मन्त्रणा (mantraNA)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
Spoken Sanskrit
Englishमन्त्रणा - mantraNA - - plot
भूखण्ड - bhUkhaNDa - - plot
कथावस्तु - kathAvastu - - plot
आलेखयन्त्र - Alekhayantra - - plotter [ computer ]
समिति - samiti - - plot
द्रोह - droha - - plot
कपटप्रबन्ध - kapaTaprabandha - - plot
अवसान - avasAna - - plot [ building ]
वस्तु - vastu - - plot
प्रचिन्तयति { प्र- चिन्त् } - pracintayati { pra- cint } - verb 10 - plot
योगवाहिन् - yogavAhin - - plotting
कार्यहन्तृ - kAryahantR - - mar-plot
शाद्वलस्थली - zAdvalasthalI - - grass-plot
वनुष्यते { वनुष्य } - vanuSyate { vanuSya } - verb - plot against
वनुष्यति { वनुष्य } - vanuSyati { vanuSya } - verb - plot against
आयतन - Ayatana - - plot of ground
पद - pada - - plot of ground
द्रोह - droha - - plotting against
सद्वस्तु - sadvastu - - good plot or story
सहोत्थायिन् - sahotthAyin - - accomplice in a plot
मन्त्रणा mantraNA advisory
संसद् saMsad advisory body
शिष्टसभा ziSTasabhA advisory board
शिष्टसभा ziSTasabhA advisory council
संसद् saMsad advisory committee
Apte Hindi
Hindiमन्त्रणा
- मन्त्र् + ल्युट्+टाप्
"विचार, परामर्श"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaमन्त्रणा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
निष्पत्तिः - > मत्रि (गुप्तभाषणे) + णिच् - "युच्" (३-३-१०७)
Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Sanskrit Tibetan
Tibetanbrjod pa
१) अनुव्याहरत् २) अभिधान ३) अभिधायिन् ४) अभिधीयते ५) आभिलाप ६) अभिलाप्य ७) अभिहित ८) आख्यान ९) आचक्षते १०) आम्नात ११) आम्नायते १२) आरोचन १३) आह १४) इरित १५) उक्त १६) उच्चारण १७) उच्चारयितव्य १८) उच्यते १९) उच्यमान २०) उदाहार २१) उदीरयति २२) उद्दिष्ट २३) उद्भावक २४) उद्भावन २५) उद्भावना २६) उद्भावित २७) उपदिश्यमान २८) कथयत् २९) कथ्यते ३०) कीर्ति ३१) ख्याप्यते ३२) जल्प ३३) जल्पते ३४) निश्चारयति ३५) पठन्ति ३६) पर्याय ३७) पाठ ३८) प्रकाशित ३९) प्रभावना ४०) प्रयुक्त ४१) प्रलाप ४२) प्रव्याहार ४३) प्रशंसा ४४) भणामि ४५) भाषते ४६) भाषिन् ४७) मत ४८) मन्त्रणा ४९) युक्त ५०) लपति ५१) वक्तव्य ५२) वक्ति ५३) वक्तुम् ५४) वचन ५५) वर्ण ५६) वर्णित ५७) वाचक ५८) वाचना ५९) वाचिन् ६०) वाद ६१) व्यपदेश ६२) व्याहरमाण ६३) व्याहार ६४) सूचयसि ६५)
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritमन्त्रणा, (मन्त्र + भावे युच् । टाप् ।)रहसि कर्त्तव्यावधारणम् । इति मन्त्रशब्द-टीकायां भरतः ॥
मन्त्रः । यथा, --“वादी मूकति रङ्कति क्षितिपतिर्वैश्वानरःशीततिक्रोधी शाम्यति दुर्जनः सुजनति क्षिप्रानुगःखञ्जति ।गर्व्वी खर्व्वति सर्व्वविच्च जडति त्वन्मन्त्रणा-यन्त्रितःश्रीनित्ये वगलामुखि ! प्रतिदिनं कल्याणि तुभ्यंनमः ॥
”इति तन्त्रसारे वगलास्तोत्रम् ॥
* ॥
मन्त्रणायां वर्णनीयानि यथा, --“मन्त्रे पञ्चाङ्गताशक्तिषाड्गुण्योपायसिद्धयः ।उदयाश्चिन्तनीयाश्च स्थैर्य्योन्नत्यादिसूक्तयः ॥
”इति कविकल्पलता ॥
* ॥
व्यक्तित्रयादिकृतमन्त्रणायां दोषो यथा, --“षट्कर्णो भिद्यते मन्त्रश्चतुष्कर्णश्च धार्य्यते ।द्विकर्णस्य तु मन्त्रस्य ब्रह्माप्येको न बुध्यते ॥
”इति गारुडे ११४ अध्यायः ॥
राज्ञा विद्यादिगुणयुक्तविप्रा मन्त्रिणः कार्य्याः ।यथा, --“मन्त्रिणस्तु नृपः कुर्य्यात् विप्रान् विद्याविशा-रदान् ।विशुद्धांश्च कुलीनांश्च धर्म्मार्थकुशलानृजून् ॥
मन्त्रयेत्तैः समं काले नात्यर्थं बहुभिश्चरेत् ।एकैकेनैव कर्त्तव्यं मन्त्रस्य तु विनिश्चयम् ॥
व्यस्तैश्चैव समस्तैश्च वान्यस्य व्यपदेशतः ।स्वयं वृत्तं मन्त्रगृहं स्थूल आरुह्य मन्त्रयेत् ॥
अरण्ये निःशलाके वा न यामिन्यां कदाचन ।शिशून् शाखामृगान् पण्डान् शुकान् वैशा-रिकांस्तथा ॥
वर्जयेन्मन्त्रगेहेषु मनुष्यानुद्धतांस्तथा ।दूषणं मन्त्रभेदेषु नृपाणां यत्र जायते ॥
न तत् सम्यक् समाधातुं दक्षैर्नृपशतैरपि ॥
”इति कालिकापुराणे ८५ अध्यायः ॥
अथ मन्त्रनिर्णयः ।“मन्त्रमूलं यतो राज्यं ततो मन्त्रं सुरक्षितम् ।कुर्य्याद्राजा सदा मन्त्रान् कर्म्मणामाफलोदयात् ॥
अर्थानर्थौ हि यत्रोभौ संशयश्च परीक्ष्यते ।स मन्त्र इति विज्ञेयः शेषाश्च खलु विभ्रमाः ॥
एकमेव विषं हन्ति शस्त्रेणैकश्च वध्यते ।सराष्ट्रं सम्पदं हन्ति राजानं मन्त्रविप्लवः ॥
करिष्यन् न प्रभाषेत कृतान्येव तु दर्शयेत् ।धर्म्मार्थकामकार्य्याणि कृतो मन्त्रो न भिद्यते ॥
गिरिपृष्ठमुपारुह्य प्रासादं वा रहोगतः ।स्वपथे निःशलाके वा तत्र मन्त्रो विधीयते ॥
तत्र साम प्रयोक्तव्यं कार्य्येषु गुणवत्स्वपि ।दानं लुब्धेऽपि भेदश्च शङ्कितेष्वपि निश्चयः ॥
जडमूकान्धबधिरान् तिर्य्यग्योनीन् वयोऽधि-कान् ।स्त्रीम्लेच्छव्याधितव्यङ्गान् मन्त्रकाले निषेधयेत् ।इति सम्पततः प्रोक्तो राजनीतिरियं मया ॥
यत्त्रिवर्गाविरुद्धं स्याद्राजनीतिस्तदुच्यते ॥
”इति युक्तिकल्पतरौ नीतियुक्तिः ॥
No entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.