महानील (mahAnIla)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 महानील m.
  (-लः)
	 1. The emerald.
	 2. One of the Nāgas.
	 3. A plant, 
(Verbesina scandens,  Rox.)
 E.
  महा great,  and नील blue.

Capeller Eng

English

 महानील a.
  dark blue,  black
 m.
  sapphire.

Yates

English

 महा-नील (लः) 1.
m.
  The emerald
a
Nāga
 Verbesinia plant.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

महानील 	-	 mahAnIla 	-	 adj.
  	-	  deep black
महानील 	-	 mahAnIla 	-	 adj.
  	-	  dark blue
महानील 	-	 mahAnIla 	-	 m.
  	-	  false daisy  [ Verbesina Scandens - Bot. ]
महानील 	-	 mahAnIla 	-	 m.
  	-	  sapphire
महानील 	-	 mahAnIla 	-	 m.
  	-	  resin of Guggul tree  [ Commiphora wightii - Bot. ]
महानील 	-	 mahAnIla 	-	 n.
  	-	  lotion or ointment for the eyes

Wilson

English

 महानील
m.
  (-लः)
1 The emerald.
2 One of the Nāgas.
3 A plant,  (Verbesina scandens,  Rox.)
E.
  महा great,  and नील blue.

Monier Williams Cologne

English

 महा—नील mfn.
   dark blue,  deep black,  MBh.
  
 Bhartṛ.
 

 महा—नील m.
  a sapphire,  Kāv.
 
 Var.
  &c.
  

 a kind of bdellium,  Bhpr.
  

 Verbesina Scandens,  L.
 

 N.
  of a Nāga,  Hariv.
 
 VP.
  

 of a mountain,  MārkP.
  

 महा—नील n.
  a lotion or ointment for the eyes,  Car.
 

Apte Hindi

Hindi

महानील
वि* महा-नील -
गहरा नील

महानीलः
पुं*
  महा-नीलः -
एक पेअकार का नीलम या पन्ना

Shabdartha Kaustubha

Kannada

महानील
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಂದ್ರನೀಲಮಣಿ /ನೀಲರತ್ನ
व्युत्पत्तिः - > महांश्चासौ नीलश्च
प्रयोगाः - > "महामहानीलशिलारुचः पुरो निषेदिवान् कंसकृषः स विष्टरे"
उल्लेखाः - > माघ० १-१६
महानील
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭೃಂಗರಾಜ /ಗರಗದ ಸೊಪ್ಪು
महानील
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಆನೆ
विस्तारः - > "महानीलो भृङ्गराजे मणिनागविशेषयोः" - मेदि०

L R Vaidya

English

 mahA-nIla {% m. %} a kind of sapphire,  Sis.iv.44,  R.xviii.42.

अभिधानचिन्तामणीशिलोच्छः

Sanskrit

--source--
 
नीलमणौ महानीलं कबन्धमपि वारिणि ।
-wordlist-
 
महानील (क्ली),  कबन्ध (क्ली)

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 महानीलः,  पुं,
   (महान् नीलः नीलवर्णः ।) भृङ्ग-राजः । नागविशेषः । मणिविशेषः । इतिमेदिनी । ले,  १६१ ॥
 (यथा,  शिशुपालवधे ।१ । १६ ।“महामहानीलशिलारुचः पुरोनिषेदिवान् कंसकृषः स विष्टरे ॥
”“सिंहलस्याकराद्भूता महानीलास्तु ते स्मृताः ॥
इति भगवानगस्त्यः ॥
” इति तट्टीकायां मल्लि-नाथः ॥
) तस्य लक्षणं यथा,  --“यस्तु वर्णस्य भूयस्त्वात् क्षीरे शतगुणे स्थितः ।नीलतां तनुयात् सर्व्वं महानीलः स उच्यते ॥
”इति गारुडे ७२ अध्यायः ॥
(गुग्गुलुजातिभेदः । तद्यथा,  --“महिषाक्षो महानीलः कुमुदः पद्म इत्यपि ।हिरण्यः पञ्चमो ज्ञेयो गुग्गु लोः पञ्च जातयः ॥
महानीलस्तु विज्ञेयः स्वनामसमलक्षणः ।महिषाक्षो महानीलो गजेन्द्रानां हितावुभौ ॥
”इति भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डे प्रथमे भागे ॥
सुमेरोर्दक्षिणपार्श्वस्थपर्व्वतविशेषः । यथा,  मार्क-ण्डेये । ५५ । ४ ।“शीतार्त्तश्चक्रमुञ्जश्च कुलीरोऽथ सुकङ्कवान् ।मणिशैलोऽथ वृषवान् महानीलो भवाचलः ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 महानील पु०
  कर्म० । १ भृङ्गराजे २ मणिभेदे “यत्तु वंर्णस्यभूयस्त्वात् क्षीरे शतगुणे स्थितः । नीलतां तनुयात् सर्वंमहानीलः स उच्यतै” गरुडपु०  ७२६ अ० दनागभेदेमेदि० ४ महाजम्ब्वाञ्च राजनि० ५ तन्त्रभेदे न०
  । ६ नीला-पराजितायां स्त्री राजनि० गौरां० ङीष् ।

Capeller

German

 महानील dunkelblau,  schwarz
 m.
  Sapphir.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.