| YouTube Channel

मस्तिष्क (mastiSka)

 
शब्दसागरः
English
मस्तिष्क
m.
(-ष्कः) The brain.
E.
मस्-क्तिन् मस्तिं परिणति भेदं मुष्कति मुष्क गतौ
अच् पृषो०
Capeller Eng
English
मस्ति॑ष्क
m.
n.
the brain.
Spoken Sanskrit
English
मस्तिष्क mastiSka
m.
,
n.
brain
मस्तिष्क mastiSka
m.
any medicine or substance acting upon the brain
मस्तिष्क-चेता mastiSka-cetA
f.
cerebral nerve
मस्तिष्क कलश mastiSka kalaza
m.
brain jar
विकृत मस्तिष्क vikRta mastiSka
n.
unsound mind
अस्वस्थ मस्तिष्क asvastha mastiSka
n.
unsound mind
मस्तिष्क-प्रगण्ड mastiSka-pragaNDa
m.
cerebral ganglion [ Zool. ]
मस्तिष्क-मेरु-चेता mastiSka-meru-cetA
f.
cerebro- spinal nerve [ Zool. ]
मस्तिष्क-मेरु-तरल mastiSka-meru-tarala
f.
cerebro- spinal fluid
मस्तिष्क mastiSka
m.
,
n.
brain
वसा vasA
f.
brain
मस्तकस्नेह mastakasneha
m.
brain
मस्तकोद्भव mastakodbhava
m.
brain
गोद goda
n.
brain
तेजस् tejas
n.
brain
मस्तुलुङ्ग mastuluGga
n.
brain
मस्तुलुङ्गक mastuluGgaka
n.
brain
मस्तिष्क कलश mastiSka kalaza
m.
brain jar
बुद्धि buddhi
f.
brainpower
भ्रान्तचित्त bhrAntacitta
adj.
hare-brained
चपलबुद्धि capalabuddhi
adj.
hare-brained
उत्सिक्त utsikta
adj.
crack-brained
वसाछटा vasAchaTA
f.
mass of the brain
मस्तकलुङ्ग mastakaluGga
n.
membrane of the brain
कार्यपुट kAryapuTa
m.
crazy or hair-brained man
मस्तिष्कत्वच् mastiSkatvac
f.
membrane surrounding the brain
मस्तिष्क mastiSka
m.
any medicine or substance acting upon the brain
Apte
English
मस्तिष्कम् [mastiṣkam], 1 The brain
महाहिमस्तिष्कविभेदमुक्तरक्तच्छटा- चर्चितचण्डचञ्चुः (गरुमान्) Nāg.4
Ve.*
1.27.
Any medicine acting upon the brain.
Comp.
-त्वच्
f.
the membrane which surrounds the brain.
Apte 1890
English
मस्तिष्कं 1 The brain.
2 Any medicine acting upon the brain.
Comp.
त्वच् f. the membrane which surrounds the brain.
Monier Williams Cologne
English
मस्ति॑ष्क
m.
n.
the brain,
RV.
&c.
&c.
any medicine or substance acting upon the brain,
Suśr.
Monier Williams 1872
English
मस्तिष्क, अस्, अम्, m. n. (incorrectly spelt मस्-
तिस्क), the brain
any medicine or substance acting
upon the brain
[cf. Slav. moζjd.]
—मस्तिष्क-
त्वच्, क्, f. the membrane surrounding the brain
(दुर मतेर्?).
मस्तिष्क मस्तिष्क। See above.
Macdonell
English
मस्तिष्क mastíṣ-ka,
m.
n.
brain.
Benfey
English
मस्तिष्क मस्तिष्क (akin to मस्त),
n.
The brain, Lass. 4, 17
Hariv.
4740.
Apte Hindi
Hindi
मस्तिष्कम्
नपुं*
- "मस्तं मस्तकम् इष्यति स्वाधारत्वेन प्राप्नोति मस्त+ईष्+क, पृषो* "
दिमाग
Shabdartha Kaustubha
Kannada
मस्तिष्क
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸ್ನೇಹ /ಮಿದುಳು
निष्पत्तिः - > मसी (परिणामे) - "क्तिन्" (३-३-९४) मस्क (गतौ) - "अच्" (३-१-१३४) पृषो०
व्युत्पत्तिः - > मस्तिं मस्कते
प्रयोगाः - > "मस्तिष्कान्त्रवसाभिपूरितमहामांसाहुतीर्जुह्वताम्"
उल्लेखाः - > प्रबोध० ३-१३
L R Vaidya
English
mastizka {% m.n. %} The brain.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
klad
१) आदि २) उपरि ३) कुम्भ ४) मस्तक / मस्तिष्क
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
गोदं तु मस्तकस्नेहो मस्तिष्को मस्तुलुङ्गकः
-wordlist-
गोद (क्ली), मस्तकस्नेह (पुं), मस्तिष्क (पुंक्ली), मस्तुलुङ्गक (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
मस्तिष्क
मस्तिष्क, मस्तकस्नेह
मस्तिष्कं मस्तकस्नेहो वपा मेदो वसा स्मृता
verse 3.1.1.635
page 0072
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
मस्तिष्कं,
क्ली,
(मस्तं मस्तकं इष्यति स्वाधार-त्वेन प्राप्नोतीति इष गतौ + कः पृषोदरा-दित्वात् साधुः ।) मस्तकभवघृताकारस्नेहः ।मगज इति पारस्यभाषा
तत्पर्य्यायः गोर्द्दम्२ इत्यमरः ६५
गोदम् मस्तक-स्नेहः मस्तुलुङ्गकः इति हेमचन्द्रः ।३ २८९
(यथा, ऋग्वेदे १० १६३ ।“यक्ष्मं शीर्षण्यं मस्तिष्काज्जिह्वाया विवृहामिते
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
मस्तिष्क
न०
मस--क्तिन् मस्तिं पतिणतिभेदं मुष्कति मुष्कगतौ अच् पृषो० मस्तकस्थे स्वेहाकारे पदार्थे (मगज)अमरः मांसमस्तिष्कपङ्क प्राग्भारे” प्रवोघचन्द्रोदयम्
Capeller
German
मस्ति॑ष्क
m.
n.
Gehirn.
Grassman
German
mastíṣka, m., n., Gehirn, wol mit mástaka „Schädel“ (masta) verwandt.
-āt {989, 1}.
Stchoupak
French
मस्तिष्क-
m.
nt. cerveau.