| YouTube Channel

युग्य (yugya)

 
शब्दसागरः
English
युग्य
mfn.
(-ग्यः-ग्या-ग्यं) Fit or proper to be yoked or harnessed.
n.
(-ग्यं)
Any vehicle or conveyance.
m.
(-ग्यः) An animal yoked, a carriage-
horse.
E.
युज् to join,
aff.
यत् or क्यप्
जस्य
Capeller Eng
English
युग्य
n.
carriage or beast for draught.
Yates
English
युग्य (ग्यं-ग्या-ग्यं)
a. Fit for the yoke.
n.
Any vehicle or conveyance.
m.
f.
An animal yoked.
Spoken Sanskrit
English
युग्य yugya
adj.
yoked or fit to be yoked
युग्य yugya
adj.
drawn by
युग्य yugya
n.
car
युग्य yugya
n.
chariot
युग्य yugya
n.
vehicle
युग्य yugya
n.
any yoked or draught animal
Wilson
English
युग्य
mfn.
(-ग्यः-ग्या-ग्यं) Fit or proper to be yoked or harnessed.
n.
(-ग्यं) Any vehicle or conveyance.
m.
(-ग्यः) An animal yoked.
E.
युज to join,
aff.
यत् or क्यप्.
Apte
English
युग्य [yugya],
a.
[युगाय हितः यत्]
Fit to be yoked
शकटापण- वेशाश्च यानयुग्यं सर्वशः
Mb.
* 5.151.58.
Belonging to a yoke.
Yoked, harnessed.
Drawn by
as in अश्वयुग्यो रत्रः. -ग्यः Any yoked or draught animal, especially a chariot-horse
हरियुग्यं रथं तस्मै प्रजिघाय पुरंदरः
R.*
12.84. -ग्यम् A vehicle, carriage.
Comp.
-वाहः a coachman. -स्थ
a.
being in a carriage
युग्यस्थाः प्राजके- $नाप्ते
Ms.*
8.294.
Apte 1890
English
युग्य a. [युगाय हितः यत्] 1 Fit to be yoked.
2 Belonging to a yoke.
3 Yoked, harnessed.
4 Drawn by
as in अश्वयुग्यो रथः,
ग्यः Any yoked or draught animal, especially a chariot-horse
हरियुग्यं रथं तस्मै प्रजिघाय पुरंदरः R. 12. 84.
ग्यं A vehicle, carriage.
Comp.
वाहः a coachman.
Monier Williams Cologne
English
युग्य
mfn.
yoked or fit to be yoked,
L.
(ifc. ) drawn by (e.g. अश्व-य्°),
L.
युग्य
n.
a vehicle, chariot, car,
Mn.
MBh.
&c.
(also
m.
) any yoked or draught animal,
Yājñ.
MBh.
&c.
(cf.
Pāṇ.
iv, 4, 76)
(with जमद्-अग्नेः)
N.
of a Sāman, ĀrṣBr.
Monier Williams 1872
English
युग्य, अस्, आ, अम्, fit or proper to be yoked or
harnessed
belonging to a yoke
yoked, harnessed
drawn by (e. g. अश्व-युग्य, drawn by horses)
any
yoked or draught animal
(अम्), n. a vehicle, car-
riage, car, chariot
जमदग्नेर् व्रतं युग्यम्,
N. of a Sāman.
—युग्य-वाह, अस्, m. a coachman,
driver.
—युग्य-स्थ, अस्, आ, अम्, being in a car-
riage, a person in a carriage.
Macdonell
English
युग्य yug-ya, fp.
n.
(to be yoked), carriage
🞄draught animal, chariot horse: -vāha,
m.
🞄charioteer, driver.
Benfey
English
युग्य युग्य, i. e. युज् + य, ptcple. of
the fut. pass. of युज्,
I. Fit to be yoked.
II.
m.
A beast of burthen, Ragh. 5, 49.
III.
n.
A carriage, Man. 8, 294.
Apte Hindi
Hindi
युग्य
वि* - युगाय हितः- यत्
जोतने के योग्य
युग्य
वि* - -
"जुता हुआ, साज सामग्री से संनद्ध"
युग्य
वि* - -
खींचा गया
युग्यः
पुं*
- -
"जुता हुआ, खींचने वाला जानवर, (विशेषतः) रथ का घोड़ा"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
युग्य
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗಾಡಿಯನ್ನು ಎಳೆಯುವ ಎತ್ತು ಕುದುರೆ ಮೊದಲಾದುವುದು
निष्पत्तिः - > "यत्" (४-४-७६)
व्युत्पत्तिः - > युगं वहति
प्रयोगाः - > "हरियुग्यं रथं तस्मै प्रजिघाय पुरन्दरः"
उल्लेखाः - > रघु० १२-८४
युग्य
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಥ /ಗಾಡಿ /ವಾಹನ
प्रयोगाः - > "यत्रापवर्तते युग्यं वैगुण्यात्प्राजकस्य तु तत्र स्वामी भवेद्दण्ड्यो हिंसायां द्विशतं दमम् ॥"
उल्लेखाः - > मनु० ८-२९३
युग्य
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಈಶ್ವರನ ಧನುಸ್ಸು /ಪರಶಿವನ ಬಿಲ್ಲು
विस्तारः - > "पिनाकोऽजगवं युग्ममजगावमजीगवम्" - वैज०
L R Vaidya
English
yugya {% (I) a. (f. ग्या) %} 1. Yoked
2. drawn by.
yugya {% (II) n. %} A carriage, a vehicle, M.viii.293.
yugya {% (III) m. %} An animal yoked, a carriage horse, हरियुग्यं रथं तस्मै प्रजिघाय पुरंदरः R.xii.34.
Bopp
Latin
युग्य (r. युज् s. य)
1) m. jumentum. RAGH. 5. 49.
2) n. ve-
hiculum, currus. N. 17. 9.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
यानं युग्यं पत्त्रं वाह्यं वह्यं वाहनधोरणे ७५९
-wordlist-
यान (क्ली), युग्य (क्ली), पत्र (पुंक्ली), वाह्य (क्ली), वह्य (क्ली), वाहन (क्ली), धोरण (क्ली)
--source--
युगादीनां तु वोढारो युग्यप्रासङ्ग्यशाकटाः
-wordlist-
युग्य (पुं), प्रासङ्ग्य (पुं), शाकट (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
वाहन
वाहन, घोरण, युग्य, यान, पत्त्र
वाहनं धोरणं युग्यं यानं पत्त्रमिति स्मृतम् ४४९
verse 2.1.1.449
page 0052
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: युग्यः
Root: युग्य
Gender: पुं
Number: all
अर्थः
Meaning(s):
Harnessed in a yoke
Shloka(s):
3|4|58|1 प्रासङ्ग्यः शाकटो युग्यो हालिकः सैरिकादयः। (भूमिकाण्डः/पशुसङ्ग्रहाध्यायः)
Synonym(s):
3|4|58|1 युग्यः (युग्य) (पुं) Harnessed in a yoke
3|4|58|1 युग्या (युग्य) (स्त्री) Harnessed in a yoke
3|4|58|1 युग्यम् (युग्य) (नपुं) Harnessed in a yoke
Related word(s):
परा_अपरासंबन्धः वृषभः
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
युग्यं,
क्ली,
(युगाय हितम् युग + “उगवादिभ्योयत् ।” इति यत् युगमर्हतीतिवा दण्डादित्वात् यत् यद्वा, युज्यत इति ।युज् + “युग्यं पत्त्रे ।” १२१ इतिक्यबन्तो निपातितः ।) वाहनम् यानम्इत्यमरः ५८
(यथा, महाभारते ।५९ ।“हिरण्यस्य सुवर्णस्य यानयुग्यस्य वाससाम् ।आविष्टः कलिना द्यूते जीयते स्म नलस्तदा
”यथा मनौ २९३ ।“यत्रापवर्त्तते युग्यं वैगुण्यात् प्राजकस्य तु ।तत्र स्वामी भवेद्दण्ड्यो हिंसायां द्विशतं दमम्
”वाच्यलिङ्गेऽपि दृश्यते यथा, “युग्यो गौः ।युग्योऽश्वः युग्यो हस्ती ।” इति काशिका ।३ १२१
)
युग्यः,
पुं,
(युगं वहतीति युग + “तद्बहति रथ-युगप्रासङ्गम् ।” ७६ इति यत्प्रत्ययः ।)युगवोढा इत्यमरः ६४
(“रथं वहतीतिरथ्यः युग्यः प्रासङ्ग्यः ।” इति काशिका
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
युग्य
न०
युगमर्हति युग + यत् वाहने याने युगं वहतियत् युगवाहकेऽश्वादौ
त्रि०
अमरः
Capeller
German
युग्य
n.
Wagen
Zugtier.
Burnouf
French
युग्य युग्य
m.
bête de trait. -- N. char, chariot,
véhicule, en gén.
Stchoupak
French
युग्य-
nt. véhicule
nt.
m.
bête de trait.
°स्थ- ag. qui va en voiture.