| YouTube Channel

यन्त्रक (yantraka)

 
शब्दसागरः
English
यन्त्रक
m.
(-कः) One acquainted with machinery.
f.
(-का) A wife's
younger sister.
n.
(-कं)
1. A turner's lathe.
2. A bandage, (in
medicine.)
E.
यन्त्र a machine or restraining, &c., कन् added.
Yates
English
यन्त्रक (कः) 1.
m.
A lathe.
f.
The
younger sister of a wife.
Spoken Sanskrit
English
यन्त्रक yantraka
adj.
any instrument or mechanical contrivance
यन्त्रक yantraka
adj.
subduer
यन्त्रक yantraka
adj.
tamer
यन्त्रक yantraka
m.
machinist
यन्त्रक yantraka
m.
artisan
यन्त्रक yantraka
m.
f.
restrainer
यन्त्रक yantraka
n.
turner's wheel
यन्त्रक yantraka
n.
bandage
यन्त्रक yantraka
n.
hand-mill
यन्त्रक yantraka
n.
lathe
यन्त्रक yantraka
adj.
subduer
पर्येतृ paryetR
m.
subduer
रद्धृ raddhR
m.
subduer
यतङ्कर yataGkara
m.
subduer
विजयिन् vijayin
m.
subduer
जयमल्ल jayamalla
m.
subduer of
सर्वदमन sarvadamana
m.
all-subduer
सर्वनियन्तृ sarvaniyantR
m.
all-subduer
मदनदमन madanadamana
m.
kAmadeva's subduer
Wilson
English
यन्त्रक
m.
(-कः) A lathe.
f.
(-का) A wife's younger sister.
E.
यन्त्र a machine or restraining, &c., and कन् added.
Apte
English
यन्त्रकः [yantrakḥ], [यन्त्र्-ण्वुल्]
One well acquainted with machinery.
A mechanist
Rām.*
2.8.1 (com. यन्त्रका जलप्रवाहादियन्त्रणसमर्थाः).
A restrainer, controller, subduer.
कम् A bandage (in medic.).
A turner's wheel or lathe.
A hand-mill.
A sack
निधीयमाने भरभाजि यन्त्रके
Śi.*
12.9.
Apte 1890
English
यंत्रकः [यंत्र्-ण्वुल्] 1 One well acquainted with machinery.
2 A mechanist.
3 A restrainer, controller, subduer.
कं 1 A bandage (in medic.).
2 A turner's wheel or lathe.
Monier Williams Cologne
English
यन्त्रक
mfn.
(ifc. ) any instrument or mechanical contrivance,
Hcat.
यन्त्रक mf(इका). a restrainer, tamer, subduer,
PañcavBr.
यन्त्रक
m.
a machinist, artisan,
R.
यन्त्रक
n.
a bandage (in medicine),
Suśr.
a turner's wheel, lathe,
L.
a hand-mill,
Hcat.
Monier Williams 1872
English
यन्त्रक, अस्, इका, अम्, restraining, a restrainer,
tamer, subduer
(अस्), m. one acquainted with instru-
ments or machinery, a maker of instruments or
machines, machinist, artisan
(अम्), n. a bandage
(in medicine)
a turner's wheel, lathe.
Macdonell
English
यन्त्रक yantra-ka,
m.
(f. ikā) restrainer
🞄mechanist
-karaṇḍikā,
f.
magical basket
🞄-karma-kṛt,
m.
mechanist
-karman,
n.
employment 🞄of instruments
-ceṣṭita, (pp.) 🞄n. magical contrivance, enchantment
-cchedya,
n.
kind of art (incorr. for pattra-).
Benfey
English
यन्त्रक
1. यन्त्र् + अन,
m.
An artisan,
Rām. 2, 80, 1.
2. यन्त्र + क,
n.
A
lathe.
--
Comp.
जल-,
n.
an engine,
Hariv. 8432.
Apte Hindi
Hindi
यन्त्रकः
पुं*
- यन्त्र + ण्वुल्
जो कल-पुर्जों से सुपरिचित हो
यन्त्रकः
पुं*
- -
कुशल यान्त्रिक
यन्त्रकम्
नपुं*
- -
पट्टि
यन्त्रकम्
नपुं*
- -
खैराद
यन्त्रकम्
नपुं*
- यन्त्र+कन्
"हाथ से चलायी जाने वाली मशीन, खैराद"
यन्त्रकम्
नपुं*
- यन्त्र+कन्
सामान का बंडल
Shabdartha Kaustubha
Kannada
यन्त्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯಂತ್ರವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವವನು
यन्त्रक
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯಂತ್ರಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ನುರಿತವನು
यन्त्रक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟುವ ಪಟ್ಟಿ
यन्त्रक
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗುಡಿಗಾರನ ಚಕ್ರ /ಕಡತ ಹಿಡಿಯುವವನ ಚಕ್ರ
यन्त्रक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ತಡೆಯುವವನು /ಅಂಕೆಯಲ್ಲಿಡುವವನು
निष्पत्तिः - > यत्रि (सङ्कोचे) + णिच् - "ण्वुल्" (३-१-१३३)
व्युत्पत्तिः - > यन्त्रयति
यन्त्रक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಅಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವವನು
L R Vaidya
English
yaMtraka {% (I) m. %} One acquainted with machinery.
yaMtraka {% (II) n. %} 1. A bandage (in medicine)
2. a turner’s lathe.
Kridanta Forms
Sanskrit
यन्त्र् (य꣡त्रिँ꣡ सङ्कोचने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = यन्त्रणम्
अनीयर् = यन्त्रणीयः - यन्त्रणीया
ण्वुल् = यन्त्रकः - यन्त्रिका
तुमुँन् = यन्त्रयितुम्
तव्य = यन्त्रयितव्यः - यन्त्रयितव्या
तृच् = यन्त्रयिता - यन्त्रयित्री
क्त्वा = यन्त्रयित्वा
ल्यप् = प्रयन्त्र्य
क्तवतुँ = यन्त्रितवान् - यन्त्रितवती
क्त = यन्त्रितः - यन्त्रिता
शतृँ = यन्त्रयन् - यन्त्रयन्ती
शानच् = यन्त्रयमाणः - यन्त्रयमाणा
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
यन्त्रक °desk, Harṣac. 95, 4.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
संदंशः स्यात्कङ्कमुखो भ्रमः कुन्दं यन्त्रकम् ९०९
-wordlist-
सन्दंश (पुं), कङ्कमुख (पुं), भ्रम (पुं), कुन्द (क्ली), यन्त्रक (क्ली)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
यन्त्रकं,
क्ली,
यन्त्रकाष्ठम् (कुन्दम् इति हेमचन्द्रः ।३ ५७३
) कुँद् इति भाषा यम्यते काष्ठमने-नेति यमधातोस्त्रप्रत्ययेन यन्त्रं ततः स्वार्थे कप्रत्य-येन निष्पन्नम्
(यथा, सुश्रुते ।“कार्य्यो गोफणिकाबन्धः कट्यामावेश्य यन्त्रकम् ।न कुर्य्यात् स्नहसेकञ्च तेन क्लिद्यति हि व्रणः
”यन्त्रयति बध्नाति सेतुप्रभृतीनीति यन्त्रि +ण्वुल् सेतुप्रभृतिनिर्म्मातरि, त्रि यथा, रामा-यणे ८० ।“स्वकर्म्माभिरताः शूराः खनका यन्त्रकास्तथा
”“यन्त्रका जलप्रवाहादियन्त्रणस्मर्थाः ।” इतितट्टीका
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
यन्त्रक
न०
यन्त्रमिव इवार्थे कन् (कुंद) दारुभ्रामकयन्त्रभेदे
Stchoupak
French
यन्त्रक-
m.
machiniste
nt. pupitre.