| YouTube Channel

मस्तु (mastu)

 
शब्दसागरः
English
मस्तु
n.
 (-स्तुः)
1. The watery part of curds, the whey.
2. Sour cream.
E.
मस् to weigh, Unādi
aff.
 तुन् ।
Capeller Eng
English
म॑स्तु
n.
 sour cream.
Yates
English
मस्तु (स्तुः) 2.
n.
 Whey.
Wilson
English
मस्तु
n.
 (-स्तुः) The watery part of curds, the whey.
E.
 मस to weigh, Uṇādi
aff.
 तुन्.
Apte
English
मस्तु [mastu],
n.
Sour cream.
Whey.
Comp.
 -लुङ्गः, -गम्, -लुङ्गकः, -कम् the brain.
Apte 1890
English
मस्तु n. 1 Sour cream.
2 Whey.
Comp.
लुंगः,
गं,
लुंगकः
कं the brain.
Monier Williams Cologne
English
म॑स्तु
n.
 sour cream,
TS.
&c.
&c.
the watery part of curds, whey,
Suśr.
Monier Williams 1872
English
मस्तु, उ, n. the upper part of thickened sour milk,
sour cream
the watery part of curds, whey.
—मस्तु-
लुङ्ग or मस्तु-लुङ्गक, अस्, अम्, m. n. the
brain
[cf. मस्तक-लुङ्ग।]
—मस्त्व्-आमिक्षे, f.
du. whey and curds.
मस्तु मस्तु। See above.
Macdonell
English
मस्तु más-tu,
n.
 sour cream.
Benfey
English
मस्तु मस्तु,
n.
 Whey.
Apte Hindi
Hindi
मस्तु
नपुं*
 - मस्+तुन्
खट्टी मलाई
मस्तु
नपुं*
 - -
छाछ
Shabdartha Kaustubha
Kannada
मस्तु
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮೊಸರಿನ ಮೇಲಿನ ಕೆನೆ
निष्पत्तिः - > मसी (परिणामे) - "तुन्" (उ० १-६९)
विस्तारः - > "अथ मस्तु प्राग्राटो दधिमण्डके" - वैज०
L R Vaidya
English
mastu {% n. %} 1. Whey
2. sour cream.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
mastu, m. (cf. Skt. mastu-luṅga, which perhaps confirms such a stem by the side of masta-ka), head, top: Ud 〔x.13〕 tāla-mastur iv' ūhataḥ (see ūhata, 1)
a later ms. has tālamastakavad dhatāḥ.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 मस्तु
noun
दध्नः जलम्।
"दध्नः वस्त्रे बद्ध्वा स्थापयतु येन मस्तु स्रविष्यति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
दधिजे मस्तु भक्तोत्थे निःस्रावाचाममासराः ॥ ३९६ ॥
-wordlist-
दधिज (क्ली), मस्तु (क्ली), भक्तोत्थमण्ड (क्ली), निःस्राव (पुं), आचाम (पुं), मासर (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
दधिमण्ड
दधिमण्ड, मस्तु
दधिमण्डो भवेन्मस्तु करम्भो दधिसक्तवः ॥ ३२१ ॥
verse 2.1.1.321
page 0038
Vedic Reference
English
Mastu in the Yajurveda Saṃhitās^1 and the Brāhmaṇas^2
denotes ‘sour curds.’
1) Taittirīya Saṃhitā, vi. 1, 1, 4
Kāṭhaka Saṃhitā, xxxvi. 1.
2) Satapatha Brāhmaṇa, i. 8, 1, 7
iii. 3, 3, 2, etc.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मस्तु,
क्ली,
 (मस्यति परिणमतीति । मस् +“सितनिगमिमसिसच्यविधाञ् क्रुशिभ्यस्तुन् ।”उणा० १ । ७० । इति तुन् ।) दधिभव-मण्डम् । दधिर मात् इति भाषा ॥
इत्यमरः२ । ९ । ९४ ॥
दधिजलम् । द्विगुणवारियुतंदधि । अस्य गुणाः ।“उष्णाम्लं रुचिपित्तदं श्रमहरं बल्यं कषायं सरंभुक्तिच्छन्दकरं तृषोदरगदप्लीहार्शसां नाश-नम् ।श्रोतःशुद्धिकरं कफानिलहरं विष्टम्भशूलापहंपाण्डुश्वासविकारगुल्मशमनं मस्तु प्रशस्तं लघु ॥
”इति राजनिर्घण्टः ॥
अपि च ।“मस्तु क्लमहरं स्वल्पं लघु भुक्ताभिलाषकृत् ।श्रोतोविशोधनं ह्लादि कफतृष्णाविलापहम् ॥
अवृष्यं प्रीणनं शीघ्रं भिनत्ति मलसंग्रहम् ॥
”इति भावप्रकाशः ॥
Capeller
German
म॑स्तु
n.
 saurer Rahm.
Burnouf
French
मस्तु मस्तु
n.
 petit-lait.
Stchoupak
French
मस्तु-
nt. crème surie.