गल्या जटिलोग्रा च लोमशा ॥
वचोग्रगन्धा कटुका तिक्तोष्णा वान्तिवह्निकृत् ।विबन्धाध्मानशूलघ्नी शकृन्मूत्रविशोधिनी ॥
अपस्मारकफोन्मादभूतजन्त्वनिलान् हरेत् ॥
”अथ खुरासानी वचा ।“पारसीकवचा शुक्ला प्रोक्ता हैमवतीति सा ।हैमवत्युदिता तद्वत् शूलं हन्ति विशेषतः ॥
”अथ महाभरी वचा । यस्या लोके कुलीजनइति नामान्तरम् ।“सुगन्धाप्युग्रगन्धा च विशेषात् कफकासनुत् ।सुस्वरत्वकरी रुच्या हृत्कण्ठमुखशोधिनी ॥
”अपरा सुगन्धा स्थूलग्रन्थिर्यस्या लोके महाभराइति नाम ।“स्थूलग्रन्थिः सुगन्धान्या ततो हीनगुणा स्मृता ॥
”अथ चोपचीनीति लोके प्रसिद्धा । तस्यागुणाः ।“द्वीपान्तरवचा कट्वी तिक्तोष्णा वह्निदीप्तिकृत् ।विवन्धाध्मानशूलघ्नी शकृन्मूत्रविशोधिनी ॥
वातव्याधीनपस्मारमुन्मादं तनुवेदनाम् ।व्यपोहति विशेषेण फिरङ्गामयनाशिनी ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
* ॥
अपरञ्च ।“वचायुष्या वातकफतृष्णाघ्नी स्मृतिवर्द्धिनी ॥
”इति राजवल्लभः ॥
* ॥
अन्यच्च ।“अद्भिर्व्वा पयसाज्येन मासमेकन्तु सेविता ।वचा कुर्य्यान्नरं प्राज्ञं श्रुतिधारणसंयुतम् ॥
चन्द्रसूर्य्यग्रहे पीतं पलमेकं पयोऽन्वितम् ।वचायास्तत्क्षणं कुर्य्यान्महाप्रज्ञान्वितं नरम् ॥
”इति गारुडे १९८ अध्यायः ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
वचा स्त्री वच--अच् । (वच) इति ख्याते द्रव्ये ।“वचोग्रगन्धा कदुका तिक्तोष्णा वान्तिवह्निकृत् ।विबन्धाध्मानशूलघ्नी शकृन्मूत्रविशोधनी । अपस्मार-कफोन्मादभूतजन्त्वनिलान् हरेत्” । (खुरासानीवचा) । “पारसीकवचा शुक्ला प्रोक्ता हैमवतीति सव ।हैमवत्युदिता तद्वत् शूलं हन्ति विशेषतः ।” अथ (महा-भरी) वचा । यस्या लोके (कुलीवच इति) नामान्तरम् ।“सुगन्धाप्यग्रगन्धा च विशेषात् कफकासनुत् । सुस्वरत्व-करी रुच्या हृत्कण्ठमुखशोधिनी” । अपरा सुगन्धास्थूलग्रन्थिर्यस्या लोके महाभरा इति नास । “स्थूल-ग्रन्थिः सुगन्धान्या ततो हीनगुणा स्मृता” । (सोप-चीनीति) लोके प्रसिद्धा । तस्या गुणाः “द्वीपा-न्तरवचा कद्वी तिक्तोष्णा वह्निदीप्तिकृत् । विवन्धाध्मानशूलघ्नी शकृन्मूत्रविशोधनी । वातव्याधीनपस्मार-मुन्मादत्नुवेदनाम् । व्यपोहति विशेषेण फिरङ्गामयनाशिनी” भावप्र० ।
Stchoupak
French
वचा-
f.
n.
 de diverses racines aromatiques.