| YouTube Channel

लालसा (lAlasA)

 
शब्दसागरः
English
लालसा mf. (-सः-सा)
1. Ardent desire.
2. Regret, sorrow, missing, wish-
ing for any person or object absent.
3. Soliciting, asking.
4. The
longing of pregnant women.
5. Wanton sport, dalliance.
E.
 लल् to
desire, to wish for, असण् Unādi
aff.
or लष् to wish, or लस् to
sport, affs. घञ् and टाप्, and the root reiterated,
deriv.
irr
 . Vā-
chaspatya defines it thus:--लस स्पृहायां यङ् लुक् भावे अ ।
Yates
English
लालसा (सः-सा) 1.
m.
f.
 Ardent de-
sire
regret
longing
dalliance.
Wilson
English
लालसा
mf. (-सः-सा)
1 Ardent desire.
2 Regret, sorrow, missing, wishing for any person or object absent.
3 Soliciting, asking.
4 The longing of pregnant women.
5 Wanton sport, dalliance.
E.
 लल to desire, to wish for, असण् Uṇādi
aff.
 or लष to wish,
or लस् to sport,
aff.
 घञ् and टाप्, and the root reiterated,
deriv.
irr
 .
Apte
English
लालसा [lālasā], [लस् स्पृहायां यङ् लुक् भावे अ]
Longing or ardent desire, extreme desire, eagerness.
Asking, solicitation, entreaty.
Regret, sorrow.
The longing of a pregnant woman (दोहद).
Apte 1890
English
लालसा [लस् स्पृहायां यङ् लुक् भावे अ] 1 Longing or ardent desire, extreme desire, eagerness.
2 Asking, solicitation, entreaty.
3 Regret, sorrow.
4 The longing of a pregnant woman (दोहद).
Monier Williams Cologne
English
लालसा
f.
 a kind of metre,
Piṅg.
 , Sch.
Apte Hindi
Hindi
लालसा
स्त्री*
 - लस् स्पृहायां यङ् लुक् भावे अ
"प्रबल इच्छा, उत्कण्ठा, बड़ी अभिलाषा, उत्सुकता"
लालसा
स्त्री*
 - लस् स्पृहायां यङ् लुक् भावे अ
"याचना, निवेदन, अभ्यर्थना"
लालसा
स्त्री*
 - लस् स्पृहायां यङ् लुक् भावे अ
"खेद, शोक"
लालसा
स्त्री*
 - लस् स्पृहायां यङ् लुक् भावे अ
"दोहद, गर्भिणी स्त्री की इच्छा"
L R Vaidya
English
lAlasa {% (I) a. (f. सा) %} 1. Ardently desirous of, ईशानसंदर्शनलालसानाम् K.S.vii.56
2. devoted to, finding pleasure in, अनेकनारीपरिरंभसंभ्रमस्फुरन्मनोहरि विलासलालसम् Git.G.i.
lAlasA {% f. %} 1. Ardent desire, eagerness
2. entreating, solicitation
3. regret, sorrow
4. the longing of a pregnant woman.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
दोहदं दौर्हृदं श्रद्धा लालसा सूतिमासि तु ।
वैजननो विजननं प्रसवो नन्दनः पुनः ॥ ५४१ ॥
उद्वहोऽङ्गात्मजः सूनुस्तनयो दारकः सुतः ।
पुत्रे दुहितरि स्त्रीत्वे तोकापत्यप्रसूतयः ॥ ५४२ ॥
तुक्प्रजोभयोर्भ्रात्रीयो भ्रातृव्यो भ्रातुरात्मजे ।
-wordlist-
दोहद (क्ली), दौर्हृद (क्ली), श्रद्धा (स्त्री), लालसा (स्त्री), सूतिमास् (पुं), वैजनन (पुं), विजनन (क्ली), प्रसव (पुं), नन्दन (पुं), उद्वह (पुं), अङ्गज (पुं), आत्मज (पुं), सूनु (पुं), तनय (पुं), दारक (पुं), सुत (पुं), पुत्र (पुं), नन्दना (स्त्री), उद्वहा (स्त्री), अङ्गजा (स्त्री), आत्मजा (स्त्री), सूनु (स्त्री), तनया (स्त्री), दारिका (स्त्री), सुता (स्त्री), पुत्री (स्त्री), तोक (क्ली), अपत्य (क्ली), प्रसूति (स्त्री), तुक् (पुं), प्रजा (स्त्री), भ्रात्रीय (पुं), भ्रातृव्य (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
दोहद
दोहद, दौहृद, श्रद्धा, लालसा
दोहदं दौहृदं श्रद्धा लालसा च समाः स्मृताः ॥ ४९८ ॥
verse 2.1.1.498
page 0057
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
लालसा, पुं
स्त्री,
 (लस् + यङ् । ततः “अ प्रत्य-यात् ।” ३ । ३ । १०२ । इति अः । टाप् ।) महाभि-लासः । इत्यमरः ॥
औत्सुक्यम् । याच्ञाइति मेदिनी । से, ३४ ॥
दोहदम् । यथा, --“दोहदं दौर्हृदं श्रद्धा लालसा सूतिमासि तु ।”इति हेमचन्द्रः ॥
लोलः । इति नानार्थे स एव ॥
(लोलुपे, त्रि ।इति यादवः ॥
यथा, माघे । ४ । ६ ।“छायां निजस्त्री चटुलालसानांमदेन किञ्चित् चटुलालसानाम् ।कुर्व्वाणमुत्पिञ्जरजातपत्रै-र्विहङ्गमानां जलजातपत्रैः ॥
”तथा च कुमारे । ७ । ५६ ।“तस्मिन् मुहूर्त्ते पुरसुन्दरीणा-मीशानसन्दर्शनलालसानाम् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
लालसा स्त्री लस--स्पृहायां यङ् लुक् भाव अ । १ अतिश-येच्छायाम् अमरः । २ गर्भिणीदोहदे हेमच० । ३ याच्ञायांऔत्सुक्ये च मेदि० । कर्त्तरि अच् । ५ लोले
त्रि०
 हेमच० ।