| YouTube Channel

याम्या (yAmyA)

 
Apte
English
याम्या [yāmyā], 1 The south
दिशं याम्यामभिमुखो रुदन् वचनमब्रवीत्
Rām.*
 2.13.26.
Night.
Apte 1890
English
याम्या 1 The south.
2 Night.
Monier Williams Cologne
English
याम्या a
f.
 night,
L.
 (cf. under याम्य,
p.
 851, col. 3).
या॑म्या b (आ),
f.
 (cf. याम्या on
p.
 850, col. 1) the southern quarter, south,
Hariv.
R.
Var.
&c.
 (also with दिश् or आसा)
=
n.
 ,
VP.
Monier Williams 1872
English
याम्या, f. (fr. 1. याम), = यामिनी, night, (for या-
म्या, the south, see under याम्य, p. 816, col. 1.)
Apte Hindi
Hindi
याम्या
स्त्री*
 - याम्य + टाप्
दक्षिणदिशा
याम्या
स्त्री*
 - -
रात्रि
Shabdartha Kaustubha
Kannada
याम्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕು
याम्या
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭರಣೀ ನಕ್ಷತ್ರ
L R Vaidya
English
yAmya {% a. (f. म्या) %} Southern, द्वारं ररंघतुर्याम्यं महापार्श्वमहोदरौ Bt.xiv.15.
yAmyA {% f. %} 1. The south
2. night.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Yāmyā, n. of a mātar (śakti of Yama): Māy 〔242.18〕.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 भरणी, भरणी-नक्षत्रम्, याम्या
noun
सप्तविंशतिभ्यः नक्षत्रेभ्यः द्वितीयं नक्षत्रम्।
"अश्विन्यः अनन्तरं भऱणी इति क्रमः अस्ति।"
Synonyms:
 भरणी, भरणीनक्षत्रम्, याम्या
noun
चन्द्रस्य भरणीनक्षत्रे स्थितिः तदवच्छिन्नकालः च।
"भरण्यां तस्य जन्मः अभूत्।"
Synonyms:
 दक्षिणदिक्, याम्या
noun
उत्तर-दिशः विरुद्धा दिक् यस्याः स्वामी यमः इति मन्यते।
मम गृहं दक्षिणदिशि वर्तते।/"प्रगृह्य तु महीपालो जलपूरितम् अञ्जलिम्। दिशं याम्याम् अभिमुखो रुदन् वचनम् अब्रवीत्॥ [रामायण २।१०३।२६]"
Synonyms:
 रात्रिः, निशा, रजनी, क्षणदा, क्षपा, शर्वरी, निश्, निद्, त्रियामा, यानिनी, यामवती, नक्तम्, निशीथिनी, तमस्विनी, विभावरी, तमी, तमा, तमिः, ज्योतष्मती, निरातपा, निशीथ्या, निशीथः, शमनी, वासुरा, वाशुरा, श्यामा, शताक्षी, शत्वरी, शर्या, यामिः, यामी, यामिका, यामीरा, याम्या, दोषा, घोरा, वासतेयी, तुङ्गी, कलापिनी, वायुरोषा, निषद्वरी, शय्या, शार्वरी, चक्रभेदिनी, वसतिः, काली, तारकिणी, भूषा, तारा, निट्
noun
दीपावच्छिन्न-सूर्यकिरणानवच्छिन्नकालः।
"यदा दिक्षु च अष्टासु मेरोर् भूगोलकोद्भवा। छाया भवेत् तदा रात्रिः स्याच्च तद्विरहाद् दिनम्।"
अभिधानचिन्तामणिपरिशिष्टम्
Sanskrit
--source--
व्युष्टे निशात्यय(न्त)गोसर्गौ निशा चक्रभेदिनी ॥ १७ ॥
निषद्वरी निशीथ्या निट् घोरा वासरकन्यका ।
शताक्षी राक्षसी याम्या घृतार्चिस्तामसी तमिः ॥ १८ ॥
शार्वरीक्षणिनीनक्तापैशाचीवासुरा उशाः ।
-wordlist-
निशात्यय (पुं), गोसर्ग (पुं), चक्रभेदिनी (स्त्री), निषद्वरी (स्त्री), निशीथ्या (स्त्री), याम्या (स्त्री), घृतार्चिस् (स्त्री), तामसी (स्त्री), तमि (स्त्री), शार्वरी (स्त्री), क्षणिनी (स्त्री), नक्तम् (अ), पैशाची (स्त्री), वासुरा (स्त्री), उशस् (स्त्री)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
याम्या
याम्या, दक्षिणा, अवाची
ऐन्द्री पूर्वा प्राची याम्या दिग्दक्षिणा तथाऽवाची ।
verse 1.1.1.101
page 0013
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
याम्या,
स्त्री,
 (यमस्येयं यमो देवतास्या इति वा ।यम + “यमाच्चेति वक्तव्यम् ।” ४ । १ । ८५ । इतिवार्त्तिकोक्त्या ण्यः । टाप् ।) दक्षिणदिक् । (यथा, रामायणे । २ । १०३ । २६ ।“प्रगृह्य तु महीपालो जलपूरितमञ्जलिम् ।दिशं याम्यामभिमुखो रुदन् वचनमब्रवीत् ॥
”)भरणीनक्षत्रम् । इति मेदिनी । ये, ४८ ॥
(यमसम्बन्धिनि, त्रि । यथा, महाभारते । २ । ८ । १ ।“कथयिष्ये सभां याम्यां युधिष्ठिर ! निबोध ताम् ।वैवस्वतस्य यां पार्थ ! विश्वकर्म्मा चकार ह ॥
”)