रभस (rabhasa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 रभस m.
  (-सः)
	 1. Speed,  velocity.
	 2. Joy,  delight.
	 3. Consideration of
causes and events,  or the past and future.
	 4. Regret,  sorrow for
something lost or absent.
	 5. Rashness,  Precipitation. 
	 6. Passion, 
rage.
	 f.
  (-सा)
	 1. Violent,  fierce,  wild.
	 2. Eager,  strong,  powerful.
E.
  रभ् to begin,  असच् Unādi aff.
  

Capeller Eng

English

 रभस॑ a.
  impetuous,  fierce,  violent,  strong.  m.
  = prec.
 
+ energy,  zeal,  ardent desire of (—°)
 °—,  instr.
  ,  & abl.
  = prec.
  adv.
 

Yates

English

 रभस (सः) 1.
m.
  Speed
 force
 joy
consideration
 regret.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  eager for
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  shining
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  violent
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  fierce
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  impetuous
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  wild
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  powerful
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  glaring
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  desirous of
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  rapid
रभस 	-	 rabhasa 	-	 adj.
  	-	  strong
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  vehemence
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  pleasure
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  impetuosity
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  poison
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  sorrow
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  speed
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  joy
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  zeal
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  haste
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  passion
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  eager desire for
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  regret
रभस 	-	 rabhasa 	-	 m.
  	-	  hurry

Wilson

English

 रभस
m.
  (-सः)
1 Speed,  velocity.
2 Joy,  delight.
3 Consideration of causes and events,  or the past and future.
4 Regret,  sorrow for something lost or absent.
E.
  रभ to begin,  असच् Uṇādi aff.
  

Apte

English

रभस [rabhasa],  a.
  [रभ्-अचस् U.*
  3.116]

Violent,  impetuous,  fierce,  wild.

Strong,  intense,  vehement,  powerful,  ardent,  eager (as desire &c.
 )
 रभसया नु दिगन्तदिदृक्षया Ki.*
  5.1
 R.*
  9.61
 Mu.*
  5.24.

Rash,  precipitate.

Joyful,  glad.

Ved.
  Strengthening.

सः Violence,  force,  impetuosity,  haste,  speed,  hurry,  vehemence
 आलीषु केलीरभसेन बाला मुहुर्ममालापमुपालपन्ती Bv.*
  2.12
 त्वभि- सरणरभसेन वलन्ती Gīt.*
  6
 Ś.*
  6.13
11.23
 Ki.*
  9.47
 Bhāg.*
  7.9.15.

Rashness,  precipitateness,  headlong haste
 अतिरभसकृतानां कर्मणामाविपत्तेर्भवति हृदयदाही शल्यतुल्यो विपाकः Bh.*
  2.99
 त्यजति न मृगव्याधरभसः Śiva-mahimna 22.

Anger,  passion,  rage,  fury
 रक्तेक्षणेन च मनाग्रभसं दधानौ Bhāg.*
  3.15.28.

Regret,  sorrow.

Joy,  pleasure,  delight
 मनसि रभसविभवे हरिरुदयतु सुकृतेन Gīt.*
  5.

Ardent desire,  eagerness.

Poison. 

N.
  of a magical incantation recited over weapons.

Apte 1890

English

 रभस a. [रभ्-असच्] 1 Violent,  impetuous,  fierce,  wild. 
2 Strong,  intense,  vehement,  powerful,  ardent,  eager (as desire &c.)
 रभसया नु दिगंतदिदृक्षया Ki. 5. 1
 R. 9. 61
 Mu. 5. 24. 
3 Rash,  precipitate. 
4 Joyful,  glad. 
5 Ved. Strengthening. 
सः 1 Violence,  force,  impetuosity,  haste,  speed,  hurry,  vehemence
 आलीषु केलीरभसेन बाला मुहुर्ममालापमपालपंती Bv. 2. 12
 त्वभिसरणरभसेन वलंती Gīt. 6
 Śi. 6. 13,  11. 23
 Ki. 9. 47. 
2 Rashness,  precipitateness,  headlong haste
 अतिरभ सकृतानां कर्मणामाविपत्तेर्भवति हृदयदाही शल्यतुल्यो विपाकः Bh. 2. 99. 
3 Anger,  passion,  rage,  fury. 
4 Regret,  sorrow. 
5 Joy,  pleasure,  delight
 मनसि रभसविभवे हरिरुदयतु सुकृतेन Gīt. 5. 
6 Ardent desire,  eagerness. 

Monier Williams Cologne

English

 रभस॑ mf(आ)n.  (fr.  prec. ) impetuous,  violent,  rapid,  fierce,  wild,  RV.
   &c.
   &c.
  

 (ifc. ) eager for,  desirous of Kālid.
 

 strong,  powerful (said of the Soma),  RV.
  

 shining,  glaring,  ib.

 रभस॑ m.
  impetuosity,  vehemence,  hurry,  haste,  speed,  zeal,  passion,  eager desire for (comp. ),  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
   (also f(आ). ,  L.
 
 रभस ibc. 
 °आत् ind.
  and °एन ind.
  violently,  impetuously,  eagerly,  quickly)

 रभस॑ m.
  joy,  pleasure,  Gīt.
 

 regret,  sorrow,  W.
 

 poison,  L.
 

 N.
  of a magical incantation recited over weapons,  R.
 

 of a Dānava (v.l. रश्मिस)

 of a king (son of Rambha),  BhP.
  

 of a Rākṣasa,  L.
 

 of a lexicographer (also called रभस-पाल),  Cat.
 

 of a monkey,  R.
 

Monier Williams 1872

English

 रभस,  अस्,  आ,  अम् (fr. भस् above),  impe-
tuous,  violent,  rapid,  fierce,  wild
 eager
 powerful, 
strong,  energetic
 strengthening,  invigorating (Ved.)
joyful
 (अस्),  m. violence,  impetuosity,  vehemence, 
haste,  speed,  velocity,  precipitation,  (रभसात् or
रभसेन,  with violence,  impetuously,  in great
haste,  quickly)
 passion,  anger,  ill temper,  rage
passionate fondness
 joy,  pleasure
 regret,  sorrow
N. of a magical incantation recited over weapons
of a Dānava
 of a king (son of Rambha)
 of a
lexicographer
 of a Rākṣasa
 of an ape (in Rāmā-
yaṇa IV. 39, 7).
—रभस-पाल,  अस्,  m.,  N. of a
lexicographer.

Macdonell

English

 रभस rabhas-á,  a.
  fierce,  impetuous
 ardent,  🞄eager for (—°)
 strong,  powerful
 m.
  impetuosity,  🞄vehemence
 speed
 eager desire for 🞄(—°): °—,  in. ,  ab. vehemently,  passionately
 🞄hastily,  quickly.

Benfey

English

 रभस रभस् + अ, 
 I. adj.
  Joyful,  Kir.
5,  1.
 II. m.
 
 1. Joy.
 2. Passion, 
rage,  Daśak. in Chr. 194,  8.
 3. Speed, 
velocity,  Śiś. 9,  72
 abl. quickly,  Rājat.
5,  190.
 4. Precipitation, 
Böhtl. Ind. Spr. 315.
 5. Regret,  sorrow.
 -- Comp.
 
अति-,  m.
  (or adv. °स + म्),  excessive
precipitation,  or,  with excessive preci-
pitation,  Bhartṛ. 2,  97. अम्भस्-विन्दु
-ग्रहण-,  adj.
  running,  desirous to get
drops of water,  Megh. 22. स-रभस
+ म्} adv. 1. quickly Utt. Rāmac.
144. 11. 2. passionate Lass. 24,  15.

Apte Hindi

Hindi

रभस
वि* - रभ् + असच्
"प्रचण्ड,  उग्र,  भीषण,  प्रखर"

रभस
वि* - -
"प्रबल,  गहन,  उत्कट,  शक्तिशाली,  तीक्ष्ण,  तीब्र (उत्कण्ठा आदि)"

रभसः
पुं*
  - -
"प्रचण्डता,   भीषणता,  उग्रता,  शीघ्रता,  वेग,  आतुरता,  उत्कटता"

रभसः
पुं*
  - -
"उतावलापन,  साहसिकता,  जल्दबाजी"

रभसः
पुं*
  - -
"क्रोध,  आवेश, कोपम् भीषणता"

रभसः
पुं*
  - -
"खेद,  शोक"

रभसः
पुं*
  - -
"हर्ष,  आनन्द,  खुशी"

रभसः
पुं*
  - रभ्+असच्
"विष, जहर"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

रभस
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೇಗ /ತ್ವರೆ
निष्पत्तिः - > रभ (राभस्ये) - "असच्" (उ० ३-११७)
व्युत्पत्तिः - > रभते अनेन
प्रयोगाः - > "रभसेन हारपददत्तकाञ्चयः प्रतिमूर्धजं विहितकर्णपूरकाः"
उल्लेखाः - > माघ० १३-३२
रभस
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದುಡುಕು /ಯೋಚಿಸದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಿಕೆ
प्रयोगाः - > "अतिरभसकृतानां कर्मणामाविपत्तेः"
उल्लेखाः - > भर्तृ० १-९५
रभस
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಹರ್ಷ /ಸಂತೋಷ
विस्तारः - > "रभसो वेगहर्षयोः" - मेदि०
रभस
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಔತ್ಸುಕ್ಯ /ಉತ್ಸಾಹ
प्रयोगाः - > "मनसि रभसविभवे हरिरुदयतु सुकृतेन"
उल्लेखाः - > गीतगो० ५
रभस
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಷ /ನಂಜು
रभस
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೋಪ /ಸಿಟ್ಟು
रभस
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವೇಗವಾದ /ಜೋರಾದ
रभस
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಉತ್ಕಟವಾದ
प्रयोगाः - > "अथ जयाय नु मेरुमहीभृतो रभसया नु दिगन्तदिदृक्षया"
उल्लेखाः - > किरा० ५-१
रभस
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸಂತೋಷವುಳ್ಳ /ಹರ್ಷವುಳ್ಳ

L R Vaidya

English

 raBasa {% (I) a. (f. सा) %} 1. Violent,  fierce,  wild
 2. eager,  powerful,  strong,  अथ जयाय नु मेरुमहीभृतो रभसया नु दिगंतदिदृक्षया Kir.v.1,  R.ix.61.

 raBasa {% (II) m. %} 1. Violence,  vehemence,  speed,  haste,  त्वदभिसरणरभसेन वलन्ती Git.G.vi.
precipitation,  rashness,  अतिरभसकृतानां कर्मणामाविपत्तेर्भवति हृदयदाही शल्यतुल्यो विपाकः Bhartr.ii.99
regret,  sorrow
passion,  rage
joy,  pleasure,  विलसति रभसहसितवदने Git.G.xi.

Aufrecht Catalogus Catalogorum

English

 रभसपाल frequently called रभस author of a dictionary.
Rādh 11. Quoted by Kṣīrasvāmin on Amarakośa, 
in the Mādhavīyadhātuvṛtti,  by Medinīkara,  Rāya-
mukuṭa,  Bhaṭṭoji,  Bhanujī,  Śivarāma on Vāsavadattā, 
Bharatasena on Bhaṭṭikāvya.

Sanskrit Tibetan

Tibetan

dga' ba
१) अभिरत २) ३) आनन्द ४) आमोद ५) आराम ६) उदग्र ७) उद्विग्नप्राप्त ८) कान्त ९) कौतुक १०) चित्तोल्लास ११) तुष्ट १२) तुष्टि १३) तृष्णा १४) तोष १५) तोषण १६) धृति १७) नन्द १८) १९) नन्दन २०) नन्दिन् २१) प्रणय २२) प्रमद २३) प्रमुदिता २४) प्रमोद २५) प्रसाद २६) प्रामोद्य २७) प्रिय २८) प्रीति २९) प्रेमन् ३०) भक्त ३१) मदन ३२) मुदित ३३) मुदिता ३४) मोद ३५) रत ३६) रति ३७) रभस ३८) रमण ३९) रमति ४०) रम्य ४१) रस ४२) रसिक ४३) रहस् ४४) रामता ४५) रुचि ४६) शौण्ड ४७) संतुष्ट ४८) संतोष ४९) संभोग ५०) सुख ५१) स्पृहा ५२) हर्ष ५३) हृष्ट ५४) हृष्टि ५५)

पुराणम्

English

रभस १ / RABHASA I. A monkey in Śrī Rāma's army. (vālmīki rāmāyaṇa,  Yuddhakāṇḍa,  Canto 4).

रभस २ / RABHASA II. A rākṣasa on Rāvaṇa's side. (vālmīki rāmāyaṇa,  yuddha Kāṇḍa,  Canto 9).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 रभसः,  पुं,
   (रभणमिति । रभ + “अत्यविचमि-तमिनमिरभिलभीति ।” उणा० ३ । ११७ ।इति असच् ।) वेगः । (यथा,  माघे । ९ । ७२ ।“रभसोत्थितामुपगतः सहसापरिरभ्यकश्चन बधूमरुधत् ॥
”)हर्षः । इति मेदिनी । से,  ३१ ॥
 (प्रेमोत्साहः ।यथा,  गीतगोविन्दे । ५ । ६ ।“मनसि रभसविभवे हरिरुदयतु सुकृतेन ॥
”“रभसस्य प्रेमोत्साहस्य ।” इति तट्टीकाबाल-बोधिनी ॥
) संरम्भः । यथा,  माघे । ११ । १९ ।“प्रमदमदनमाद्यद्यौवनोद्दामरामारमणरभसखेदच्छेदविच्छे दक्षः ॥
”संभ्रमः । यथा,  भागवते । ११ । १९ ।“वज्रदंष्ट्राः श्वानः सप्तशतानिविंशतिश्च सरभसं खादन्ति ॥
”)पौर्व्वापर्य्यविचारः । इत्यरुणः । औत्सुक्यमितिकलिङ्गः । स्त्रियामा रभसा च दृश्यते । इतिकृष्णः । (यथा,  किरातार्ज्जुनीये । ५ । १ ।“अथ जयाय नु मेरुमहीभृतोरभसया नु दिगन्तदिदृक्षया ।अभिययौ स हिमालयमुच्छ्रितंसमुदितं नु विलङ्घयितुं नभः ॥
”)(यथा,  महाभारते । ५ । ५१ । १० ।“सर्व्वेषां मम पुत्राणां स एकः क्रूरविक्रमः ।बह्वाशी विप्रतीपश्च बाल्येऽपि रभसः सदा ॥
”महान् । इति निघण्टुः । ३ । ३ ॥
)यदा तु रभसगुणयोगातर्श आदित्वात् अप्र-त्यये तद्वति वर्त्तते तदा वाच्यलिङ्गता स्यात् ।इति लिङ्गादिसंग्रहे भरतः ॥
स्वनामख्यातः अभिधानविशेषश्च ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 रभस पु०
  रभ--असच् । १ वेगे २ हर्षे मेदि० ३ औत्सुक्ये४ पौर्वापर्य्याविचारे च अमरः । अर्श आद्यच् । ५ वेगादि-युक्ते त्रि०
  ६ कोषकारकभेदे पु०
  । ७ महति त्रि०
  निघ० ।

Capeller

German

 रभस॑ geftig,  ungestüm,  wild. m.
  = vor. n.
 ,  (—°) heftiges Verlangen nach. °—, 
Instr. u. Abl. heftig,  ungestüm,  schnell.

Grassman

German

 rabhasá,  a. [von rábhas],  1〉 ungestüm,  stark,  lebhaft
 insbesondere 2〉 vom Somasafte: stark,  scharf
 3〉 glänzend,  lebhaft gefärbt
 4〉 wild,  wüthend. [Page1148]
-ám 1〉 dívodāsam {502, 1}. — 3〉 sádanam {265, 12} (neben tvíṣīmat)
 agním {201, 4} (neben dṛ́śānam).
-ā́ya 1〉 jánmane (marútām) {166, 1}.
-ásya 2〉 (sómasya) {785, 6} mántavas.
-ā́s 1〉 marútas {408, 3}. — 2〉 sutā́sas {82, 6}.
-ā́sas 3〉 rukmā́s,  añjáyas {166, 10}. — 4〉 vṛ́kās {921, 14}.
-ā́ni 3〉 vástrā {808, 1}.
-ā́ [n.] 3〉 vápūṃṣi {235, 8}.

Stchoupak

French

 रभस-
 a. impétueux,  violent,  sauvage 
 ifc. avide de 
 m.
 
impétuosité,  élan,  zèle,  avidité à (ifc. -आत् -एन violemment,  avec
énergie, 
 en toute hâte) 
 joie 
 n.
  d'une formule magique 
 d'un
roi 
 d'un singe 
 -आ violemment.
रभसोन्माद- m.
  joie qui transporté.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.