| YouTube Channel

रेतः (retaH)

 
Monier Williams Cologne
English
रेतः in comp. for रेतस्.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 वीर्यम्, शुक्रम्, धातुः, तेजः, रेतः, बीजम्
noun
पुरुषशरीरस्थः सन्ततिनिर्माणे आवश्यकः रसाद्यननुरुपकार्यकरणशक्तिवान् चरमधातुः
"वृष्यं वीर्यं वर्धयति"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
khu ba
१) कच २) काल ३) कुन्द ४) द्रवत्व ५) पुष्पक ६) बहुज ७) बीज ८) मण्ड ९) रस १०) रेतः ११) वीर्य १२) शुक्र १३) हिरण्य
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
रेतः, [स्]
क्ली,
 (रीयते क्षरतीति । री य ङक्षरणे + “सुरीभ्यां तुट् च ।” उणा० ४ । २०१ ।इति असुन् तस्य तुट् च ।) शुक्रम् । (यथा, --“स्त्रीणां रजोमयं रेतो बीजाढ्यमिन्द्रियं नरे ।तस्मात् संयोगतः पुत्त्रो जायते गर्भसम्भवः ।प्रथमेऽहनि रेतश्च संयोगात् कलनञ्च यत् ॥
”इति हारीते शारीरस्थाने प्रथमेऽध्याये ॥
“मातापित्रोर्बीजदोषादशुभैश्चावृतात्मनः ।गर्भस्थस्य यदा दोषाः प्राप्य रेतोवहाः शिराः ॥
शोषयन्त्याशु तन्नाशाद्रेतश्चाप्युपर्हन्यते ।तत्र सम्पूर्णसर्व्वाङ्गः स भवत्यपुमान् पुमान् ।एते त्वसाध्या व्याख्याताः सन्निपातसमुच्छ्रयात् ॥
”इति चरके चिकित्सास्थाने त्रिंशेऽध्याये ॥
)अप्सु रेतःपातनिषेधो यथा, --“न वामहस्तेनोद्धृत्य पिबेद्बक्त्रेण वा जलम् ।नोत्तरेदनुपस्पृश्य नाप्सु रेतः समुत्सृजेत् ॥
”इति कौर्म्मे उपविभागे १५ अध्यायः ॥
पारदम् । इति मेदिनी । से, ३३ ॥
(जलम् । इति निघण्टुः । १ । १२ ॥
“वृंष्टि-लक्षणानां अपां देवानां रेतस्त्वाद्रेत उच्यते ।तथाचोपनिषत् । देवानां रेतो वर्षमिति ।”इति तट्टीकायां देवराजयज्वा ॥
यथा, ऋग्वेदे ।६ । ७० । २ ।“अस्मे रेतः सिञ्चतं यन्मनुर्हितम् ॥
”)