| YouTube Channel

भीमरथ (bhImaratha)

 
Monier Williams Cologne
English
भीम—रथ
m.
N.
of a Rākṣasa,
GāruḍaP.
of sev. men,
MBh.
Hariv.
Pur.
Apte Hindi
Hindi
भीमरथः
पुं*
भीम-रथः -
धृतराष्ट्र के पुत्र का नाम
भीमरथः
पुं*
भीम-रथः -
श्रीकृष्ण का एक पुत्र
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Bhīmaratha,
(1) (= Pali id., 1 in DPPN) n. of a king, concerned in the story of Śarabhaṅga: Mv 〔iii.364.5〕
〔365.18〕
〔366.7〕
〔373.23〕
(2) n. of a cakravartin king: Mvy 〔3485〕.
Sanskrit Tibetan
Tibetan
jigs byed shing rta
भीमरथ
Mahabharata
English
Bhīmaratha^1, a son of Dhṛtarāshṭra. § 130 (Aṃśāv.): 67, 2738.--§ 182 (Dhṛtarāshṭraputran.): I, 117, 4551 § 581 (Bhīshmavadhap.): VI, 64, 2838, 2845 (slain by Bhīmasena).--§ 592 (Saṃśaptakav.): VII, 20, 804 (in the bosom of Droṇa's Garuḍavyūha)
25, 1089 (slays Śālva.).
Bhīmaratha^2. § 264 (Sabhākriyāp.): II, 4, 121 (Cānūro Devarātaś ca Bhojo Bhīmarathaś ca yaḥ, among the kings who received Yudhishṭhira when he entered his palace).
पुराणम्
English
भीमरथ / BHĪMARATHA I. A king of the family of viśvāmitra. His father was ketumān and divodāsa his son. (bhāgavata, Navama skandha).
भीमरथ / BHĪMARATHA II. One of the hundred sons of dhṛtarāṣṭra killed in the war by bhīma. (bhīṣma parva, Chapter 64, Verse 36).
भीमरथ / BHĪMARATHA III. A hero who fought on the kaurava side. It was this bhīmaratha who stood at the centre of the garuḍa vyūha (army formation in the form of the bird garuḍa, Kite) set up by droṇa. (droṇa parva, Chapter 20, Verse 12). He killed Śālva, the mleccha king and a supporter of the pāṇḍavas. (droṇa parva, Chapter 25, Verse 26). When yudhiṣṭhira was king at indraprastha bhīmaratha sat in Pāṇḍava assembly as a comrade of the pāṇḍavas. (Sabhā Parva, Chapter 4, Verse 26).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
भीमरथः,
पुं,
(भीमो भयानको रथोऽस्य ।)तामसमनुवंशजातासुरविशेषः कूर्म्म-रूपिणा हरिणा हतः यथा, --“हरिणा कूर्म्मरूपेण हतो भीमरथोऽसुरः
”इति गारुडे गयामाहात्म्ये ८६ अध्यायः
(धृतराष्ट्रस्य पुत्त्रभेदः यथा, महाभारते ।१ ११७ ११ ।“उग्रभीमरथौ वीरौ वीरबाहुरलोलुपः
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
भीमरथ
पु०
अमुरभेदे गरुडपु० ८६ अ० धृतराष्ट्रपुत्रभेदेभा० आ० ६७ अ० धन्वन्तरिवंश्ये नृपभेदे हरिवं०२९ अ० दशार्हवंश्ये नृपभेदे हरिवं ३७ अ० ।सत्यभामायां जाते वासुदेवस्य पुत्रभेदे हरिवं १६२ अ०