| YouTube Channel

रक्तमोक्षण (raktamokSaNa)

 
शब्दसागरः
English
रक्तमोक्षण
n.
 (-णं) Bleeding, letting blood.
E.
 रक्त, मोक्षण loosing.
Wilson
English
रक्तमोक्षण
n.
 (-णं) Bleeding, letting blood.
E.
 रक्त, and मोक्षण loosing.
Monier Williams Cologne
English
रक्त—मोक्ष,
m.
 or रक्त—मोक्षण,
n.
 bloodletting, bleeding, venesection
&c.
 ,
Suśr.
Apte Hindi
Hindi
रक्तमोक्षणम्
नपुं*
 रक्त-मोक्षणम् -
रुधिर निकलना
L R Vaidya
English
rakta-mokzaRa {% n. %} bleeding.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
रक्तमोक्षणं,
क्ली,
 (रक्तस्य मोक्षणम् ।) शोणित-स्रावः । यथा, --“वेदनोपशमार्थाय तथा पाकशमाय च ।अचिरोत्पतिते शोथे शोणितस्रावणञ्चरेत् ॥
चरेत् कुर्य्यात् ।एकतस्तु क्रियाः सर्व्वा रक्तमोक्षणमेकतः ।रक्तं हि वेदनामूलं तच्चेन्नास्ति न चापि रुक् ॥
विवर्णे कठिने श्यावे व्रणे चात्यन्तवेदने ।सविशेषे विशेषेण जलौकोभिः पदैरपि ॥
शोणितस्रावणञ्चरेदित्यनेनान्वयः ।” इति भाव-प्रकाशः ॥
(तथा च ।“रक्तावसेचनं चतुर्भिः प्रकारैर्भवति ।शिराविरेचनेनापि अलावूभिस्तथैव च ॥
श्लक्ष्णशृङ्गैर्जलौकाभी रक्तञ्च स्रावयेद्बुधः ।पूर्व्वाह्ने चापराह्णे च नात्युष्णे नातिशीतले ॥
यवागूपरिपीतस्य शोणितं मोक्षयेद्भिषक् ।शिरोरोगेषु सर्व्वेषु नासामध्यपुटे तथा ।अमृजं रेचयेद्यत्नात् सर्व्वदा भिषगुत्तमः ॥
”एति हारीते शारीरस्थाने पञ्चमेऽध्याये ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
रक्तमोक्षण
न०
 ६ त० । रुधिरस्रावणे ।“वेदनोपशमार्थाय तथाऽपाकशमाय च । अचिरोत्पतिते शोथे शोणितस्रावणञ्चरेत्” । चरेत् कुर्य्यात् ।“एकतस्तु क्रियाः सर्वा रक्तमोक्षणमेकतः । रक्तं हिवेदनामूलं तच्चेन्नास्ति नचापि रुक् । विवर्णे कठिनेश्यावे व्रणे चात्यन्तवेदने । सविशेषे विशेषेण जलौकोभिःपदैरपि” । शोणितस्रावणञ्चरेदित्यनेनान्वयः” भावप्र०