मनीषा (manISA)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 मनीषा f.
  (-षा)
	 1. Intellect,  understanding.
	 2. Desire,  wish.
 E.
  मनस्
the mind,  ईष् to go,  aff.
   क,  or ईष aff.
  ,  form irr
 .

Capeller Eng

English

 मनीषा॑ f.
  thought,  reflection,  understanding,  wisdom
notion,  idea
 prayer,  hymn
 wish,  desire.

Yates

English

 मनीषा (षा) 1.
f.
  Intellect.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  idea
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  thought
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  conception
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  intelligence
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  wisdom
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  consideration
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  prayer
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  wish
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  desire
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  reflection
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  hymn
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  request
मनीषा 	-	 manISA 	-	 f.
  	-	  prudence

Wilson

English

 मनीषा
f.
  (-षा) Intellect,  understanding.
E.
  मनस् mind,  ईष to go,  aff.
   क,  or ईष aff.
  ,  form irr
 .

Apte

English

मनीषा [manīṣā],  [ईष्-अङ् ईष
 मनस ईषा शकं˚]

Desire,  wish
 यो दुर्जनं वशयितुं तनुते मनीषाम् Bv.*
  1.95.

Intelligence,  understanding
 अतः साधो$त्र यत् सारं मनुद्धृत्य मनीषया Bhāg.*
  1.1.11
 प्रविभज्य पृथङ्मनीषया स्वगुणं यत्किल तत्करिष्यसि Śi.*
  16. 42.

A thought,  idea. 

Ved.
  Hymn,  praise.

Apte 1890

English

 मनीषा [ईस्-अङ् ईष्
 मनस ईषा शकं°] 1 Desire,  wish
 यो दुर्जनं वशयितुं तनुते मनीषां Bv. 1. 95. 
2 Intelligence,  understanding
 प्रविभज्य पृथङ् मनीषया स्वगुणं यत्किल तत्करिष्यसि Śi. 16. 42. 
3 A thought,  idea. 
4 Ved. Hymn,  praise. 

Monier Williams Cologne

English

 मनीषा॑ a f.
  thought,  reflection,  consideration,  wisdom,  intelligence,  conception,  idea (प॑रो मनीष॑या,  beyond all conception),  RV.
   &c.
   &c.
  

 prayer,  hymn,  RV.
  

 desire,  wish,  request,  ib.

 मनीषा b &c.
   See p.
  784,  col. 2.

Monier Williams 1872

English

 मनीषा,  f. thought,  reflection,  understanding, 
intellect,  wisdom,  sagacity,  intelligence,  conception, 
idea,  (कु-मनीष,  अस्,  आ,  अम्,  having a weak
understanding,  stupid
 परो मनीषया,  beyond
all conception,  Ṛg-veda V. 17,  2
 but according to
Sāy.,  supreme in understanding)
 prayer,  request, 
desire,  wish
 hymn,  praise (Ved.,  Sāy. = स्तुति).

Macdonell

English

 मनीषा man-īṣ-ā́,  f.
  (V.) reflexion
 conception
 🞄understanding
 wise utterance,  🞄hymn
 prayer,  desire: i-kā,  f.
  understanding,  🞄wisdom
 expectation
 -i-ta,  den.  pp. 🞄wished
 wished for,  desired,  dear
 n.
  wish,  🞄desire: -varṣin,  a.
  showering desired objects
 🞄-i-tā,  f.
  wisdom
 -in,  a.
  thoughtful,  🞄wise
 praying,  devout (V.).

Benfey

English

 मनीषा मन् + ईषा,  f.
 
 1. Intellect.
 2. Hymn,  Chr. 298,  24 = Rigv. i. 112, 
24.
 -- Comp.
  कु-मनिष,  adj.
  stupid, 
Bhāg. P. 1,  3,  37.

Apte Hindi

Hindi

मनीषा
स्त्री*
  - मनसः ईषा ष* त* शक*
"चाह,  कामना"

मनीषा
स्त्री*
  - -
"प्रज्ञा,  समझ"

मनीषा
स्त्री*
  - -
"सोच,  विचार"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

मनीषा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬುದ್ಧಿ /ಪ್ರಜ್ಞೆ
निष्पत्तिः - > शकन्ध्वादित्वात् पररूपम् ।
व्युत्पत्तिः - > मनसः ईषा
प्रयोगाः - > "प्रविभज्य पृथङ्मनीषया स्वगुणं यत्किल तत् करिष्यसि"
उल्लेखाः - > माघ० १६-४२
मनीषा
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇಚ್ಛೆ /ಅಪೇಕ್ಷೆ
प्रयोगाः - > "यो दुर्जनं वशयितुं तनुते मनीषाम्"
उल्लेखाः - > भा० विरा० १-१५

L R Vaidya

English

 manIzA {% f. %} 1. Desire,  wish
 2. intelligence,  intellect,  understanding.

Bopp

Latin

 मनीषा f. (a r. मन्) mens,  intellectus.

Lanman

English

 manīṣā́,  f.
	—1. thought
 understanding
instr. manīṣā́,  adv. wisely
	—2. expression
of thought and wisdom in saw,  prayer, 
and hymn (cf. dhī́ 2). [√man,  1197b.]

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
मतिर्मनीषा बुद्धिर्धीर्धिषणाज्ञप्तिचेतनाः ॥ ३०८ ॥
प्रतिभाप्रतिपत्प्रज्ञाप्रेक्षाचिदुपलब्धयः ।
संवित्तिः शेमुषी दृष्टिः सा मेधा धारणक्षमा ॥ ३०९ ॥
-wordlist-
 
मति (स्त्री),  मनीषा (स्त्री),  बुद्धि (स्त्री),  धी (स्त्री),  धिषणा (स्त्री),  ज्ञप्ति (स्त्री),  चेतना (स्त्री),  प्रतिभा (स्त्री),  प्रतिपद् (स्त्री),  प्रज्ञा (स्त्री),  प्रेक्षा (स्त्री),  चित् (स्त्री),  उपलब्धि (स्त्री),  संवित्ति (स्त्री),  शेमुषी (स्त्री),  दृष्टि (स्त्री),  मेधा (स्त्री)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

प्रेक्षा
प्रेक्षा,  प्रज्ञा,  प्रतिभा,  धी,  धिषणा,  शेमुषी,  मनीषा,  बुद्धि,  मति,  मेधा,  संख्या,  संवित्ति,  उपलब्धि
प्रेक्षा प्रज्ञा प्रतिभा धीर्धिषणा शेमुषी मनीषा च ।
बुद्धिर्मतिश्च मेधा संख्या संवित्तिरुपलब्धिः ॥ ३३४ ॥
verse 2.1.1.334
page 0040

नाममाला

Sanskrit

शेमुषी,  धिषणा,  प्रज्ञा,  मनीषा,  धी,  आशय
शेमुषी धिषणा प्रज्ञा मनीषा धीस्तथाऽशयः ॥ ११० ॥
verse 0.1.1.110
page 0055

Tamil

மனீஷா : விருப்பம்,  அறிவு,  எண்ணம்.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 मनीषा,  स्त्री,
   (ईष् + अः । टाप् । मनस ईषागमनम् । “शकन्धादिषु पररूपं वाच्यम् ।”१ । १ । ६४ । इत्यस्य वार्त्तिकोक्त्या साधुः ।)बुद्धिः । इत्यमरः । १ । ७ । ५ ॥
 (यथा, ऋग्वेदे । १ । ५४ । ८ ।“असमं क्षत्रमसमा मनीषा ॥
”स्तुतिः । यथा,  ऋग्वेदे । ५ । ८३ । १० ।“उत प्रजाभ्योऽविदो मनीषाम् ॥
”“मनीषां स्तुतिमविद प्राप्तवानसि ॥
” इतितद्भाष्ये सायनः ॥
)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 मनीषा स्त्री ईष--अङ् ईषा मनस ईषा शक० । बुद्धौ अमरः

Capeller

German

 मनीषा॑ f.
  Weisheit,  Verstand
 Andacht, 
Gebet.

Grassman

German

 manīṣā́,  f. [von man],  1〉 Weisheit (der Götter)
 2〉 Weisheit,  geistiges Verständniss (der Menschen)
 namentlich 3〉 parás manīṣáyā mehr als man begreifen oder sich vorstellen kann
 4〉 Andacht
 5〉 Andachtslied,  Gebet
 6〉 Huld (der Götter)
 7〉 Anschlag,  Plan.
-ā́ [N.] 1〉 {54, 8}. — 5〉 {76, 1}
 {101, 7} (śáṃtamā)
 {291, 1}
 {365, 5}
 {490, 4}
 {508, 2}
 {540, 2}
 {550, 1}
 {586, 7}
 bṛhatī́ {267, 5}
 {615, 6}
 návyasī {830, 6}.
-ā́m 1〉 {854, 5}. — 2〉 {437, 10} prajā́bhyas avidas 〰. — 5〉 {110, 6}
 {272, 1}
 {301, 3}
 {302, 1}
 {307, 2}
 {488, 3}
 {538, 4}
 {601, 1}
 {705, 11}
 {807, 5}
 {809, 34}
 {846, 10}
 {903, 8}
 {920, 14}
 {937, 1}
 {1003, 2} (svaríam). — 7〉 {292, 2} járethām asmát ví paṇés 〰.
-ā́ [I.] 1〉 {91, 1}
 {165, 10}. — 2〉 {61, 2} (neben hṛdā́ mánasā)
 {211, 1}
 {955, 4}. — 4〉 {126, 1}
 {242, 5}
 {291, 4}
 {401, 1}
 {940, 6}
 {950, 9}. — 6〉 {186, 1}
 {855, 3}.
-áyā [dass.] 2〉 {94, 1}. — 3〉 {371, 2}
 {681, 3}.
-ā́s [N.] 5〉 {62, 11}
 {337, 8}. _{337, 9}
 {475, 1}
 {780, 8}
 {798, 17}
 {807, 3}
 {855, 4}
 {307, 3} tuát agne kā́viā tvát 〰,  tuát ukthā́ jāyante rā́dhiāni.
-ā́s [A.] 5〉 {70, 1} (Pad. -ā́)
 {242, 5}
 {808, 7}.
-áas [A.] 5〉 {852, 1}.
-ā́nām 5〉 prā́rpaṇas {871, 5}.

 manīṣā́:
-ā́m 5〉 {112, 24}
 {1028, 6}
-ā́s 5〉 {507, 11}.

Burnouf

French

 मनीषा मनीषा f.
  (sfx. ईष) intelligence,  pensée.
		 Prière,  hymne,  Vd.
मनीषिन् a. doué d'intelligence,  pensant
		 sage,  prudent, 
savant. -- S. m.
  un pandit,  un savant brâhmane.

Stchoupak

French

 मनीषा-
 f.
  réflexion,  pensée,  idée 
 -इका- id. 
 -इन्- a.
sage,  avisé 
 -इता- f.
  sagesse.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.