| YouTube Channel

ललित (lalita)

 
शब्दसागरः
English
ललित
mfn.
(-तः-ता-तं)
1. Wished, desired.
2. Beautiful, lovely.
3. Wan-
ton, dallying.
4. Shaken, trembling, tremulous.
5. Graceful.
6. Gay,
cheerful, careless.
7. Slow, gentle.
8. Destroyed.
n.
(-तं)
1. A
branch of feminine action, arising from the passion or sentiment of
love, and expressive of satisfaction and triumph
softness and
delicacy of gesture or motion, putting on appropriate ornaments,
&c.
2. Love of pleasure and gaiety.
3. Sport, dalliance.
4. Beauty,
charm.
5. Simplicity, innocence.
f.
(-ता)
1. Musk.
2. A woman
in general.
3. A wanton.
E.
लड् to frolic, &c., or लल् to desire,
aff.
क्त
in the first case, changed to
Capeller Eng
English
ललित
a.
sporting, playing, coruscating
lovely, charming,
favourite, liked
simple, artless, naive.
Yates
English
ललित (तः-ता-तं)
a. Wished
wan-
ton
lively
tremulous, slow
destroyed.
n.
A branch of femi-
nine action, languid signs.
f.
A
woman
a wanton
musk.
Spoken Sanskrit
English
ललित - lalita -
adj.
- elegant
ललित - lalita -
adj.
- charming
ललित - lalita -
adj.
- fragile
ललित - lalita -
adj.
- sported
ललित - lalita -
adj.
- wished for
ललित - lalita -
adj.
- gentle
ललित - lalita -
adj.
- wanton
ललित - lalita -
adj.
- playing
ललित - lalita -
adj.
- played
ललित - lalita -
adj.
- soft
ललित - lalita -
adj.
- amorous
ललित - lalita -
adj.
- quivering
ललित - lalita -
adj.
- desired
ललित - lalita -
adj.
- artless
ललित - lalita -
adj.
- pleasing
ललित - lalita -
adj.
- innocent
ललित - lalita -
adj.
- tremulous
ललित - lalita -
adj.
- lovely
ललित - lalita -
adj.
- voluptuous
ललित - lalita -
m.
- particular rAga
ललित - lalita -
m.
- musk
ललित - lalita -
m.
- particular mUrchanA
ललित - lalita -
m.
- particular position of the hands in dancing
ललित - lalita -
n.
- kind of necklace
ललित - lalita -
n.
- charm
ललित - lalita -
n.
- languid gestures in a woman
ललित - lalita -
n.
- dalliance
ललित - lalita -
n.
- sport
ललित - lalita -
n.
- grace
ललित - lalita -
n.
- artlessness
ललित - lalita -
n.
- amorous pastime
ललित - lalita -
adj.
- amorous
कामार्थिन् - kAmArthin -
adj.
- amorous
कामिन् - kAmin -
adj.
- amorous
प्रियोस्रिय - priyosriya -
adj.
- amorous
रक्तभाव - raktabhAva -
adj.
- amorous
रतार्थिन् - ratArthin -
adj.
- amorous
सविलास - savilAsa -
adj.
- amorous
भावाट - bhAvATa -
m.
- amorous man
सुरतकेलि - suratakeli -
f.
- amorous game
अनङ्गक्रीडा - anaGgakrIDA -
f.
- amorous play
रा - rA -
f.
- amorous play
री - rI -
f.
- amorous play
कलाकेलि - kalAkeli -
m.
- amorous play
शृङ्गारभाषित - zRGgArabhASita -
n.
- amorous talk
कामक्रीडा - kAmakrIDA -
f.
- amorous sport
क्रीडा - krIDA -
f.
- amorous sport
मलाका - malAkA -
f.
- amorous woman
कामकेलि - kAmakeli -
m.
- amorous sport
केलि - keli -
m.
f.
- amorous sport
किलकिञ्चित - kilakiJcita -
n.
- amorous noise [ whimpering, moaning, giggling, etc ]
ललित - lalita -
adj.
- wanton
व्यभिचारिन् - vyabhicArin -
adj.
- wanton
प्रदुष्ट - praduSTa -
adj.
- wanton
सहेल - sahela -
adj.
- wanton
प्रमद - pramada -
adj.
- wanton
प्रमत्त - pramatta -
adj.
- wanton
उद्दाम - uddAma -
adj.
- wanton
सुललित - sulalita -
adj.
- wanton
आहनस् - Ahanas -
adj.
- wanton
उच्छ्रित - ucchrita -
adj.
- wanton
उत्सिक्त - utsikta -
adj.
- wanton
कामकेलि - kAmakeli -
adj.
- wanton
कामवत् - kAmavat -
adj.
- wanton
कामिन् - kAmin -
adj.
- wanton
केलिकिल - kelikila -
adj.
- wanton
केलिपर - kelipara -
adj.
- wanton
चलन - calana -
adj.
- wanton
चपल - capala -
adj.
- wanton
नग्नक - nagnaka -
adj.
- wanton
मदविह्वल - madavihvala -
adj.
- wanton
ललित lalita
adj.
sported
लसित lasita
adj.
sported
विजृम्भित vijRmbhita
adj.
sported
विलसित vilasita
adj.
sported
सङ्क्रीडित saGkrIDita
adj.
sported
हरिकेलीय harikelIya
m.
sported in by kRSNa
विहरणीय viharaNIya
adj.
to be rambled or sported
वैहार्य vaihArya
adj.
to be played or sported with
Wilson
English
ललित
mfn.
(-तः-ता-तं)
1 Wished, desired.
2 Beautiful, lovely.
3 Wanton, dallying.
4 Shaken, trembling, tremulous.
5 Graceful.
6 Gay, cheerful, careless.
7 Slow, gentle.
8 Destroyed.
n.
(-तं)
1 A branch of feminine action, arising from the passion or sentiment of love,
and expressive of satisfaction and triumph
softness and delicacy of gesture or
motion, putting on appropriate ornaments, &c.
2 Love of pleasure and gaiety.
f.
(-ता)
1 Musk.
2 A woman in general.
3 A wanton.
E.
लड to frolick, &c. or लल to desire,
aff.
क्त
in the first
case, changed to ख.
Apte
English
ललित [lalita],
a.
[लल्-क्त]
Playing, sporting, dallying.
Amorous, sportive, wanton, voluptuous
ललितं गीतमन्वर्थं काचित् साभिनयं जगौ Bu. Ch.4.37.
Lovely, beautiful, handsome, elegant, graceful
ललितललितैर्ज्योत्स्नाप्रायैरकृत्रिम- विभ्रमैः (अङ्गकैः)
U.*
1.2
विधाय सृष्टिं ललितां विधातुः
R.*
6.37
19.39
8.1
Māl.
1.15
Ku.*
3.75
6.45
Me.*
34.66.
Pleasing, charming, agreeable, fine
प्रियशिष्या ललिते कलाविधौ
R.*
8.6
संदर्शितेव ललिताभिनयस्य शिक्षा
M.*
4.9
V.*
2.18.
Desired.
Soft , gentle
अवसितललितक्रियेण बाह्वोर्ललिततरेण तनीयसा युगेन
Śi.*
7.64.
Tremulous, trembling.
तः
N.
of a musical scale.
A particular position of hands in dancing.
तम् Sport, dalliance, play.
Amorous pastime, gracefulness of gait
any languid or amorous gesture in a woman
सुकुमारतयाङ्गानां विन्यासो ललितं भवेत् S. D
Śi.*
9.79
Ki.*
1.52
ता भ्रूभिः प्रेक्षितैर्भावैर्हसितैर्ललितैर्गतैः Bu. Ch.4.25.
Beuaty, grace, charm.
Any natural or artless act
स्मितललितवता दिव्यनारीजनेन Nāg.1.1-2.
Simplicity, innocence.Comp. -अभिनय
a.
consisting of graceful gesticulations or acting
ललिताभिनयं तमद्य भर्ता मरुतां द्रष्टुमनाः सलोकपालः
V.*
2.18. -अर्थ
a.
having a pretty or amorous meaning
तुल्यानुरागपिशुनं ललितार्थबन्धं पत्रे निवेशितमुदाहरणं प्रियायाः
V.*
2. 14. -पद
a.
elegantly composed
Ś.*
3.
consisting of amorous words. ˚बन्धनम् an amorous composition. -प्रहारः a soft or gentle blow. -प्रियः (in music) a kind of measure. -ललित
a.
excessively beautiful
ललितललितै- र्ज्योत्स्नाप्रायैरकृत्रिमविभ्रमैः
U.*
1.2. -लुलित
a.
unnerved yet charming
गाढोत्कण्ठा ललितलुलितैरङ्गकैस्ताम्यतीति
Māl.
1.15 (v. l. ). -वनिता a lovely woman. -विस्तरः
N.
of a work on Buddha's life.
Apte 1890
English
ललित a. [लल्-क्त] 1 Playing, sporting, dallying.
2 Amorous, sportive, wanton, voluptuous.
3 Lovely, beautiful, handsome, elegant, graceful
ललितललितैर्ज्योत्स्नाप्रायैरकृत्रिमविभ्रमैः (अंगकैः) U. 1. 20
विधाय सृष्टिं ललितां विधातुः R. 6. 37, 19. 39
8. 1
Māl. 1. 15
Ku. 3. 75, 6. 45
Me. 32, 64.
4 Pleasing, charming, agreeable, fine
प्रियशिष्या ललिते कलाविधौ R. 8. 6
संदर्शितेव ललिताभिनयस्य शिक्षा M. 4. 9
V. 2. 18.
5 Desired.
6 Soft, gentle, Śi. 7. 64.
7 Tremulous, trembling.
तः N. of a musical scale.
तं 1 Sport, dalliance, play.
2 Amorous pastime, gracefulness of gait
any languid or amorous gesture in a woman
सुकुमारतयांगानां बिन्यासो ललितं भवेत् S. D.
Śi. 9. 79
Ki. 10. 52.
3 Beauty, grace, charm.
4 Any natural or artless act.
5 Simplicity, innocence.
Comp.
अभिनय a. consisting of graceful gesticulations or acting
V. 2. 18.
अर्थ a. having a pretty or amorous meaning
V. 2. 14.
पद a. {1} elegantly composed
Ś. 3. {2} consisting of amorous words. °बंधनं an amorous composition.
प्रहारः a soft or gentle blow.
ललित a. excessively beautiful
U. 1. 20.
लुलित a. unnerved yet charming
Māl. 1. 15.
Monier Williams Cologne
English
ललित a
mfn.
sported, played, playing, wanton, amorous, voluptuous,
Kāv.
Kathās.
Rājat.
artless, innocent, soft, gentle, charming, lovely (अम्
ind.
), ib.
&c.
wished for, desired,
MBh.
Mṛcch.
BhP.
quivering, tremulous,
Bālar.
ललित
m.
a partic. position of the hands in dancing,
Cat.
(in music) a partic. Rāga,
Sāh.
ललित
n.
sport, dalliance, artlessness, grace, charm,
R.
Kpr.
languid gestures in a woman (expressive of amorous feelings, ‘lolling, languishing’
&c.
),
Daśar.
Sāh.
N.
of 2 metres,
Piṅg.
, Sch.
of a town,
Rājat.
(cf. -पुर)
a kind of necklace (?),
L.
ललित b
&c.
See
p.
897, col. 3.
Monier Williams 1872
English
ललित, अस्, आ, अम्, sported, played, playing, sport-
ing, dallying, wanton, frolicsome, amorous, volup-
tuous
lovely, handsome, beautiful, graceful, elegant,
naive, simple, artless, gay, cheerful
soft, gentle
pleasing, charming, pleasant, agreeable, wished for,
desired, loved
trembling, tremulous, shaken
= च-
लित
(अम्), ind. sweetly, agreeably, gracefully
(अस्), m. epithet of a particular position of the hands
in dancing
N. of a particular musical scale or Rāga,
(according to some ललिता, f.)
(आ), f. a wanton
woman, a woman in general
musk
N. of a god-
dess
of a form of Durgā or Pārvatī
of a Gopī
(identified with Durgā and Rādhikā)
of a river
of various metres, 30 + 32 instants
four times
˘˘˘˘˘˘¯¯¯¯˘¯
four times ¯¯˘¯˘˘˘¯
˘¯˘¯
four times ¯˘˘¯˘¯˘˘˘¯˘¯˘˘˘¯
four times ¯˘˘¯˘˘¯˘˘¯˘˘¯˘˘¯˘˘¯˘˘¯
twice ¯˘¯˘˘¯˘¯, ˘˘¯˘˘˘˘¯˘¯
(अम्), n.
sport, dalliance, amorous gesture, love
grace, beauty,
charm, charmingness, gracefulness of gait, softness
and delicacy of motion, languid gestures in a woman
(expressive of amorous sentiment, ‘lolling, ‘lan-
guishing, ‘&c.)
any natural and artless act (as that
of a child)
simplicity, innocency, ingenuousness
N.
of two metres, four times ˘˘˘˘˘˘˘˘¯˘˘¯
four times ˘˘˘˘˘˘¯¯¯¯˘¯
N. of a town.
—ललित-चैत्य, अस्, m., N. of a particular Caitya.
—ललित-ताल, अस्, m., N. of a particular time (in
music).
—ललित-पद, अस्, आ, अम्, consisting of
amorous words
elegantly composed
a kind of
metre, four times ˘˘˘˘¯˘˘¯˘˘¯¯.
—ललित-
पद-बन्धन, अम्, n. an amorous composition
in verse, a metrical composition treating of love.
—ललित-पुर, अम्, n., N. of a town.
—ललित-
पुराण, अम्, n. = ललित-विस्तर-पुराण.
—ल-
लित-प्रहार, अस्, m. a soft or gentle blow.
—ल-
लित-माधव, अम्, n., N. of a drama by Rūpa.
—ललित-ललित, अस्, आ, अम्, excessively beautiful,
very handsome.
—ललित-लोचन, अस्, आ, अम्, beauti-
ful-eyed
(आ), f., N. of the daughter of a Vidyā-dhara
Vāma-datta.
—ललित-वनिता, f. a lovely woman.
—ललित-विस्तर, अस्, m. or ललित-विस्तर-पुरा-
ण, अम्, n., N. of a Sūtra work giving a detailed
record of the simple and natural acts in the life of
Buddha or Śākya-muni.
—ललित-व्यूह, अस्, m.
epithet of a particular kind of Samādhi or meditation
(with Buddhists)
N. of a Deva-putra
of a Bodhi-
sattva.
—ललिता-तृतीया, अम्, n., N. of a Tantra
work.
—ललिता-तृतीय, f. epithet of a particular
third day.
—ललितादित्य (°त-आद्°), अस्, m., N. of
a king of Kaśmīra.
—ललितादित्य-पुर, अम्, n.,
N. of a town founded by Lalitāditya.
—ललिता-पञ्-
चमी, f. the fifth day of the moon's increase in
the month Āśvina on which the worship of the
goddess Lalitā or Pārvatī is celebrated.
—ललितापीड
(°त-आप्°), अस्, m., N. of a king of Kaśmīra.
—ल-
लिताभिनय (°त-अभ्°), अस्, m. erotic performance,
representation of love scenes.
—ललिता-माधव =
ललित-माधव.
—ललिताचन-चन्द्रिका (°ता-
अर्°), f., N. of a work on the worship of Lalitā.
—ललितार्थ (°त-अर्°), अस्, आ, अम्, having an
amorous meaning.
—ललितार्थ-बन्ध, अस्, आ, अम्,
composed in words of love or in words having an
amorous meaning.
—ललिता-व्रत, अम्, n., N. of a
particular religious observance.
—ललिता-षष्ठी,
f. epithet of a particular sixth day.
—ललिता-सप्-
तमी, f. epithet of the seventh day in the light half
of the month Bhādra.
ललित ललित, &c. See col. 1.
Macdonell
English
ललित lal-ita, pp. quivering, tremulous
🞄artless, naive, innocent
lovely, charming, 🞄beautiful
desired, liked
pleasing, agreeable
🞄n. sport
natural, artless act
artlessness, 🞄grace, charm
beauty, splendour: -pada,
a.
consisting of sweet words, pleasingly 🞄composed
-lalita, pp. extremely lovely
🞄-locana,
a.
fair-eyed: ā,
f.
N. of a fairy
🞄-vistara,
m.
detailed description of the artless 🞄acts of Śākyamuni, T. of a Buddhistic 🞄Sūtra.
Hindi
Hindi
(क) खेल, खेल, dallying, कामुक, सुंदर, सुंदर, अनुग्रह, आकर्षण
सुंदर, सुंदर, सुंदर, सुंदर
Apte Hindi
Hindi
ललित
वि* - लल्+क्त
"क्रीड़ासक्त, खेलने वाला, इठलाने वाला"
ललित
वि* - लल्+क्त
"श्रृंगारप्रिय, क्रीडाप्रिय, स्वेच्छाचारी, विषयासक्त"
ललित
वि* - लल्+क्त
"प्रिय, सुन्दर, मनोहर, प्रांजल"
ललित
वि* - लल्+क्त
"सुहावना, लावण्यमय, रुचिकर, बढ़िया"
ललित
वि* - लल्+क्त
अभीष्ट
ललित
वि* - लल्+क्त
"मृदु, कोमल"
ललित
वि* - लल्+क्त
"थरथराता हुआ, कम्पायमान"
ललितम्
नपुं*
- -
"क्रीडा, रंगरेली, खेल"
ललितम्
नपुं*
- -
"श्रृंगार परक विनोद, गतिलावण्य, स्त्रियों में प्रीति विषयक हावभाव"
ललितम्
नपुं*
- -
"सौन्दर्य, लावण्य, आकर्षण"
ललितम्
नपुं*
- -
कोई भी प्राकृतिक या स्वाभाविक क्रिया
ललितम्
नपुं*
- -
"सरलता, भोलापन"
ललित
वि* - लल्+क्त
"मनोरम, सुन्दर"
ललित
वि* - लल्+क्त
सुखद‘सुहावना
Shabdartha Kaustubha
Kannada
ललित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಲಂಕಾರದ ಒಂದು ಭೇದ
विस्तारः - > "प्रस्तुते वर्ण्यवाक्यार्थप्रतिबिम्बस्य वर्णनम्" - लक्षणम्
ललित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶೃಂಗಾರರಸಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಅಂಗಚೇಷ್ಟೆ /ಸ್ತ್ರೀಯರ ಮನೋಹರವಾದ ಶೃಂಗಾರರಸಸೂಚಕವಾದ ವಿಲಾಸ /ಸ್ತ್ರೀಯರ ಸ್ವಭಾವಜನ್ಯವಾದ ಅಲಂಕಾರಗಳಲ್ಲೊಂದು
प्रयोगाः - > "सललितचलितत्रिकाभिरामा शिरसिजसंयमनाकुलैकपाणिः"
उल्लेखाः - > किरा० १०-५२
विस्तारः - > "सुकुमारतयाङ्गानां विन्यासो ललितं भवेत्" - सा० द० ३-१०५
ललित
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ವಿಧ ಹಾರ
ललित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸುಂದರವಾದ /ಸೊಗಸಾದ
प्रयोगाः - > "ललितमधुरास्ते ते भावाः क्षिपन्ति धीरताम्"
उल्लेखाः - > मालती० १-२०
विस्तारः - > "हारभेदे विलासे ललितं सुन्दरे त्रिषु" - नानार्थर०
ललित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ರಮಣೀಯವಾದ /ಮಧುರವಾದ /ರಮ್ಯವಾದ
प्रयोगाः - > "कान्तापराधकुपितेष्वनया विनेतुः सन्दर्शितेव ललिताभिनयस्य शिक्षा"
उल्लेखाः - > माल० ४-९
ललित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಪೇಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ
विस्तारः - > "ललितं हारभेदे स्यादीप्सिते ललितेऽपि च" - विश्व०
ललित
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸುಕುಮಾರವಾದ /ಕೋಮಲವಾದ
प्रयोगाः - > "अवसितललितक्रियेण बाह्वोर्ललिततरेण तनीयसा युगेन"
उल्लेखाः - > माघ० ७-६४
L R Vaidya
English
lalita {% (I) a. (f. ता) %} 1. Playing, dallying, wanton, voluptuous
2. handsome, beautiful, elegant, विधाय सृष्टिं ललितां विधातुः R.vi.37, xix.39, K.S.iii.75, Megh.i.32
3. pleasing, agreeable, desired, ललिताभिनयं तमद्य भर्ता मरुतां द्रष्टुमनाः सलोकपालः Vikr.ii., प्रियशिष्या ललिते कलाविधौ R.viii.67, K.S.vii.19
4. trembling, tremulous
5. soft, gentle.
lalita {% (II) n. %} 1. Sport, dalliance
2. beauty, charm
3. languid gestures in a woman
4. simplicity, innocence.
Bopp
Latin
ललित v. लल्.
Aufrecht Catalogus Catalogorum
English
ललित mahākāvya, by Udayasiṃha, a pupil of Kṣemendra.
Quoted in Kavikaṇṭhābharaṇa 5, 1.
Lanman
English
lalita, a. artless, naive
lovely. [prop.
‘unconstrainedly behaved, ppl. of √lal,
952^2: so Eng. behaved has rather adjectival
than verbal coloring.]
Kridanta Forms
Sanskrit
लल् (ल꣡लँ꣡ विलासे इत्येके ईप्सायाम् - भ्वादिः - सेट्)
ल्युट् = ललनम्
अनीयर् = ललनीयः - ललनीया
ण्वुल् = लालकः - लालिका
तुमुँन् = ललितुम्
तव्य = ललितव्यः - ललितव्या
तृच् = ललिता - ललित्री
क्त्वा = ललित्वा
ल्यप् = प्रलल्य
क्तवतुँ = ललितवान् - ललितवती
क्त = ललितः - ललिता
शतृँ = ललन् - ललन्ती
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
ललित m. °N. eines Prinzen, S II, 289, 24.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
मुदु, पेलव, पेशल, मुदु, मुदुल, मृदु, मराल, कोमल, ललित, मृदुल, कल, अपुष्ट, अरूक्ष, अरूक्षित, अरूक्ष्ण, अलूक्ष, आर्द्र, कौमार, क्लिन्न, धीर
adjective
यस्मिन् कठोरता नास्ति।
"तस्य स्वभावः सरलः तथा मृदुः अस्ति।"
Synonyms:
सुभग, चारु, पेशल, गृत्स, ललित
adjective
यः आकर्षकरीत्या सज्जीभवति।
"विवाहादिषु अवसरेषु जनाः स्वान् सुभगान् दर्शयितुं प्रयतन्ते।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
brgyan pa
१) अलंकार २) अलंकृत ३) चित्रित ४) द्यूत ५) प्रतिमण्डित ६) भूषणा ७) भूषित ८) मण्डन ९) मण्डित १०) ललित ११) विभूषित १२) व्यूह १३) शोभित १४) समलंकृत
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
स्वगुणेनोपमानेन मनोज्ञादिपदेन ५०५
विशेषिताङ्गकर्मा स्त्री यथा तरललोचना
अलसेक्षणा मृगाक्षी मत्तेभगमनापि ५०६
वामाक्षी सुस्मितास्याः स्वं मानलीलास्मरादयः
लीला विलासो विच्छित्तिर्विव्वोकः किलकिञ्चितम् ५०७
मोट्टायितं कुट्टमितं ललितं विहृतं तथा
विभ्रमश्चेत्यलंकाराः स्त्रीणां स्वाभाविका दश ५०८
-wordlist-
तरललोचना (स्त्री), अलसेक्षणा (स्त्री), मृगाक्षी (स्त्री), मत्तेभगमना (स्त्री), वामाक्षी (स्त्री), सुस्मिता (स्त्री), मानिनी (स्त्री), लीलावती (स्त्री), स्मरवती (स्त्री), स्वाभाविकालङ्कार (पुं), लीला (स्त्री), विलास (पुं), विच्छित्ति (स्त्री), विब्बोक (पुं), किलकिञ्चित (क्ली), मोट्टायित (क्ली), कुट्टमित (क्ली), ललित (क्ली), विहृत (क्ली), विभ्रम (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
हेला
हेला, विलास, बिब्बोक, लीला, ललित, विभ्रम, हाव, स्त्री_शृङ्गारचेष्टाः
हेलाविलासविब्बोकलीलाललितविभ्रमाः
स्त्रीणां शृङ्गारचेष्टाः स्युर्हावपर्यायवाचकाः ८९
verse 1.1.1.89
page 0011
Tamil
Tamil
லலித : விளையாட்டில் பிரியமுள்ள, காதல் கேளிக்கையில் பிரியம் உள்ள, அன்பான, அழகான, மனதைஈர்க்கும், ருசியான, மிருதுவான.
Mahabharata
English
Lalita = Skanda: III, 14634.
पुराणम्
English
ललित / LALITA. A gandharva. This gandharva was born by a curse and by observing a vrata called kāmadā ekādaśī he obtained relief from the curse and became gandharva again. (uttara Khaṇḍa, padma purāṇa).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
ललितं,
क्ली,
(लल + क्तः ।) शृङ्गारभावजक्रिया-विशेषः इत्यमरः
सुकुमारविधानेन भ्रू-नेत्रादिक्रियासचिवकरचरणाङ्गविन्यासो ललि-तम् तथा ।“सुकुमाराङ्गविन्यासे मसृणा ललितं भवेत्
”तथा, --“सभ्रूभङ्गं करकिशलयावर्त्तनैरापतन्तीसा लिम्पन्ती ललितललिता लोचनस्याञ्जनेन ।विन्यस्यन्ती चरणकमले लीलया स्वैरयातेनिःशङ्का प्रथमवयसा नर्त्तिता पङ्कजाक्षी
भ्रूनेत्रादिक्रियाशालिसुकुमारविधानतः ।हस्तपादाङ्गविन्यासस्तरुण्या ललितं विदुः
”इत्यन्येऽपि
“अनाचार्य्योपदिष्टं स्याल्ललितं रतिचेष्टितम् ।”इत्यन्ये ।ललत् केप्से भावे क्तः लड विलासे इत्यस्यमनीषादित्वात् डस्य लत्वं वा इति भरतः
अपि ।“विन्यासभङ्गिरङ्गानां भ्रूविलासमनोहरा ।सुकुमारा भवेद्यत्र ललितं तदुदीरितम्
”इत्युज्ज्वलनीलमणिः
ललितः,
पुं,
(लल्यते ईप्स्यते इति लल + कर्म्मणिक्तः ।) रागविशेषः तस्य स्वरूपं यथा, --“प्रफुल्लसप्तच्छदमाल्यधारीयुवातिगौरोऽलसलोचनश्रीः ।विनिःसरन् वासगृहात् प्रभातेविलासिवेशो ललितः प्रदिष्टः
”तस्य गानसमयो यथा, --“प्रातर्गेयास्तु देशागो ललितः पठमञ्जरी ।विभाषा भैरवी चैव कामोदो गोण्डकीर्य्यपि
”इति सङ्गीतदामोदरः
ललितः, त्रि, (लल + क्तः ।) सुन्दरः (यथा, रघुः ।“अथ तस्य विवाहकौतुकंललितं विभ्रत एव पार्थिवः
”)ईप्सितः इति मेदिनी ते, १४७
चलितः ।इति बिश्वशब्दरत्नावल्यौ
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
ललित
न०
लल--क्त शृङ्गारानुगुणे चेष्टाभेदे “सुकुमार-तयाऽङ्गानां विन्यासो ललितं भवेत्” सा० द० सुन्दरे, ईप्सिते
त्रि०
अमरः स्वरभेदे
पु०
सङ्गी० लड क्तडस्य लः चालने
न०
फस्तूर्य्यां नार्य्यां स्त्रीराजनि० नदीभेदे सा नदी कालिकापु० ८१ अ०उक्ता दुर्गायाम् “या दुर्गा सैव ललिता” पद्मपु० पाता० १० राधासखीभेदे
Capeller
German
ललित (s. लल्) zuckend, tändelnd, anmutig,
naiv, lieblich,
n.
Scherz, Anmut,
Einfachheit, Lieblichkeit.
Burnouf
French
ललित ललित (pp. de लल्). -- A. agréable, amusant,
charmant. -- S.
n.
mouvement de la langue que l'on tire ou que l'on
remue.
Jeu, amusement
beauté, charme. -- S.
f.
musc.
Fille de
joie.
Femme en gén. -- Adv. ललितम् agréablement, d'une
manière amusante ou charmante.
ललितविस्तर
m.
[m à
m.
le développement des jeux] np. d'un
ouvrage bd. est exposée la vie religieuse du Buddha.
Stchoupak
French
ललित-
(लल्-) a. v. jouant, folâtrant, voluptueux, coquet
innocent, naïf, charmant
désiré
doux
nt. charme, délicatesse,
élégance
attitude amoureuse (de la femme).
°ललित- a. très beau.
°लोचन- a. aux yeux charmeurs
-आ-
f.
n.
d'une femme.
°विस्तर-
m.
n.
d'un texte bouddhique.
ललितार्थ-बन्ध- a. fait de mots ayant un sens amoureux.