| YouTube Channel

भ्रंशः (bhraMzaH)

 
Apte
English
भ्रंशः [bhraṃśḥ] सः [sḥ], सः [भ्रंश् भावे घञ्]
Falling off, dropping down, fall, slipping or falling down
सेहे$स्य न भ्रंशमतो न लोभात्
R.*
 16.74
कनकवलयभ्रंशरिक्तप्रकोष्ठः
Me.*
 2.
Decline, decrease, decay.
Fall, destruction, ruin, overthrow.
Running away.
Disappearance.
Losing, loss, deprivation
स्मृतिभ्रंशाद् बुद्धिनाशः
Bg.*
 2.63
so जातिभ्रंश, स्वार्थभ्रंश.
Straying, swerving, or deviating from.
Abandoning, deserting.
(In drama) A slip of the tongue (due to excitement).
Apte 1890
English
भ्रंशः
सः [भ्रंश्-भावे घञ्] 1 Falling off, dropping down, fall, slipping or falling down
सेहेऽस्य न ध्रंशमतो न लोभात् R. 16. 74
कनकवलयभ्रंशरिक्तप्रकोष्ठः Me. 2.
2 Decline, decrease, decay.
3 Fall, destruction, ruin, overthrow.
4 Running away.
5 Disappearance.
6 Losing, loss, deprivation
स्मृतिभ्रंशाद् बुद्धिनाशः Bg. 2. 63
so जातिभ्रश, स्वार्थभ्रश.
7 Straying, swerving, or deviating from.
8 Abandoning, deserting.
Apte Hindi
Hindi
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश् भावे घञ्
"गिर पड़ना, टपक पड़ना, गिरना, फिसलना नीचे गिरना"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश् भावे घञ्
"क्षीण होना, ह्रास होना, घटना"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश् भावे घञ्
"पतन नाश, बर्बादी, विध्वंस"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश् भावे घञ्
भाग जाना
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश् भावे घञ्
ओझल हो जाना
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश् भावे घञ्
"खो जाना, हानि, वञ्चना"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश् भावे घञ्
"भटकने वाला, भ्रष्ट हो जाने वाला, विचलित"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश+घञ्
" गिरना, फिसल जाना, अद्यपतन"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश+घञ्
"ह्रास, मुर्झाना"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश+घञ्
"नाश, ध्वंस"
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश+घञ्
दूर भाग जाना
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश+घञ्
ओझल होना
भ्रंशः
पुं*
 - भ्रंश+घञ्
उत्तेजना के कारण वाक्स्खलन
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 अपक्षयः, अपचयः, उपक्षयः, क्षयः, क्षीणता, भ्रंशः, विनाशः, शीर्णता, शीर्णत्वम्, अवसादः, क्षामता
noun
वायुगुणादीनां प्रभावेण वस्त्वादिषु जायमानं वैकल्यम्।
"कालानुसारेण भवनानाम् अपि अपक्षयः भवति।"
अमरकोशः
Sanskrit
Word: भ्रंशः
Root: भ्रंशः
Gender: undefined
Number: undefined
Meaning(s):
⇒ loss
⇒ failure
⇒ slipping
⇒ tottering
⇒ deprivation
⇒ going astray or amiss
Shloka(s):
2|8|23|2 ► समौ विस्रम्भविश्वासौ भ्रेषो भ्रंशो यथोचितात्॥ (क्षत्रियवर्गः)
3|3|120|2 ► व्यसनं विपदि भ्रंशे दोषे कामजकोपजे॥ (नानार्थवर्गः)
Synonym(s):
➠ 2|8|23|2 ⇢ भ्रेषः (भ्रेष) (पुं) ⇒ loss, failure, slipping, tottering, deprivation, going astray or amiss
➠ 3|3|120|2 ⇢ व्यसनम् (व्यसन) (नपुं) ⇒ air, sin, vice, wind, need, fall, ruin, crime, hobby, defeat, passion, disaster, industry, calamity, distress, ill-luck, accident, addiction, assiduity, bad habit, inability, adversity, misfortune, separation, punishment, difficulty, evil result, destruction, evil passion, incompetence, tale-bearing, individuality, wagging of tail, fruitless effort, moving to and fro, setting of sun or moon, execution of criminals, evil predicament or plight, putting effort into something, favourite pursuit or occupation, attachment or devotion or addiction to
Related word(s):
जातिः ➡ क्रिया
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
भ्रंशः,
पुं,
 (भ्रन्श + भावे घञ् ।) अधःपतनम् ।यथा । भ्रेषो भ्रंशो यथोचितात् । इत्यमरः ।२ । १८६ । २३ ॥
यथोचितात् यथाप्राप्तात्भ्रंशोऽधःपतनम् । इति भ्रेषशब्दटीकायांभरतः ॥
(यथा, कामन्दकीये नीतिसारे । २ । ३९ ।“उद्वेजनादधर्म्मस्तु तस्माद् भ्रंशो महीपतेः ॥
”नाशः । यथा, बृहत्संहितायाम् । ४६ । २५ ।“शाखाभङ्गेऽकस्मात्वृक्षाणां निर्द्दिशेद्रणोद्योगम् ।हसने देशभ्रंशंरुदिते च व्याधिबाहुल्यम् ॥
”)