| YouTube Channel

भोक्तृ (bhoktR)

 
शब्दसागरः
English
भोक्तृ
mfn.
 (-क्ता-क्ती-क्तृ)
1. Enjoying, an enjoyer.
2. An eater.
m.
 (-क्ता)
1.
A husband.
2. A lover.
3. A possessor.
4. A king.
E.
 भुज् to enjoy,
&c.,
aff.
 तृच् ।
Capeller Eng
English
भोक्तृ
m.
 °क्त्री
f.
 enjoyer, possessor
abstr.
 °क्तृत्व
n.
Yates
English
भोक्तृ (क्ता) 4.
m.
 A husband.
a. Eat-
ing, enjoying, possessing.
Spoken Sanskrit
English
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - feeler
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - eater
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - possessor
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - enjoyer
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - husband
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - prince
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - sufferer
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - king
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - ruler of a land
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - feeler
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - lover
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - experiencer
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - one who enjoys or eats
भोक्तृ - bhoktR -
m.
 - user
भोक्तृ bhoktR
m.
 feeler
भोक्तृ bhoktR
m.
 sufferer
व्यसनब्रह्मचारिन् vyasanabrahmacArin
m.
 fellow-sufferer
Wilson
English
भोक्तृ
mfn.
 (-क्ता-क्त्री-क्तृ)
1 Enjoying, an enjoyer.
2 An eater.
m.
 (-क्ता) A husband.
E.
 भुज to enjoy, &c.,
aff.
 तृच्.
Apte
English
भोक्तृ [bhōktṛ],
a.
 [भुज् तृच्]
One who enjoys or eats.
Possessing.
Enjoying or making use of.
Feeling, enduring, experiencing.
Protecting, ruling, governing.
m.
A possessor, enjoyer, user
पुरुषो$स्ति भोक्तृ- भावात् कैवल्यार्थप्रवृत्तेश्च Sāṅ.
K.*
 17.
A husband.
A king, ruler.
A lover.
An epithet of Viṣṇu.
Apte 1890
English
भोक्तृ a. [भुज् तृच्] 1 One who enjoys or eats.
2 Possessing.
3 Enjoying or making use of.
4 Feeling, enduring, experiencing.
5 Protecting, ruling, governing.
m. 1 A possessor, enjoyer, user.
2 A husband.
3 A king, ruler.
4 A lover
5 An epithet of Viṣṇu.
Monier Williams Cologne
English
भोक्तृ
m.
 (f(त्री) ) one who enjoys or eats, enjoyer, eater, experiencer, feeler, sufferer,
MaitrUp.
MBh.
&c.
 (also as fut. of √ 3. भुज्,
R.
 )
a possessor, ruler of a land, king, prince,
Inscr.
a husband, lover,
L.
Monier Williams 1872
English
भोक्तृ, ता, त्री, तृ, an enjoyer, eater, feeder
[cf. प्रातर्-भ्°]
enjoying, eating
possessing
one
who employs or makes use of
one who feels or
experiences (joy, sorrow, &c.), feeling, experienc-
ing
(ता), m. a possessor
a king, ruler
a husband
a lover.
—भोक्तृ-त्व, अम्, n. the state of being and
enjoyer or eater, the being a possessor or feeler
enjoyment, possession
perception.
—भोक्तृ-शक्ति,
इस्, f. the faculty of the soul as the enjoyer and pos-
sessor of nature.
Benfey
English
भोक्तृ भोक्तृ, i. e. 2. भुज् + तृ,
I.
m.
 ,
f.
 त्री, and
n.
 One who eats, Hit. i. d.
53, M.M.
or enjoys, Śāk. d. 43
Ve-
dāntas. in Chr. 211, 5.
II.
m.
1. An
adverse possessor, Man. 8, 148.
2. A
husband.
Apte Hindi
Hindi
भोक्तृ
वि* - भुज्+तृच्
उपभोक्ता
भोक्तृ
वि* - -
कब्जा करने वाला
भोक्तृ
वि* - -
"उपभोग में लाने वाला, प्रयोक्ता"
भोक्तृ
वि* - -
"महसूस करने वाला, अनुभव करने वाला, भोगने वाला"
भोक्तृ
पुं*
 - -
"काविज, उपभोक्ता, उपयोक्ता"
भोक्तृ
पुं*
 - -
पति
भोक्तृ
पुं*
 - -
"राजा, शासक"
भोक्तृ
पुं*
 - -
प्रेमी
L R Vaidya
English
Boktf {% (I) a. (f. क्त्री) %} 1. Enjoying
2. eating
3. possessing
4. feeling, enduring, suffering.
Boktf {% (II) m. %} 1. A king, a ruler
2. a husband
3. a lover
4. a possessor.
Bopp
Latin
भोक्तृ m. (r. भुज् s. तृ) qui edit, fruitur, consumptor. BH. 5.
29. 9. 24.
Indian Epigraphical Glossary
English
Bhoktṛ (Ep. Ind., Vol. XXXIII, p. 193), same as Bhogin,
Bhogika
an Ināmdār or Jāgīrdar
cf. Sammāṇaka-bhoktā
also
Bhoktāri (EI 11), a free-holder.
(BL), a proprietor.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 भोजक, भक्षक, भक्षयितृ, भोक्तृ, खादक, खादितृ, अत्ति, अत्तृ, अशितृ, खटखादक
adjective
यः खादति।
"सर्वेभ्यः भक्षकेभ्यः भोजनं परिवेषितम्। "
Synonyms:
 भक्षक, खादक, अत्तृ, भोक्तृ, भक्षयितृ, भोजीन्, आशीन्
adjective
यः अत्ति।
"व्याघ्रः मांसस्य भक्षकः।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
प्रेयस्याद्याः पुंसि पत्यौ भर्ता सेक्ता पतिर्वरः ॥ ५१६ ॥
विवोढा रमणो भोक्ता रुच्यो वरयिता धवः ।
-wordlist-
प्रेयस् (पुं), दयित (पुं), कान्त (पुं), प्राणेश (पुं), वल्लभ (पुं), प्रिय (पुं), हृदयेश (पुं), प्राणसम (पुं), प्रेष्ठ (पुं), प्रणयिन् (पुं), भर्तृ (पुं), सेक्तृ (पुं), पति (पुं), वर (पुं), विवोढृ (पुं), रमण (पुं), भोक्तृ (पुं), रुच्य (पुं), वरयितृ (पुं), धव (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
कान्त
कान्त, कमितृ, पति, वरयितृ, भर्तृ, भोक्तृ, धव, रुच्य, अभीक, वर, अभिक, रमण, प्राणाधिनाथ, अनुग
कान्तः स्यात्कमिता पतिर्वरयिता भर्ता च भोक्ता धवो,
रुच्याभीकवराभिकाश्च रमणः प्राणाधिनाथोऽनुगः ।
verse 2.1.1.497
page 0057
Mahabharata
English
Bhoktṛ = Vishṇu (1000 names).
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
भोक्तृ
त्रि०
 भुज--भोजने अवने च तृच् । १ भोजनकर्त्तरि२ भोगकर्त्तरि च ३ त्राणकर्त्तरि हेमच० । स्त्रियां ङीप् ।४ विष्णौ
पु०
 “भ्राजिष्णुर्भोजनं भोक्ता” विष्णुस० ।
Burnouf
French
भोक्तृ भोक्तृ
m.
 [f. त्री] mangeur, celui qui mange
celui qui perçoit le fruit, qui jouit de qqc.
celui qui perçoit
les sensations.
Mari.
भोक्तृत्व n réceptivité [opposé à कर्तृत्व
l'activité], possession, jouissance.
Stchoupak
French
भोक्तृ-
ag. (fut périphr.) qui jouit, qui mange
qui éprouve ou
subit
possesseur
-त्व- nt. état de celui qui jouit, etc.
jouissance, possession.
°भाव-
m.
 = भोक्तृत्व-।