| YouTube Channel

मृध (mRdha)

 
शब्दसागरः
English
मृध
n.
 (-धं) War, battle.
E.
 मृध् to hurt, or kill,
aff.
 ध ।
Capeller Eng
English
मृध
m.
 battle, fight.
Yates
English
मृध (उ)मर्द्धति 1.
a. To be wet, to hurt.
मृध (धं) 1.
n.
 War, battle.
Wilson
English
मृध(उ)मृधु r. 1st cl. (मर्द्धति-ते)
1 To be moist or wet.
2 To hurt or kill.
मृध
n.
 (-धं) War, battle.
E.
 मृध to hurt or kill,
aff.
 घ.
Apte
English
मृधम् [mṛdham], War, battle, fight
सत्त्वविहितमतुलं भुजयोर्बलंमस्य पश्यत मृधे$धिकुप्यतः
Ki.*
 12.39
हत्वा निवृत्ताय मृधे खरादीन्
R.*
 13.65
Mv.*
 5.13.
Comp.
 -भू
f.
 a field of battle.
Apte 1890
English
मृधं War, battle, fight
सत्त्वविहितमतुलं भुजयोर्बलमस्य पश्यत मृधेऽ धिकुप्यतः Ki. 12. 39
R. 13. 65
Mv. 5. 13.
Monier Williams Cologne
English
मृध mn. fight, battle, war,
MBh.
Kāv.
&c.
Monier Williams 1872
English
मृध, अम्, n. combat, fight, war, battle
(said
to be also अस्, m.)
Macdonell
English
मृध mṛdh-a,
m.
n.
 fight, battle (C.): -bhū, 🞄f. battle-field.
Benfey
English
मृध मृध् + अ,
n.
 War, battle, Chr.
19, 20.
Apte Hindi
Hindi
मृधम्
नपुं*
 - मृध् + क
"संग्राम, युद्ध, लड़ाई"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
मृध
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಯುದ್ಧ /ಕಾಳಗ
निष्पत्तिः - > मृधु (हिंसायाम्) - घञर्थे "कः" (वा० ३-३-५८)
विस्तारः - > "मृधमास्कन्दनं सङ्ख्यं समीकं साम्परायिकम्" - अम०
L R Vaidya
English
mfDa {% n. %} War, battle, हत्वा निवृत्ताय मृधे खरादीन् संरक्षितां त्वामिव लक्ष्मणो मे R.xiii.65.
Bopp
Latin
मृध n. (r. मृध् s. अ) pugna. H. 4. 9. N. 12. 82.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
प्राणः स्थाम तरः पराक्रमबलद्युम्नानि शौर्यौजसी
शुष्मं शुष्म च शक्तिरूर्जसहसी युद्धं तु संख्यं कलिः ।
p{0033}
संग्रामाहवसंप्रहारसमरा जन्यं युदायोधनं
संस्फोटः कलहो मृधं प्रहरणं संयद्रणो विग्रहः ॥ ७९६ ॥
द्वन्द्वं समाघातसमाह्वयाभिसंपातसंमर्दसमित्प्रघाताः ।
आस्कन्दनाजिप्रधनान्यनीकमभ्यागमश्च प्रविदारणं च ॥ ७९७ ॥
समुदायः समुदयो राटिः समितिसंगरौ ।
अभ्यामर्दः संपरायः समीकं सांपरायिकम् ॥ ७९८ ॥
आक्रन्दः संयुगश्चाथ नियुद्धं तद्भुजोद्भवम् ।
-wordlist-
प्राण (पुं), स्थामन् (क्ली), तरस् (क्ली), पराक्रम (पुं), बल (पुंक्ली), द्युम्न (क्ली), शौर्य (क्ली), ओजस् (क्ली), शुष्म (क्ली), शुष्मन् (क्ली), शक्ति (स्त्री), ऊर्ज (पुंस्त्री), सहस् (क्ली), युद्ध (क्ली), सङ्ख्य (पुंक्ली), कलि (पुं), सङ्ग्राम (पुं), आहव (पुं), सम्प्रहार (पुं), समर (पुंक्ली), जन्य (पुंक्ली), युध् (स्त्री), आयोधन (क्ली), संस्फोट (पुं), कलह (पुं), मृध (क्ली), प्रहरण (क्ली), संयत् (क्ली), रण (पुंक्ली), विग्रह (पुं), द्वन्द्व (क्ली), समाघात (पुं), समाह्वय (पुं), अभिसम्पात (पुं), सम्मर्द (पुं), समिध् (स्त्री), प्रघात (पुं), आस्कन्दन (क्ली), आजि (स्त्री), प्रधन (पुं), अनीक (पुंक्ली), अभ्यागम (पुं), प्रविदारण (पुं), समुदाय (पुं), समुदय (पुं), राटि (स्त्री), समिति (स्त्री), सङ्गर (पुं), अभ्यामर्द (पुं), सम्पराय (पुंक्ली), समीक (क्ली), साम्परायिक (क्ली), आक्रन्द (पुं), संयुग (पुंक्ली), नियुद्ध (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
सङ्ग्राम
सङ्ग्राम, समिति, समित्, समर, संख्य, समीक, रण, युद्ध, युध्, प्रधन, मृध, समुदय, संयत्, कलि, संयुग, द्वन्द्व, आयोधन, सम्प्रहार, कलह, आक्रन्द, आहव, अभ्यागम, संस्फोट, प्रविदारण, प्रहरण, अनीक, आजि, सङ्गर, सम्पराय, समाघात, प्रघात, समाह्वय, जन्य, अभिसम्पात, सम्मर्द, विग्रह
सङ्ग्रामः समितिः समिच्च समरं संख्यं समीकं रणं,
युद्धं युत्प्रधनं मृधं समुदयः संयत्कलिः संयुगम् ।
द्वन्द्वायोधनसम्प्रहारकलहाक्रन्दाहवाभ्यागमाः,
संस्फोटप्रविदारणप्रहरणानीकाजयः सङ्गरः ॥ ४५३ ॥
सम्परायः समाघातः प्रघातश्च समाह्वयः ।
जन्यं स्यादभिसम्पातः सम्मर्दो विग्रहस्तथा ॥ ४५४ ॥
verse 2.1.1.453
page 0052
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मृध, उ ञ क्लिदि । इति कविकल्पद्रुमः ॥
(भ्वा०-उभ०-अक०-सेट् । क्त्वावेट् ।) उ, मर्द्धित्वामृद्ध्वा । ञ, मर्धति मर्धते । क्लिदि आर्द्रीभावे ।इति दुर्गादासः ॥
मृधं,
क्ली,
 (मर्धते क्लिद्यतीति । मृध् + कः ।)युद्धम् । इत्यमरः । २ । ८ । १०४ ॥
(यथा, हरिवंशे । १८२ । १ ।“अपयाते ततो देवे कृष्णे चैव महात्मनि ।पुनश्चावर्त्तत मृधं परेषां लोमहर्षणम् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
मृध
न०
 मृध्यतेऽत्र घञर्ये आधारे क । युद्धे अमरः ।
मृध आर्द्रीभावे
भ्वा०
उभ०
सक०
 सेट् चदित् क्त्वा वेद ।मर्द्धति--ते अमर्द्धीत् अमर्द्धिष्ट ममर्द्ध ममृवे ।
Capeller
German
मृध
m.
n.
 Kampf
°भू
f.
 Kampfplatz.
Burnouf
French
मृध मृध
n.
 bataille.
Stchoupak
French
मृध-
m.
 nt. combat, guerre.
°भू-
f.
 champ de bataille.