| YouTube Channel

भार्गवः (bhArgavaH)

 
Apte
English
भार्गवः [bhārgavḥ], [भृगोरपत्यम् अण्]
N.
 of Śukra, regent of the planet Venus and preceptor of the Asuras.
N.
 of Paraśurāma
भार्गवः प्रददौ यस्मै परमास्त्रं महाहवे
Mb.
 * 8.2.13
see परशुराम.
An epithet of Śiva.
An archer.
An elephant.
An epithet of Jamadagni.
Of Mārkaṇḍeya
तावच्छिशोर्वै श्वसितेन भार्गवः सो$न्तः शरीरं मशको यथाविशत्
Bhāg.*
 12.9.27.
N.
 of an eastern country
ब्रह्मोत्तरा प्रविजया भार्गवाज्ञेयमल्लकाः Mārk.
P.
An astrologer, fortune-teller
'भार्गवो शुक्रदैवज्ञौ' Vaijayantī
भार्गवो नाम भूत्वा भिक्षानिभेन तद्गृहं प्रविश्य
Dk.*
 2.6.
A potter
ब्राह्मणैः प्राविशत् तत्र जिष्णुर्भार्गववेश्म तत्
Mb.
 * 1.19.47
भार्गव- कर्मशाला 1.91.1.
Apte 1890
English
भार्गवः [भृगोरपत्यं अण्] 1 N. of Śukra, regent of the planet Venus and preceptor of the Asuras.
2 N. of Paraśurāma
see परशुराम.
3 An epithet of Śiva.
4 An archer.
5 An elephant.
6 An epithet of Jamadagni.
7 Of Mārkaṇḍeya.
8 N. of an eastern country.
Comp.
प्रियः a diamond.
Apte Hindi
Hindi
भार्गवः
पुं*
 - भृगोरपत्यम्
"शुक्राचार्य, शुक्रग्रह का शास्ता और असुरों का आचार्य"
भार्गवः
पुं*
 - -
परशुराम
भार्गवः
पुं*
 - -
शिव का विशेषण
भार्गवः
पुं*
 - -
धनुर्धर
भार्गवः
पुं*
 - -
हाथी
भार्गवः
पुं*
 - भृगु+अण्
"ज्योतिषी, भविष्यवक्ता"
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 भार्गवः
noun
भृगुवंशे जातः पुरुषः।
"शुक्राचार्यपरशुरामादयः भार्गवाः सन्ति।"
Synonyms:
 परशुरामः, भार्गवः, जामदग्न्यः, भृगुपतिः, भृगूलापतिः
noun
जमदग्निऋषेः पतिः यः षष्ठः अवतारः अस्ति इति मन्यते।
"परशुरामेण एकविंशतिवारं क्षत्रियाणां नाशः कृतः।"
Synonyms:
 शुक्राचार्यः, असुराचार्यः, दैत्यगुरुः, काव्यः, उशनाः, भार्गवः, कविः
noun
एकः ऋषिः यः दानवानां गुरुः अस्ति इति मन्यन्ते।
"शुक्राचार्यः दानवानां उत्थानार्थे प्रायतत।"
Synonyms:
 भार्गवः
noun
एका जातिः ।
"भार्गवस्य उल्लेखः महाभारते वर्तते"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
भार्गवः,
पुं,
 (भृगोरपत्यम् तद्गोत्रापत्यमिति ।भृगु + अण् ।) परशुरामः । शुक्राचार्य्यः ।(यथा, महाभारते । १ । ६६ । ४५ ।“तस्मिन्नियुक्ते विधिना योगक्षेमाय भार्गवे ।अन्यमुत्पादयामास पुत्त्रं भृगुरनिन्दितम् ॥
”)धन्वी । गजः । इति मेदिनी । वे, ४५ ॥
भारत-वर्षमध्ये प्राच्यदेशान्तर्गतदेशविशेषः । यथा, --“ब्रह्मोत्तराः प्रविजया भार्गवा ज्ञेयमर्द्दकाः ॥
”इति मार्कण्डेयपुराणम् ॥
(कुलालः । यथा, महाभारते । १ । १९२ । १ ।“गत्वा तु तां भार्गवकर्म्मशालांपार्थौ पृथां प्राप्य महानुभावौ ॥
”“भृगुः स्वघटवृत्तिः जीविकार्थं भृगुणा व्यव-हरतीति भार्गवः कुलालः ।” इति तट्टीकायांनीलकण्ठः ॥
मार्कण्डेयः । यथा, महाभारते ।१३ । २२ । १५ ।“इत्युक्त्वा ते जग्मुराशु चत्वारोऽमिततेजसः ।पृथिवीकाश्यपश्चाग्निः प्रकृष्टायुश्च भार्गवः ॥
”शौनकः । यथा, महाभारते । १ । १८ । ६ ।“तथेति चाब्रवीद्विष्णुर्ब्रह्मणा सह भार्गवः ॥
”भृगुवंशीये, त्रि ॥
(यथा, महाभारते । ३ ।९९ । ४१ ।“शृणु रामस्य राजेन्द्र ! भार्गवस्य च धीमतः ॥
”)