| YouTube Channel

रणः (raNaH)

 
Apte
English
रणः [raṇḥ] णम् [ṇam], णम् [रण्-अप्]
War, combat, fight
रणः प्रववृते तत्र भीमः प्लवगरक्षसाम्
R.*
 12.72
वचोजीवितयोरासीद्बहि- र्निःसरणे रणः Subhāṣ.
A battle-field.
णः Sound, noise.
The quill or bow of a lute.
Motion, going.
Delight, joy (Ved. ).
Comp.
 -अग्रम् the front or van of a battle. -अङ्गम् any weapon of war, a weapon, sword
सस्यन्दे शोणितं व्योम रणाङ्गानि प्रजज्वलुः
Bk.*
 14.98.-अङ्गणम्, -नम् a battle field. -अजिरम् a battle-field, arena. -अतिथिः a battle-guest
श्लाघ्यः प्राप्तो रणातिथिः Pañcharātram 2.13. -अन्तकृत्
m.
N.
 of Viṣṇu. -अपेतa. flying away from battle, a fugitive
स बभार रणापेतां चमूं पश्चादवस्थिताम्
Ki.*
 15.33. -अभियोगः engaging in battle. -अलंकरणः a heron. -आतोद्यम्, -तूर्यम्, -दुन्दुभिः a military drum. -आयुधः a cock.-उत्साहः prowess in battle. -कर्मन्
n.
 fighting.-क्षितिः
f.
 , -क्षेत्रम्, -भूः
f.
 , -भूमिः
f.
 , -स्थानम् a battle-field. -गोचर
a.
 engaged in battle. -धुरा the front or van of battle, the brunt of battle
ताते चाप- द्वितीये वहति रणधुरां को भयस्यावकाशः
Ve.*
 3.5.
पण्डितः a warrior.
a.
 skilled in warfare
अभीषयन्त ये शकं राक्षसा रणपण्डिताः
Bk.*
 8.42. -प्रिय
a.
 fond of war, warlike. (-यः) a falcon. -मत्तः an elephant. -मार्ग- कोविद
a.
 experienced in the art of war. -मुखम्, -मूर्धन्m. , -शिरस्
n.
the front of battle, the head or van of fight
पुत्रस्य ते रणशिरस्ययमग्रयायी
Ś.*
 7.26
6.29.
the van of an army.
रङ्कः the space between the tusks of an elephant.
an elephant cowardly in battle
L.
 D. B. -रङ्गः a battle-field.
रणः a gnat, mosquito.
a warrior who gives out a loud cry in a war
अव्याद्वः करणो रणो रणरणो राणो रणो रावणः Udb.
(णम्) longing, anxious desire.
regret for a lost object.
रणकः, कम् anxiety, uneasiness, regret, (for a beloved object), affliction or torment (as caused by love)
रणरणकविवृद्धिं बिभ्रदावर्तमानम्
Māl.
 1.41
अतिभूमिं गतेन रणरणकेनार्यपुत्रशून्यमिवात्मानं पश्यामि
U.*
 1.
love, desire. (-कः) the god of love. -रणायित
a.
 rattling or sounding aloud. -रसिक
a.
 fond of fighting.
लक्ष्मीः The goddess of war.
The fortune of war. -वाद्यम् a military instrument of music. -वृत्ति
a.
 having war for a profession. -शिक्षा military science, the art or science of war. -शूरः a hero in war, warrior. -शौण्ड
a.
 skilled in war. -संरम्भः the fury of battle. -संकुलम् the confusion of battle, a tumultuous fight, melee. -सज्जा military accoutrement. -सहायः an ally. -स्तम्भः a monument of war, trophy.
Apte 1890
English
रणः
णं [रण्-अप्] 1 War, combat, fight
रणः प्रववृते तत्र भीमः प्लवगरक्षसां R. 12. 72
वचोजीवितयोरासीद्वहिर्निःसरणे रणः Subhāṣ.
2 A battle-field.
णः 1 Sound, noise.
2 The quill or bow of a lute.
3 Motion, going
4 Delight, joy (Ved.).
Comp.
अग्रं the front or van of a battle.
अंगं any weapon of war, a weapon, sword
सस्यंदे शोणितं व्योम रणांगानि प्रजज्वलुः Bk. 14. 98.
अंगणं
नं a battle-field.
अजिरं a battle-field, arena.
अंतकृत् m. N. of Viṣṇu.
अपेत a. flying away from battle, a fugitive
स बभार रणापेतां चमूं पश्चादवस्थितां Ki. 15. 33.
अभियोगः engaging in battle.
अलंकरणः a heron.
आतोद्यं,
तूर्यं,
दुंदुभिः a military drum.
उत्साहः prowess in battle.
कर्मन् n. fighting.
क्षितिः f.
क्षेत्रं,
भूः f.
भूमिः f.,
स्थानं a battle-field.
गोचर a. engaged in battle.
धुरा the front or van of battle, the brunt of battle
ताते चापद्वितीये वहति रणधुरां को भयस्यावकाशः Ve. 3. 5.
पडितः a warrior.
प्रिय a. fond of war, warlike. (
यः) a falcon.
मत्तः an elephant.
मुखं, °मूर्धन् m.,
शिरस् n. {1} the front of battle, the head or van of fight
पुत्रस्य ते रणशिरस्ययमग्रयायी Ś. 7. 26, 6. 29. {2} the van of an army.
रंकः the space between the tusks of an elephant.
रंगः a battle-field.
रणः a gnat, mosquito. (
णं) {1} longing, anxious desire. {2} regret for a lost object.
रणकः,
कं {1} anxiety, uneasiness, regret (for a beloved object), affliction or torment (as caused by love)
रणरणकविवृद्धिं बिभ्रदावर्तमानं Māl. 1. 41
अतिभूमिं गतेन रणरणकेनार्यपुत्रशून्यमिवात्मानं पश्यामि U. 1. {2} love, desire. (
कः) the god of love.
वाद्यं a military instrument of music.
शिक्षा military science, the art or science of war.
संकुलं the confusion of battle, a tumultuous fight, melee.
सज्जा military accoutrement.
सहायः an ally.
स्तंभः a monument of war, trophy.
Apte Hindi
Hindi
रणः
पुं*
 - रण् + अप्
"संग्राम, समर, युद्ध, लड़ाई "
रणः
पुं*
 - -
युद्धक्षेत्र
रणः
पुं*
 - -
"शब्द, शोर"
रणः
पुं*
 - -
सारंगी बजाने का गज
रणः
पुं*
 - -
"गति, चाल"
रणः
पुं*
 - रण्+अप्
"युद्ध, लड़ाई"
रणः
पुं*
 - रण्+अप्
युद्ध क्षेत्र
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 कलहः, वादः, युद्धम्, आयोधनम्, जन्यम्, प्रधनम्, प्रविदारणम्, मृधम्, आस्कन्दनम्, सङ्ख्यम्, समीकम्, साम्परायिकम्, समरः, अनीकः, रणः, विग्रहः, सम्प्रहारः, कलिः, स्फोटः, संयुगः, आहवः, समितिः, समित्, आजिः, शमीकम्, संस्फेटः
noun
कस्यापि विषये परस्परविषये वा प्रयुक्तं दूषितं जल्पनम्।
"सः कलहस्य कारणं ज्ञातुं इच्छति।"
Synonyms:
 युद्धम्, संग्रामः, समरः, समरम्, आयोधनम्, आहवम्, रण्यम्, अनीकः, अनीकम्, अभिसम्पातः, अभ्यामर्दः, अररः, आक्रन्दः, आजिः, योधनम्, जम्यम्, प्रधनम्, प्रविदारणम्, मृधम्, आस्कन्दनम्, संख्यम्, समीकम्, साम्यरायिकम्, कलहः, विग्रहः, संप्रहारः, कलिः, संस्फोटः, संयुगः, समाघातः, संग्रामः, अभ्यागमः, आहवः, समुदायः, संयत्, समितिः, आजिः, समित्, युत्, संरावः, आनाहः, सम्परायकः, विदारः, दारणम्, संवित्, सम्परायः, बलजम्, आनर्त्तः, अभिमरः, समुदयः, रणः, विवाक्, विखादः, नदनुः, भरः, आक्रन्दः, आजिः, पृतनाज्यम्, अभीकम्, समीकम्, ममसत्यम्, नेमधिता, सङ्काः, समितिः, समनम्, मीऴ् हे, पृतनाः, स्पृत्, स्पृद्, मृत्, मृद्, पृत्, पृद्, समत्सु, समर्यः, समरणम्, समोहः, समिथः, सङ्खे, सङ्गे, संयुगम्, सङ्गथः, सङ्गमे, वृत्रतूर्यम्, पृक्षः, आणिः, शीरसातौ, वाजसातिः, समनीकम्, खलः, खजः, पौंस्ये, महाधनः, वाजः, अजम्, सद्म, संयत्, संयद्, संवतः
noun
शत्रुतावशाद् अन्यराज्यैः सह सशस्त्रसेनाबलेन धर्मलाभार्थम् अर्थलाभार्थं यशोलाभार्थं वा योधनम्।
"यत्र अयुद्धे ध्रुवं नाशो युद्धे जीवितसंशयः तं कालम् एकं युद्धस्य प्रवदन्ति मनीषिणः।"
Synonyms:
 शब्दः, ध्वनिः, स्वनः, निस्वनः, स्वानः, निस्वानः, नादः, निनादः, निनदः, नादितः, अनुनादः, निर्ह्रादः, संह्रादः, निर्घोषः, घोषः, निघुष्टम्, रवः, रावः, आरावः, विरावः, संरावः, आरवः, स्वरः, ध्वानः, ध्वनः, निध्वानः, स्वनिः, स्वनितम्, क्वणः, रणः, कुणिन्दः, घुः, प्रत्ययः, तुमुलः
noun
यः श्रुतिम्पन्नः।
"तीव्रेण शब्देन तस्य एकाग्रता भग्ना।"
Tamil
Tamil
ரண: : ரணம் = சண்டை, போர்.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
रणः,
पुं,
 (रण् + अप् ।) शब्दः । कणः ।इति मेदिनी ॥
गतिः । इति शब्दरत्नावली ॥