| YouTube Channel

मंह् (maMh)

 
Capeller Eng
English
मंह् मं॑हते मंह॑यति grant, bestow,
w.
वि
distribute.
Apte
English
मंह् [maṃh], 1 Ā. (मंहते)
To grow, increase.
To give, grant.
To speak.
To shine.
Apte 1890
English
मंह् {c1c} A. (मंहते) 1 To grow, increase.
2 To give, grant.
3 To speak.
4 To shine.
Monier Williams Cologne
English
मंह् (cf. मह्)
cl.
1. Ā. (Dhātup. xvi, 33) मं॑हते (pf. , ममंहे
&c.
Gr.
), to give, grant, bestow (with दानाय, ‘as a present’),
RV.
ŚBr.
to increase,
Dhātup.
:
Caus.
मंहयति (cl. 10.
accord.
to
Dhātup.
xxxiii, 124), to give
&c.
,
RV.
to speak or to shine,
Dhātup.
:
Intens.
, मामहे
&c.
See मह्.
Monier Williams 1872
English
मंह् मंह् [cf. rt. 1. मह्, महत्, &c.],
cl. 1. A. मंहते, ममंहे, मंहितुम्
cl. 10. P. मंहयति, -यितुम्, Ved. to increase
to
give, grant, bestow, offer, (sometimes with दानाय,
to give as a present), honour
to speak
to shine,
(in the last two senses cl. 1. is used in P. मं-
हति, &c.): Intensive form in Ṛg-veda V. 27, 1,
मामहे (or according to the Pada-pāṭha ममहे),
part. मामहान।
Macdonell
English
मंह् MAṂH, Ⅰ. Ā. máṃha, (V.) give away, 🞄bestow abundantly
cs. maṃháya, P. id. 🞄vi, distribute.
Benfey
English
मंह् मंह्, i. 1, Ātm.
1. To in-
crease.
2. To give (ved.). i. to and 1,
Par. To speak, to shine. Frequent.
ved. मामक्, To grant, Chr. 298, 25 =
Rigv. i. 112, 25.
Bopp
Latin
1. मंह् 1. A. (वृद्धौ scribitur मह्, gr. 110^a).) crescere. (V.
महत् magnus, महिमन् magnitudo et cf. मह्, माह्,
वृंह्, वक्ष्
goth. MAG posse, mag possum, mah-ta po-
tui, mah-ts potestas, ma-iza major, mag-us puer, mag-
ath virgo, mikils magnus
slav. mogû possum
lith. mac-
nus potens macìs, mácế potestas
gr.
μέγας, μέγεϑος, μῆϰος, μαϰϱός
lat. mag-nus, mac-tus
fortasse
etiam mâ-turus a crescendo dictum, sicut scr. वृद्ध se-
nex a वृध् crescere
cf. Ag. Benary Römische Lautlehre
p. 258.
hib. mochd «promotion, Adj. great», mead «en-
crease, bigness, bulk, size», v. महत्
meadhaighim «I
encrease, enlarge»
moid «bulk, hight».)
2. मंह् 10. P. (त्विषि) lucere.
Lanman
English
√maṃh (máṃhate). make great or abundant
a thing (acc.) for a person (dat.),
grant abundantly to. [for *magh, cf.
magha: orig. ‘be great, and trans.
‘make great or high, and essentially
ident. w. √mah: see under √mah: for
mg, cf. Lat. largus, ‘large, liberal, w.
largīri, ‘give liberally, and Eng. large
with largess.]
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
मंह्
मूलधातुः:
महि
धात्वर्थः:
वृद्धौ
गणः:
भ्वादिः
कर्मकत्वं:
अकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
आत्मनेपदी
रूपम्:
मंहते
धातुः:
मंह्
मूलधातुः:
महि
धात्वर्थः:
भाषायाम्
गणः:
चुरादिः
कर्मकत्वं:
सकर्मकः
इट्त्वं:
सेट्
उपग्रहः:
उभयपदी
रूपम्:
मंहयति-ते
Capeller
German
मंह्, म॑हते, मंह॑यति verleihen, spenden.
Grassman
German
√maṃh. Diese Wurzel ist mit mah wesentlich gleich, und dass ihr h für gh steht, zeigt. maghá [go. mag, altsl. mog-om]. Die Grund, bedeutung ist „gross sein“ und weiter „māch, tig, reich, herrlich, glücklich sein“, und transitiv „gross, mächtig, reich, herrlich, glücklich machen“
daher maṃh 1〉 gross herrlich, glücklich sein
2〉 jemandem [D.] etwas [A.] schenken (ursprünglich reichlich machen)
insbesondere 3〉 jemandem [D.] etwas [A.] zum Geschenke (dānā́ya) geben. Causale dasselbe in der Bed. 2. Die Formen ohne Nasal siehe unter mah.
Mit vi jemandem [D.] etwas [A.] austheilen.
Stamm máṃha:
-ase 3〉 {1021, 6} yásmai dānā́ya.
-ate 2〉 stotṛ́bhyas maghám {11, 3}
stuvaté vásu {1019, 1}. 3〉 yás sahásram dānā́ya {888, 8}
passivisch ran dānā́ya {486, 32}. vi jaritṛ́bhyas {665, 12}.
maṃha:
-ase 1〉 jāyā́‿iva pátyau ádhi śéva {794, 4}. 2〉 sunvaté vásu {327, 8}. 3〉 yūthā́ {670, 8}.
-ate 1〉 áṅgirastamasá devéṣu {888, 6}. 2〉 maghā́ {713, 10}.
Impf. ámaṃha (betont {625, 38}):
-ata 2〉 yás me híraṇyasaṃdṛśas {625, 38}
máhya sahásrā {1025, 2}.
Stamm des Caus. maṃháya (betont {874, 9})
-am [Co.] 2〉 didyúm {874, 9}.
-a 2〉 nas dyumnā́ {392, 1}.
Part. máṃhamāna:
-am aryás gáyam dāśúṣe {644, 22} (índram).
Verbale máṃh
enthalten im Comparativ und Superlativ máṃsi yas, máṃhiṣṭha.
Burnouf
French
*मंह् मंह्। मंहे 1
p. ममंहे, etc.
Croître, grandir.
Donner.
Cf. मह्।
मंहयामि 10. Parler
briller.