| YouTube Channel

रोपण (ropaNa)

 
शब्दसागरः
English
रोपण
n.
(-णं)
1. Placing in or upon.
2. Planting.
3. Raising.
4. A dis-
turbing or bewildering of the mind, a confusing or confusion of
ideas.
5. Cicatrizing, healing.
6. A healing application to sores or
wounds.
7. A kind of collyrium.
m.
(-णः) Quicksilver.
E.
रुह् to
ascend, causal v., or रुप् to bewilder,
aff.
ल्युट्
Capeller Eng
English
रोपण
a.
(f. ई) &
n.
putting or placing on, erecting,
planting
causing to grow together, healing, curing.
Yates
English
रोपण (णं) 1.
n.
Placing
planting
raising a bewildering of the
mind
cicatrizing, healing.
Spoken Sanskrit
English
रोपण - ropaNa -
n.
- healing
रोपण - ropaNa -
adj.
- causing to grow over or cicatrize
रोपण - ropaNa -
adj.
- healing
रोपण - ropaNa -
adj.
- putting on
रोपण - ropaNa -
adj.
- causing bodily pain
रोपण - ropaNa -
adj.
- causing to grow
रोपण - ropaNa -
m.
- arrow
रोपण - ropaNa -
n.
- act of setting up or erecting
रोपण - ropaNa -
n.
- coating
रोपण - ropaNa -
n.
- transplanting
रोपण - ropaNa -
n.
- raising
रोपण - ropaNa -
n.
- healing or a healing application
रोपण - ropaNa -
n.
- act of planting
रोपण - ropaNa -
n.
- growth [ tree, plant, crops, etc ]
रोपण - ropaNa -
n.
- setting
रोपण - ropaNa -
n.
- coat
रोपण - ropaNa -
n.
- sowing
स्फट-रोपण - sphaTa-ropaNa -
n.
- crystallize [ to coat with crystals, to deposit crystals ]
रोपण - ropaNa -
n.
- growth [ tree, plant, crops, etc ]
धान्य-सस्य - dhAnya-sasya -
n.
- cereal crops
सस्यावाप - sasyAvApa -
m.
- sowing of crops
सस्यहन् - sasyahan -
adj.
- destroying crops
सूति - sUti -
f.
- production of crops
सैयाकरवत् - saiyAkaravat -
adj.
- producing abundant crops
मुष्टिवध - muSTivadha -
m.
- devastation of the crops
सस्यमालिन् - sasyamAlin -
adj.
- abounding in corn or crops
अर्धसञ्जातसस्य - ardhasaJjAtasasya -
adj.
- having its crops half grown
रोपण - ropaNa -
n.
- healing
भिसज् - bhisaj -
adj.
- healing
प्रशमन - prazamana -
adj.
- healing
सन्धान - sandhAna -
adj.
- healing
सन्धान-कर्तृ - sandhAna-kartR -
adj.
- healing
जलाष - jalASa -
adj.
- healing
भेषज - bheSaja -
adj.
- healing
विरोपण - viropaNa -
adj.
- healing
विशोषण - vizoSaNa -
adj.
- healing
सन्धानकर्तृ - sandhAnakartR -
adj.
- healing
सन्धानीय - sandhAnIya -
adj.
- healing
भिषज्य - bhiSajya -
adj.
- healing
इष्कृति - iSkRti -
f.
- healing
भिषज्या - bhiSajyA -
f.
- healing
सिद्धि - siddhi -
f.
- healing
अपोह - apoha -
m.
- healing
संरोह - saMroha -
m.
- healing
सन्धान - sandhAna -
n.
- healing [ wound ]
अपनयन - apanayana -
n.
- healing
रोहण - rohaNa -
n.
- healing
रोपण - ropaNa -
n.
- transplanting
Wilson
English
रोपण
n.
(-णं)
1 Placing in or upon.
2 Planting.
3 Raising.
4 A disturbing or bewildering of the mind, a confusing, or confusion of ideas.
4 Cicatrizing, healing.
5 A healing application to sores or wounds.
E.
रुह to ascend, causal v., or रुप to bewilder,
aff.
ल्युट्.
Apte
English
रोपणम् [rōpaṇam], [रुह् णिच् हस्य पः ल्युट्]
The act of erecting, setting up or raising.
Planting.
Healing.
A healing application (used for sores). -णः An arrow.
Apte 1890
English
रोपणं [रुह्-णिच् हस्य पः ल्युट्] 1 The act of erecting, setting up or raising.
2 Planting.
3 Healing.
4 A healing application (said of sores).
Monier Williams Cologne
English
रोपण a
&c.
See
p.
889, col. 2.
1. रोपण॑
mfn.
causing bodily pain,
AV.
रोपण॑
n.
=
विमोहन or उपद्रव,
TBr.
, Sch.
2. रोपण mf(ई)n. causing to grow, causing to grow over or cicatrize, healing,
Suśr.
putting on
Kathās.
रोपण
m.
an arrow,
L.
रोपण
n.
the act of setting up or erecting, raising, Kṛṣis.
the act of planting, setting, sowing, transplanting,
Pañcat.
Kṛṣis.
healing or a healing application (used for sores),
Suśr.
Monier Williams 1872
English
1. रोपण, अस्, ई, अम्, Ved. causing bodily pain,
causing racking or griping pain
(अम्), n. according
to the commentator on Taittirīya-Brāhmaṇa III.
476, 9 = विमोहन or उपद्रव।
2. रोपण, अस्, ई, अम्, causing to grow, causing
to grow over or cicatrize, healing
putting or placing
on, (अम्), n. the act of setting up or erecting, raising
the act of planting, setting, &c.
healing, cicatrizing
a healing application (used for sores).
Benfey
English
रोपण रोपण,
n.
I. i. e. रुह्, Caus.,
+ अन।
1. Planting.
2. Raising.
3.
Placing.
4. Cicatrizing.
5. A healing
application to sores.
II. i. e. रुप् = लुप्
+ अन, Confusing.
Apte Hindi
Hindi
रोपणम्
नपुं*
- "रुह + णिच् + ल्युट्, हस्य पः"
"सीधा खड़ा करना, जमाना, उठाना"
रोपणम्
नपुं*
- -
पौधा लगाना
रोपणम्
नपुं*
- -
स्वस्थ होना
रोपणम्
नपुं*
- -
(व्रण आदि पर) स्वस्थप्रद औषध का प्रयोग
Shabdartha Kaustubha
Kannada
रोपण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಏರಿಸುವುದು /ಹತ್ತಿಸುವುದು
निष्पत्तिः - > रुह (बीजजन्मादौ) + णिच् - "ल्युट्" (३-३-११५)
रोपण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನೆಡುವುದು /ಗಿಡಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಬೆಳೆಸುವುದು
रोपण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬತ್ತಿಸುವುದು /ಔಷಧಿಗಳಿಂದ ವ್ರಣಗಳನ್ನು ಒಣಗಿಸುವುದು /ಗಾಯವನ್ನು ವಾಸಿ ಮಾಡುವುದು
रोपण
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅನ್ಯಥಾ ಜ್ಞಾನ / ಒಂದು ವಸ್ತುವನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ವಸ್ತುವನ್ನಾಗಿ ತಿಳಿಯುವುದು
रोपण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಏರಿಸುವವನು /ಹತ್ತಿಸುವವನು
रोपण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬಿತ್ತುವವನು /ಬಿತ್ತಿ ಬೆಳೆಸುವವನು
रोपण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವ್ರಣವನ್ನು ಒಣಗಿಸುವವನು
रोपण
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ವಸ್ತುವನ್ನು ಅನ್ಯಥಾ ತಿಳಿಯುವವನು
L R Vaidya
English
ropaRa {% n. %} 1. The act of erecting or raising
2. planting
3. healing
4. a healing application.
Kridanta Forms
Sanskrit
रुप् (रु꣡पँ꣡ विमोहने - दिवादिः - सेट्)
ल्युट् = रोपणम्
अनीयर् = रोपणीयः - रोपणीया
ण्वुल् = रोपकः - रोपिका
तुमुँन् = रोपितुम्
तव्य = रोपितव्यः - रोपितव्या
तृच् = रोपिता - रोपित्री
क्त्वा = रोपित्वा / रुपित्वा
ल्यप् = प्ररुप्य
क्तवतुँ = रुपितवान् - रुपितवती
क्त = रुपितः - रुपिता
शतृँ = रुप्यन् - रुप्यन्ती
नाममाला
Sanskrit
शिलीमुख, शर, बाण, मार्गण, रोपण, कण, इषु, काण्ड, क्षुरप्र, नाराच, तोमर, खग
शिलीमुखः शरो बाणो मार्गणो रोपणः कणः
इषुः काण्डं क्षुरप्रं नाराचं तोमरं खगः ७८
verse 0.1.1.78
page 0040
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
रोपणं,
क्ली,
विमोहनम् रुपधातोर्भावेऽनट्प्रत्य-येन निष्पन्नम्
जननम् प्रादुर्भावः ञ्यन्त-रुहधातोः पङादेशे अनट्प्रत्ययेन निष्पन्नम् ।इति व्याकरणम्
(यथा, सुश्रुते १५ ।“सन्धिसंश्लेषणस्नेहनरोपणपूरणबलस्थैर्य्यकृत्श्लेष्मापञ्चधा प्रविभक्त उदकर्म्मानुग्रहं करोति
”)अञ्जनविशेषः यथा, --“रोपणं रसकं पिष्ट्वा सम्यक् संप्लाव्य वारिणा ।गृह्णीयात्तज्जलं सर्व्वं त्यजेच्चूर्णमधोगतम्
शुष्कञ्च तज्जलं सर्व्वं पर्पटीसन्निभं भवेत् ।विचूर्ण्य भावयेत् सम्यक् त्रिवेलं त्रिफलारसैः
कर्पूरस्य रसन्तत्र दशमांशेन निक्षिपेत् ।अञ्जयेन्नयने तेन नेत्राखिलगदच्छिदः
”इति भावप्रकाशः
(त्रि, रोपकः यथा, सुश्रुते १८ ।“लेखनात् त्रिगुणो धार्य्यः पुटपाकस्तु रोपणः
”व्रणरोगे मांसाङ्कुरजननार्थप्रक्रियादिकम् तद्-यथा, --“आदौ विम्लापनं कुर्य्याद्द्वितीयमवसेचनम् ।तृतीयमुपनाहञ्च चतुर्थीं पटलक्रियाम्
पञ्चमं शोधनञ्चैव षष्ठं रोपणमिष्यते ।एते क्रमा व्रणस्योक्ताः सप्तमो वै कृतापहः
निम्बपत्रतिलैः कल्को मधुना क्षतशोधनः ।रोपणः सर्पिषा युक्तो यवकल्केऽप्ययं विधिः
”इति वैद्यकचक्रपाणिसंग्रहे व्रणशोथाधिकारे
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
रोपण
न०
रुह--णिच्--हस्य पः ल्युट् जनने अञ्जन-भेदे रुप--ल्युट् विमोहने अन्यथाभूतस्य वस्तुनी-ऽन्यथा ज्ञाने अञ्जनभेदप्रकारादि भावप्र० उक्त यथा“शिलायां रसकं पिद्वा सम्यक् संप्लाव्य वारिणा मृह्णी-यात्तज्जलं सर्वं त्यजेच्चूर्णमधोगतम् शुष्कञ्च तज्जलंसर्वं पर्पटीसन्निभं भवेत् विचूर्ण्य भावयेत् सम्यक्त्रिवेलं त्रिफलारसैः कर्पूरस्य रसं तत्र दशमांसेननिक्षिपेत् अञ्जयेन्नयने तेन नेत्राखिलगदच्छिदः”
Capeller
German
रोपण,
f.
auf-, ansetzend
m.
das Aufrichten,
Pflanze, Heilen, Heilmittel.
Stchoupak
French
रोपण-
-ई- ag. ifc. qui fixe
qui guérit
nt. fait de fixer
de
planter.