| YouTube Channel

मौर्वी (maurvI)

 
शब्दसागरः
English
मौर्व्वी
f.
 (-र्व्वी) A bow-string.
E.
 मूर्व्वा the plant, from the fibres of
which bow-strings are made, अण् and ङीष् affs.
Yates
English
मौर्व्वी (र्व्वी) 3.
f.
 A bowstring.
Spoken Sanskrit
English
मौर्वी maurvI
f.
 sine of an arc
मौर्वी maurvI
f.
 string or girdle made of mUrvA
मौर्वी maurvI
f.
 bow-string
Wilson
English
मौर्व्वी
f.
 (-र्व्वी) A bow-string.
E.
 सूर्व्वा the plant, from the fibres of which bow-strings were made, अण्
and ङीष्
aff.
Apte
English
मौर्वी [maurvī], [मूर्वालता तत्तन्तुना निर्वृत्ता अण्]
A bow-string
मौर्वीकिणाङ्को भुजः
Ś.*
 1.13
मौर्वी धनुषि चातता
R.*
 1.19
18. 48
Ku.*
 3.55
धनुः पौष्पं मौर्वी मधुकरमयी पञ्च विशिखाः Saundaryalaharī 6.
A girdle made of Mūrvā grass (to be worn by a Kṣatriya)
क्षत्रियस्य तु मौर्वी ज्या
Ms.*
 2.42.
(In geom. ) The sine of an arc
(also मौर्विका).
Apte 1890
English
मौर्वी [मूर्वालता तत्तंतुना निर्वृत्ता अण्] 1 {1} A bow-string
मौर्वीकिणांको भुजः Ś. 1. 13
मौर्वी धनुषि चातता R. 1. 19
18. 48
Ku. 3. 55.
2 A girdle made of Mūrvā grass (to be worn by a kshatriya)
Ms. 2. 42.
3 (In geom.) The chord of an arc
(also मौर्विका).
Monier Williams Cologne
English
मौर्वी a
f.
 See below.
मौर्वी b
f.
 a string or girdle made of Mūrvā (See comp. )
a bow-string,
MBh.
(in
geom.
 ) the sine of an arc,
Sūryas.
Apte Hindi
Hindi
मौर्वी
स्त्री*
 - मूर्वाया विकारः अण् + ङीप्
धनुष की डोरी
मौर्वी
स्त्री*
 - -
मूर्वा घास की बनी तगड़ी
Shabdartha Kaustubha
Kannada
मौर्वी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಿಲ್ಲಿಗೆ ಕಟ್ಟುವ ತೊಗಲಿನ ಹಗ್ಗ /ಹೆದೆ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-३-१३५) । "ङीप्" (४-१-१५)
व्युत्पत्तिः - > मूर्वायाः विकारः
प्रयोगाः - > "शास्त्रेष्वकुण्ठिता बुद्धिर्मौर्वी धनुषि चातता"
उल्लेखाः - > रघु० १-१९
L R Vaidya
English
mOrvI {% f. %} 1. A bow-string, मौर्वीं धनुषि चातता R.i.1, xviii.48, K.S.iii.55
2. a string made of Mūrvā worn by a Kshatriya.
Bopp
Latin
मौर्वी f. (a मूर्वा nomine plantae repentis, e cujus fibris ar-
cus nervi conficiuntur, suff. अ adjecto femin. signo ई)
nervus arcuum. DR. 5. 17.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 ज्या, गुणः, चापगुणः, धनुर्गुणः, जीवम्, गव्या, गव्यम्, गौः, पिङ्गा, भारवः, मौर्विका, मौर्वी, शिञ्जिनी, लोचकः, शरसनज्या, शिञ्जा, शिञ्जालता, स्थावरम्, स्रावन्, ज्यायुः
noun
धनुषः सूत्रं यस्य साहाय्येन बाणान् क्षिपन्ति।
"सः ज्यां बध्नाति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
मौर्वी जीवा गुणो गव्या शिञ्जा बाणासनं द्रुणा ।
शिञ्जिनी ज्या च गोधा तु तलं ज्याघातवारणम् ॥ ७७६ ॥
-wordlist-
मौर्वी (स्त्री), जीवा (स्त्री), गुण (पुं), गव्या (स्त्री), शिञ्जा (स्त्री), बाणासन (क्ली), द्रुणा (स्त्री), शिञ्जिनी (स्त्री), ज्या (स्त्री), गोधा (स्त्री), तल (स्त्रीक्ली), ज्याघातवारण (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
बाणासन
बाणासन, द्रुणा, मौर्वी, ज्या, सिञ्जिनी, गुण, जीवा
बाणासनं द्रुणा स्यान्मौर्वी ज्या सिञ्जिनी गुणो जीवा ॥ ४६४ ॥
verse 2.1.1.464
page 0053
नाममाला
Sanskrit
मौर्वी, जीवा, गुण, गव्या, ज्या
मौर्वी जीवा गुणो गव्या ज्याऽलिर्भृङ्गः शिलीमुखः ।
भ्रमरः षट्पदो ज्ञेयो द्विरेफश्च मधुव्रतः ॥ ८२ ॥
verse 0.1.1.82
page 0042
Tamil
Tamil
மௌர்வீ : வில்லின் கயிறு.
पुराणम्
English
मौर्वी / MAURVĪ. A kind of grass. It is with this grass that ascetics make mekhalā (waistlet). (Śloka 33, Chapter 17, droṇa parva).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मौर्व्वी,
स्त्री,
 (मूर्व्वाया विकारः । मूर्व्वा + “अव-यवे च प्राण्यौषधिवृक्षेभ्यः ।” ४ । ३ । १३५ ।इति अण् । ङीप् ।) धनुर्गुणः । इत्यमरः ।२ । ८ । ८५ । (यथा, रघुः । १ । १९ ।“शास्त्रेष्वकुण्ठिता बुद्धिर्मौर्व्वी धनुषि चातता ॥
”अजशृङ्गी । इति रत्नमाला ॥
कोँगा इतिभाषा ॥
(मूर्व्वामयी । यथा, पनौ । २ । ४२ ।“मौञ्जी त्रिवृत्समा श्लक्ष्णा कार्य्या विप्रस्यमेखला ।क्षत्त्रियस्य तु मौर्व्वी ज्या वैश्यस्य शणता-न्तवी ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
मौर्वी स्त्री मूर्वा लता तत्तन्तुना निर्वृत्ता अण् । १ धनुर्गुणेअमरः । २ अजशृङ्ग्याञ्च रत्नमा० ।
Burnouf
French
मौर्वी मौर्वी
f.
 (मूर्वा) corde d'arc.