| YouTube Channel

मूर्वा (mUrvA)

 
शब्दसागरः
English
मूर्व्वा
f.
 (-र्व्वा-र्व्वी) A sort of creeper, from the fibres of which bow-
strings are made, (Sanseviera zeylanica
) they should also form
the girdle worn by the Kshetriya class.
E.
 मुर्व्व् to bind, affs. अङ्
and टाप् ।
Capeller Eng
English
मूर्वा
f.
 a kind of hemp, °मय
a.
 made of it.
Yates
English
मूर्व्वा (र्व्वा-र्व्वी) 1. 3.
f.
 Sort of creeper.
Wilson
English
मूर्व्वा
f.
 (-र्व्वा-र्व्वी) A sort of creeper, from the fibres of which
bowstrings are made, (Sanseviera zeylanica
) they should also form the girdle
worn by the Kṣatriya class.
E.
 मुर्व्व to bind,
aff.
 अङ् and टाप्.
Apte
English
मूर्वा [mūrvā] र्वी [rvī] मूर्विका [mūrvikā], र्वी मूर्विका A kind of creeper (from the fibres of which bowstrings and the girdle of Kṣatriyas are made).
Apte 1890
English
मूर्वा
र्वी, मूर्विका A kind of creeper (from the fibres of which bowstrings and the girdle of Kṣatriyas are made).
Monier Williams Cologne
English
मूर्वा
f.
 (cf. √ मूर्व्) Sanseviera Roxburghiana (a sort of hemp from which bowstrings and the girdle of the Kṣatriyas are made),
Var.
Suśr.
 (cf. मौर्व).
Monier Williams 1872
English
मूर्वा मूर्वा, f. (according to some also
मूर्वी, f.
probably fr. rt. मुर्व्), Sanseviera Rox-
burghiana, a sort of creeper from the fibres of which
bow-strings and the girdle of the Kṣatriyas are made,
a sort of hemp for bow-strings
[cf. मौर्व।]
—मूर्वा-मय, अस्, ई, अम्, made of Mūrvā.
Macdonell
English
मूर्वा mūr-vā,
f.
 kind of hemp (sanseviera 🞄Roxburghiana) of which bowstrings and 🞄Kṣatriyasʼ girdles are made: -maya,
a.
 🞄made of Mūrvā.
Benfey
English
मूर्वा मूर्वा,
f.
 A sort of creeper,
Sanseviera zeylanica, from the fibres
of which are made bowstrings and the
girdle of the Kṣatriyas.
Apte Hindi
Hindi
मूर्वा
स्त्री*
 - मुर्व + अच् + टाप्
एक प्रकार की लता जिसके देशों से धनुष की डोरी या क्षत्रियों की तड़ागी तैयार कै जाती है
Shabdartha Kaustubha
Kannada
मूर्वा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುರಟಗೆ ಬಳ್ಳಿ
निष्पत्तिः - > मूर्वी (बन्धने) - "अच्" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > मूर्वति इति
L R Vaidya
English
mUrvA(rvI) {% f. %} A kind of creeper of which bowstrings are made.
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: मूर्वा
Root: मूर्वा
Gender: स्त्री
Number: all
अर्थः ⇒
Meaning(s):
⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai
Shloka(s):
3|3|114|1 ► देव्यां मूर्वा धनुश्रेणी गोकर्णी पीलुपर्णिका। (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
3|3|114|2 ► मधूलिका तिक्तवल्का पीलुनी तेजनी स्रुवा॥ (भूमिकाण्डः/वनाध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|3|114|1 ⇢ देवी (देवी) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|1 ⇢ मूर्वा (मूर्वा) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|1 ⇢ धनुश्श्रेणी (धनुश्श्रेणी) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|1 ⇢ गोकर्णी (गोकर्णी) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|1 ⇢ पीलुपर्णिका (पीलुपर्णिका) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|2 ⇢ मधूलिका (मधूलिका) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|2 ⇢ तिक्तवल्का (तिक्तवल्का) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|2 ⇢ पीलुनी (पीलुनी) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|2 ⇢ तेजनी (तेजनी) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
➠ 3|3|114|2 ⇢ स्रुवा (स्रुवा) (स्त्री) ⇒ Aletris hycinthoiles or Dracaena nervosa
Tamil Peruṅkurumbai ⇒
Related word(s):
अमरकोशः
Sanskrit
Word: मूर्वा
Root: मूर्वा
Gender: स्त्री
Number: all
Meaning(s):
⇒ Indian bowstring-hemp [Sanseviera Roxburghiana - Bot.]
Shloka(s):
2|4|83|2 ► मूर्वा देवी मधुरसा मोरटा तेजनी स्रवा॥ (वनौषधिवर्गः)
2|4|84|1 ► मधूलिका मधुश्रेणी गोकर्णी पीलुपर्ण्यपि। (वनौषधिवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|4|83|2 ⇢ मूर्वा (मूर्वा) (स्त्री) ⇒ Indian bowstring-hemp [Sanseviera Roxburghiana - Bot.]
➠ 2|4|83|2 ⇢ देवी (देवी) (स्त्री) ⇒ queen, goddess, worship, reverence, Her Majesty, female deity, kind of bird, princess lady, particular supernatural power
➠ 2|4|83|2 ⇢ मधुरसा (मधुरसा) (स्त्री) ⇒ vine, bunch of grapes, kind of milkweed [Asclepias - Bot.], Malay beechwood [Gmelina Arborea - Bot.], Indian bowstring-hemp [Sanseviera Roxburghiana - Bot.]
➠ 2|4|83|2 ⇢ मोरटा (मोरटा) (स्त्री)
➠ 2|4|83|2 ⇢ तेजनी (तेजनी) (स्त्री) ⇒ mat, tuft, whetstone, touchstone, number of reeds or straw twisted or matted together, Indian bowstring-hemp [Sanseviera Roxburghiana - Bot.]
➠ 2|4|83|2 ⇢ स्रवा (स्रवा) (स्त्री)
➠ 2|4|84|1 ⇢ मधूलिका (मधूलिका) (स्त्री)
➠ 2|4|84|1 ⇢ मधुश्रेणी (मधुश्रेणी) (स्त्री)
➠ 2|4|84|1 ⇢ गोकर्णी (गोकर्णी) (स्त्री) ⇒ Ceylon bowstring-hemp [Sanseviera zeylanica - Bot]
➠ 2|4|84|1 ⇢ पीलुपर्णी (पीलुपर्णी) (स्त्री) ⇒ kind of drug, spiny bitter gourd [Momordica monadelpha - Bot.]
Related word(s):
जातिः ➡ लता
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मूर्व्वा,
स्त्री,
 (मूर्वति इति । मूर्व + अच् टाप् ।)लताविशेषः । धनुर्गुणोपयुक्ता मुरगा इतिख्याता । तत्पर्य्यायः । देवी २ मधुरसा ३मोरटा ४ तेजनी ५ स्रवा ६ मधूलिका ७धनुःश्रेणी ८ गोकर्णी ९ पीलुपर्णी १० । इत्य-मरः । २ । ४ । ८३ ॥
स्रुवा ११ मूर्व्वी १२ ।मधुश्रेणी १३ धुनुः १४ श्रेणी १५ । इति तट्टी-कायां भरतः ॥
सुरङ्गिका १६ । देवश्रेणी १७पृथक्त्वचा १८ मधुस्रवा १९ अतिरसा २०पीलुपर्णिका २१ दिव्यलता २२ ज्वलिनी २३गोपवल्ली २४ । अस्या गुणाः । अतितिक्तत्वम् ।कषायत्वम् । उष्णत्वम् । हृद्रोगकफवातवमि-प्रमेहकुष्ठविषमज्वरनाशित्वञ्च । इति राज-निर्घण्टः ॥
अपि च ।“मूर्व्वा सरा गुरुः स्वादुस्तिक्ता पित्तास्रमेहनुत् ।त्रिदोषतृष्णाहृद्रोगकण्डुकुष्ठज्वरापहा ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
(तथास्याः पर्य्यायः ।“तेजनी पिलुनी देवा तिक्तवल्ली पृथक्त्वचा ।धनुःश्रेणी मधुरसा मूर्व्वा निर्द्दहनीति च ॥
”इति वैद्यकरत्नमालायाम् ॥
“मूर्व्वा मधुरसा ज्ञेया तेजनी तिक्तवल्कला ।”इति गारुडे २०८ अध्याये ॥
)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
मूर्वा स्त्री मुर्व--अच् । खवामख्याते धनुर्गुणोपयुक्ते लताभेदेगौरा० ङीष् । मूर्तीत्यप्यत्र भरतः ।
Capeller
German
मूर्वा
f.
 Art Hanf
°मय daraus gamacht.
Burnouf
French
मूर्वा मूर्वा
f.
 sanseviera zeylanica, plante dont on fait
des cordes d'arc et le cordon des Kṣatriyas.
Stchoupak
French
मूर्वा-
f.
 Sanseviera roxburghiana, sorte de chanvre.