| YouTube Channel

महापुरुष (mahApuruSa)

 
शब्दसागरः
English
महापुरुष
m.
 (-षः) A great man.
E.
 महा and पुरुष a man.
Capeller Eng
English
महापुरुष
m.
 a great man or the great spirit.
Yates
English
महा-पुरुष (षः) 1.
m.
 A great man.
Spoken Sanskrit
English
महापुरुष - mahApuruSa -
m.
 - great Soul
एकहंस - ekahaMsa -
m.
 - Supreme Soul
सूक्ष्म - sUkSma -
m.
 - Supreme Soul
पर - para -
m.
 - Universal Soul
पूर्वपुरुष - pUrvapuruSa -
m.
 - primaeval Soul
विश्वजीव - vizvajIva -
m.
 - universal Soul
सर्वान्तरातर्यामिन् - sarvAntarAtaryAmin -
m.
 - universal Soul
सर्वान्तरात्मन् - sarvAntarAtman -
m.
 - universal Soul
सर्वात्मन् - sarvAtman -
m.
 - universal Soul
वेदात्मन् - vedAtman -
m.
 - Soul of the veda
विश्वात्मन् - vizvAtman -
m.
 - Soul of the Universe
सार्वात्म्य - sArvAtmya -
n.
 - being Universal Soul
चैतन्य - caitanya -
n.
 - Universal Soul or Spirit
हंसिन् - haMsin -
adj.
 - containing the Universal Soul
हंसगुह्य - haMsaguhya -
n.
 - mystery of the Universal Soul
सार्वगामिन् - sArvagAmin -
adj.
 - entering into the Universal Soul
पुरुष - puruSa -
m.
 - Supreme Being or Soul of the universe
सर्वात्मत्व - sarvAtmatva -
n.
 - state or condition of the universal Soul
पशु - pazu -
m.
 - individual soul as distinct from the divine Soul of the universe
वासु - vAsu -
m.
 - spirit or soul considered as the Supreme Being or Soul of the universe
हुतसंविक्त - hutasaMvikta -
m.
 - one who has sacrificed his individuality or blended it with the Universal Soul
Wilson
English
महापुरुष
m.
 (-षः) A great man.
E.
 महा, and पुरुष a man.
Monier Williams Cologne
English
महा—पुरुष
m.
 a gr° or eminent man (-ता
f.
 the state of being one),
Hit.
Mcar.
Buddh.
&c.
a gr° saint or sage or ascetic,
MW.
the gr° Soul, the Supreme Spirit (identified with the year,
AitĀr.
also as
N.
 of Viṣṇu),
Gaut.
MBh.
R.
&c.
N.
 of Gautama Buddha,
MWB.
 23
Apte Hindi
Hindi
महापुरुषः
पुं*
 महा-पुरुषः -
"बड़ा आदमी, एक प्रमुख या पूज्य व्यक्ति"
महापुरुषः
पुं*
 महा-पुरुषः -
परमात्मा
महापुरुषः
पुं*
 महा-पुरुषः -
विष्णु का विशेषण
Shabdartha Kaustubha
Kannada
महापुरुष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವಿಷ್ಣು /ನಾರಾಯಣ
महापुरुष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪರಮಪುರುಷ
महापुरुष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ಮನುಷ್ಯ ಉತ್ತಮಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮನುಷ್ಯ /ಗೌರವಾರ್ಹವಾದ ಮನುಷ್ಯ
व्युत्पत्तिः - > महान् पुरुषः
महापुरुष
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ೩೨ ಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮನುಷ್ಯ
L R Vaidya
English
mahA-puruza {% m. %} 1. the supreme spirit
2. an epithet of Vishṇu
3. an eminent personage, a great man, महापुरुषसंरंभो यत्र गंभीरभीषणः Mv.i.
Indian Epigraphical Glossary
English
Mahāpuruṣa (BL), same as the god Viṣṇu.
(EI 7), official designation
probably, the same as Mahā-
manuṣya.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
skyes bu chen po
महापुरुष
Mahabharata
English
Mahāpurusha (“the great Spirit”) = Vishṇu (Nārāyaṇa, Kṛshṇa). § 717c (Uparicara): XII
337, 12795.--§ 717b (Nārāyaṇīya): XII, 339, ††12864 (praised by Nārada with the Mahāpurushastava, q.v.)
341, 13035, 13050
348, 13455.--§ 717d (Brahma-Rudrasaṃv.): XII, 352, 13748.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
महापुरुषः,
पुं,
 (महांश्चासौ पुरुषश्च ति ।)श्रेष्ठनरः । (यथा, श्रीमद्भागवते । ६ । १२ । २० ।“भवानतार्षीन्मायां वै वेष्णवीं जनमोहिनीम् ।यद्विहायासुरं भावं महापुरुषतां गतः ॥
”)नारायणः । यथा, --“ध्येयं सदा परिभवघ्नमभीष्टदोहंतीर्थास्पदं शिवविरिञ्चिनुतं शरण्यम् ।भृत्यार्त्तिहं प्रणतपालभवाब्धिपोतंवन्दे महापुरुष ! ते चरणारविन्दम् ॥
त्यक्त्वा सुदुस्त्यजसुरेप्सितराज्यलक्ष्मींधर्म्मिष्ठ आर्य्यवचसा यदगादरण्यम् ।मायामृगं दयितयेप्सितमन्वधाव-वन्दे महापुरुष ! ते चरणारविन्दम् ॥
”इत्याह्निकतत्त्वधृतश्रीभागवतम् ॥
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
महापुरुष
पु०
 कर्म० । १ श्रेष्ठे नरे २ नारायणे च । “वन्देमहापुरुष! ते चरणारविन्दमि” ति भागवतम् ।
Capeller
German
महापुरुष
m.
 ein großer Mann o. der gorse
Geist.