| YouTube Channel

रासकः-सिका (rAsakaH-sikA)

 
कृदन्तरूपमाला
Sanskrit
1 {@“रस शब्दे”@} 2 ‘शब्दे शपि रसेत्, स्नेहास्वादयो रसयेद्रसेः।’ 3 इति देवः।
रासकः-सिका, रासकः-सिका, रिरसिषकः-षिका, रारसकः-सिका
रसिता-त्री, रासयिता-त्री, रिरसिषिता-त्री, रारसिता-त्री
इत्यादीनि सर्वाण्यपि रूपाणि भौवादिककशतिवत् 4 बोध्यानि।
क्विपि सुरः-सुरसौ-सुरसः
5 रसमानः- 6 7 रसः, वेदरासी, 8 रारस्यमानः
9 रस्नम्, अस्य धातोः इमानि रूपाण्यधिकानीति विशेषः।
10
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (१३८४)
02
=>
 (१-भ्वादिः-७१३। अक। सेट्। पर।)
03
=>
 (श्लोः १९३)
04
=>
 (१७८)
05
=>
 [[१। ‘ताच्छील्यवयोवचनशक्तिषु चानश्’ (३-२-१२९) इति ताच्छील्ये चानश्प्रत्यये रूपमेवम्।]]
06
=>
 [[आ। ‘परिरम्भरुचिं ततिर्जलानामभिनद्धा रसम नसारसेन।।’ शि। व। ६-७५।]]
07
=>
 [[२। पचाद्यचि (३-१-१३४) रूपमेवम्।]]
08
=>
 [[B। ‘उच्चै रारस्यमानां तां कृपणां रामलक्ष्मणौ।’ भ। का। ५-९६।]]
09
=>
 [[३। ‘तृषिशुषुरसिभ्यः कित्’ (द। उ। ५-४४) इति नप्रत्यये रूपम्। कित्त्वाद् न वृद्धिः। रसतीति रस्नम् = द्रव्यजातिः।]]
10
=>
 [पृष्ठम्११०९+ २७]
1 {@“रासृ शब्दे”@} 2 रासकः-सिका, रासकः-सिका, रिरासिषकः-षिका, रारासकः-सिका
रासिता-त्री, रासयिता-त्री, रिरासिषिता-त्री, रारासिता-त्री
इत्यादिकानि समस्तान्यपि रूपाणि भौवादिककासतिवत् 3 बोध्यानि।
घञि- 4 रासः, 5 रासभः इमे रूपे विशेषेण भवतः।
प्रासङ्गिक्यः
01
=>
 (१३९७)
02
=>
 (१-भ्वादिः-६२६। अक। सेट्। आत्म।)
03
=>
 (१८८)
04
=>
 [[४। ‘हलश्च’ (३-३-१२१) इति संज्ञायां घञि रूपमेवम्। रासः = क्रीडाविशेषः।]]
05
=>
 [[५। ‘रासिवल्लिभ्यां च’ (द। उ। ७। २१) इति अभच्प्रत्यये रूपमेवम्। अत्र ‘रासृ दीप्तौ’ इति दशपाद्युणादिवृत्तिपाठः।]]