| YouTube Channel

लुठि (luThi)

 
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 लुण्ठ्
मूलधातुः:
 लुठि
धात्वर्थः:
 स्तेये, गतौ, आलस्ये, प्रतिघाते च
गणः:
 भ्वादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 परस्मैपदी
रूपम्:
 लुण्ठति
धातुप्रदीपः
Sanskrit
लुठिँ लुठि आलस्ये
- गतौप्रतिघातेऽपि वृत्तिरस्य । लुण्ठति । लुण्ठः ।। 345 ।।
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“लुठि आलस्ये प्रतिघाते च”@} 2 ‘श्लेषालस्योपघातेषु प्रतिघाते क्रमाल्लुठेत्।
लुण्ठेत्, लोठति लोठेत किन्तु गत्यां च लुण्ठति।।’ 3 इति देवः।
अत्र क्षीरतरङ्गिण्यां ‘रुठि आलस्ये गतिप्रतिघाते च’ इत्येव दृश्यते।
अन्यत्र सर्वेषु कोशेषु ‘लुठि--’ इत्येव दृश्यते।
लुण्ठकः-ण्ठिका, लुण्ठकः-ण्ठिका, लुलुण्ठिषकः-षिका, लोलुण्ठकः-ण्ठिका
लुण्ठिता-त्री, लुण्ठयिता-त्री, लुलुण्ठिषिता-त्री, लोलुण्ठिता-त्री
इत्यादीनि रूपाणि सर्वाणि भौवादिककुण्ठतिवत् 4 ऊह्यानि।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (१५०५)
02
=>
 (१-भ्वादिः-३४३। सक। सेट्। पर।)
03
=>
 (श्लो। ७८)
04
=>
 (२०९)
1 {@“लुठि गतौ”@} 2 ‘… गत्यां च लुण्ठति।।’ 3 इति देवः।
लुण्ठकः-ण्ठिका, लुण्ठकः-ण्ठिका, लुलुण्ठिषकः-षिका, लोलुण्ठकः-ण्ठिका
लुण्ठिता-त्री, लुण्ठयिता-त्री, लुलुण्ठिषिता-त्री, लोलुण्ठिता-त्री
इत्यादीनि रूपाणि सर्वाण्यपि भौवादिककुण्ठतिवत् 4 ज्ञेयानि।
5
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (१५०६)
02
=>
 (१-भ्वादिः-३४६। सक। सेट्। पर।)
03
=>
 (श्लो। ७८)
04
=>
 (२०९)
05
=>
 [पृष्ठम्११७२+ २७]