| YouTube Channel

रथ्या (rathyA)

 
Spoken Sanskrit
English
रथ्या - rathyA -
f.
- street
रथ्या - rathyA -
f.
- highway
रथ्या - rathyA -
f.
- road
रथ्या - rathyA -
f.
- number of carriages or chariots
रथ्या - rathyA -
f.
- carriage-road
Apte
English
रथ्या [rathyā], 1 A road for carriages
(hence) a high-way, main road
भूयो भूयः सविधनगरीरथ्यया पर्यटन्तम्
Māl.
1.15.
A place where many roads meet.
A number of carriages or chariots
रथ्याघोषैर्बृंहणैर्वारणानाम्
Śi.*
18.3
अश्वीयैरौक्षकैर्मानुष्यकै रथ्याभिरौष्ट्रकैः Dharmābhyudaya-Mahākāvyam 2.26.
Comp.
-पङ्क्तिः a row of streets.-मुखम् entrance to a road. -मृगः a dog.
Apte 1890
English
रथ्या 1 A road for carriages
(hence) a high-way, main road
भूयो भूयः सविधनगरीरथ्यया पर्यटंतं Māl. 1. 15.
2 A place where many roads meet.
3 A number of carriages or chariots
Śi. 18. 3.
Monier Williams Cologne
English
र॑थ्या a
f.
See below
रथ्या b
f.
a carriage-road, highway, street,
Yājñ.
MBh.
Kāv.
&c.
a number of carriages or chariots,
Śiś.
xviii, 3.
Hindi
Hindi
?
Apte Hindi
Hindi
रथ्या
स्त्री*
- रथ्य + टाप्
"गाड़ियों के आने जाने के लिए सड़क, राजमार्ग, मुख्य सड़क "
रथ्या
स्त्री*
- -
वह स्थान जहाँ कई सड़कें मिलती हों
रथ्या
स्त्री*
- -
गाड़ियों या रथों का समूह
रथ्या
स्त्री*
- रथ+यत्+टाप्
सड़क
रथ्या
स्त्री*
- रथ+यत्+टाप्
सड़्कों का संगम स्थान
रथ्या
स्त्री*
- रथ+यत्+टाप्
बहुत से रथ या गाड़ियाँ
Shabdartha Kaustubha
Kannada
रथ्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮುಖ್ಯ ರಸ್ತೆ /ದೊಡ್ಡ ರಸ್ತೆ
निष्पत्तिः - > "यत्" (४-४-७६)
व्युत्पत्तिः - > रथं वहति
प्रयोगाः - > १) "नरेन्द्रमार्ग रथ्येव पपात द्विषतां बलम्" २) "वशी विवेश चायोध्यां रथ्यासंस्कारशोभिताम्"
उल्लेखाः - > माघ० १९-४३, रघु०१५-३८
रथ्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಥಗಳ ಸಮೂಹ /ಗಾಡಿಗಳ ಗುಂಪು
निष्पत्तिः - > "यत्" (४-२-५०)
व्युत्पत्तिः - > रथानां समूहः
प्रयोगाः - > "रथ्याघोषैर्बृंहणैः वारणानामैक्यं गच्छन् वाजिनां ह्रेषया च"
उल्लेखाः - > माघ० १८-३
रथ्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನಾಲ್ಕು ರಸ್ತೆಗಳು ಸೇರುವ ಚೌಕ
रथ्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮಾರ್ಗ /ದಾರಿ
विस्तारः - > "रथ्या तु रथसन्धाते प्रतोल्यां पथि चत्वरे" - हेम०
L R Vaidya
English
raTyA {% f. %} 1. A road for carriages, a high road, वशी विवेश चायोध्यां रथ्यासंस्कारशोभिनीम् R.xv.88
2. a plain where several roads meet
3. an assemblage of carriages or chariots.
Indian Epigraphical Glossary
English
rathyā (EI 19), a street.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
पूर्द्वारे गोपुरं रथ्याप्रतोलीविशिखाः समाः ९८१
-wordlist-
पुर्द्वार (क्ली), गोपुर (क्ली), रथ्या (स्त्री), प्रतोली (स्त्री), विशिखा (स्त्री)
--source--
जनादीनां रथानां तु स्याद्रथ्या रथकट्यया १४२२
-wordlist-
रथ्या (स्त्री), रथकट्या (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
प्रतोली
प्रतोली, विशिखा, रथ्या
प्रतोली विशिखा रथ्या मुखं निःसरणं स्मृतम्
verse 2.1.1.289
page 0035
Tamil
Tamil
ரத்2யா : ரதங்களின் கூட்டம், வண்டிகள் செல்லும் பாதை, ராஜ வீதி.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
रथ्या,
स्त्री,
(रथानां समूहः रथ् + “खलगो-रथात् ।” ५० इति यत् ।) रथ-समूहः तत्पर्य्यायः रथकड्या (ट्या) रथ-व्रजः अभ्यन्तरमार्गः नाछ इति भाषा
तत्पर्य्यायः प्रतोली विशिखा इत्यमरः
आवर्त्तनी इति मेदिनी
(रथाय हिता ।रथ् + “रथाद्यत् ।” १२१ इति यत् ।यद्वा, रथं वहतीति “तद्बहतीति ।” ।७६ इति यत् ।) पन्थाः (यथा, महा-भारते १४१ ६० ।“पानागारेषु रथ्यासु सर्व्वतीर्थेषु चाप्यथ ।चत्वरेषु कूपेषु पर्व्वतेषु वनेषु
”)चत्वरम् इति हेमचन्द्रः