| YouTube Channel

भाजनं (bhAjanaM)

 
Apte 1890
English
भाजनं [भाज्येतऽनेन भाज्-ल्युट्] 1 Sharing, dividing.
2 Division. (in arith.).
3 A vessel, pot, cup, plate
पुष्पभाजनं Ś. 4
R. 5. 22.
4 (Fig.) A receptacle, recipient, repository
श्रियो भाजनं नरः Pt. 1. 243
कल्याणानां त्वमसि महसां भाजनं विश्वपूर्ते Māl. 1. 3
ऐहिकस्य सुखस्याभाजनमयं जनः Dk.
U. 3. 15
M. 5. 8.
5 A fit or deserving person, a fit object or person
भवादृशा एव भवंति भाजनान्युपदेशानां K. 108.
6 Representation.
7 A measure equal to 64 palas.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
भाजनं,
क्ली,
(भाज्यते इति भाज पृथक्करणे +ल्युट् ।) पात्रम् इत्यमरः ३३
(यथा, महाभारते १३ १११ १०२ ।“राजतं भाजनं हृत्वा कपोतः संप्रजायते
”)योग्यम् इति मेदिनी ने, १०१
(यथा, कथासरित्सागरे ३४ २०५ ।“तस्माज्जितात्मा राजा स्याद्युक्तदण्डो विशेष-वित् ।प्रजानुरागादेवं हि भवेद्भाजनं श्रियः
”)“यः संवादयते नित्यं योऽभिवादांस्तितिक्षति ।यश्च तप्तो तपति दृढं सोऽर्थस्य भाजनम्
”इति मत्स्यपुराणम्
आढकपरिमाणम् इति वैद्यकपरिभाषा