| YouTube Channel

भर्त्स् (bharts)

 
Capeller Eng
English
भर्त्स् भर्त्सति & भर्त्सयति भर्त्सय°ते
pp.
भर्त्सित (q.v. ) threaten, revile, mock, deride. अभि, अव, निस्,
परि, सम् =
S.
Apte
English
भर्त्स् [bharts], 1 Ā. (भर्त्सयते
P.
 also sometimes)
To menace, threaten.
To revile, reproach, abuse.
To deride.
Apte 1890
English
भर्त्स् {c10c} A. (भर्त्स यते
P. also sometimes) 1 To menace, threaten.
2 To revile, reproach, abuse.
3 To deride.
Monier Williams Cologne
English
भर्त्स्
cl.
 10. Ā. (Dhātup. xxxiii, 9) भर्त्सयते (really
P.
 भर्त्सयति and once Ā.
p.
 °सयमान,
Pañc.
 [B.]
rarely
cl.
 1. भर्त्सति
fut. भर्त्स्यामि [AV. ], prob. w.r.
Pass.
 भर्त्स्यते,
MBh.
 ), to menace, threaten, abuse, revile, deride,
AV.
MBh.
Kāv.
&c.
Monier Williams 1872
English
भर्त्स् भर्त्स्, cl. 10. P. A. भर्त्सयति,
-ते (according to the Dhātu-pāṭha only A.),
-यितुम्, rarely cl. 1. भर्त्सति, (in Atharva-veda III.
9, 5, a form भर्त्स्यामि occurs), to menace, threaten
to reproach, abuse, blame, reprove, chide, rebuke
to
deride: Pass. भर्त्स्यते।
Macdonell
English
भर्त्स् BHARTS, Ⅰ. P. bhartsa (rare), cs. 🞄P. Ā. bhartsaya, threaten, menace
revile, 🞄abuse
deride: pp. bhartsita. abhi, 🞄threaten, abuse
mock = surpass. ava, threaten
🞄abuse. nis, id.
mock, deride
surpass, 🞄cause to disappear. pari, menace
abuse. 🞄sam, id..
Benfey
English
भर्त्स् भर्त्स्, i. 10, Ātm. (also
Par.).
1. To menace, Daśak. in Chr.
195, 14.
2. To blame, to abuse, MBh.
4, 357. Ptcple. of the pf. pass. भर्त्सित,
Blamed, Pañc. i. d. 170.
n.
 Menace,
Daśak. in Chr. 185, 21. -- With the prep.
अभि अभि, To menace, Rām. 1, 28, 13.
अभिभर्त्सित, Terrified, MBh. 3, 10921.
-- With अव अव, To deter, Chr. 26, 66
(read °भर्त्स्-अयत्). -- With नि नि, To
menace, Pañc. 220, 2 (probably corr.
निर्भ्°). -- With निस् निस्,
1. To menace,
Pañc. 84, 18
MBh. 1, 4190.
2. To
blame, Utt. Rāmac. 174, 6
Chr. 60, 32.
3. To abuse, Hit. 64, 22. -- With अभि-
निस् अभि-निस्, To blame, Rām. 2, 78,
19. -- With परि परि, To menace, MBh.
3, 16008. -- With सम् सम्, To reproach,
to blame, Rām. 2, 75, 16.
Apte Hindi
Hindi
भर्त्स्
चुरा*आ* कभी २ पर* भी - -
"धमकाना, घुड़कना"
भर्त्स्
चुरा*आ* कभी २ पर* भी - -
"झिड़कना, बुरा भला कहना, अपशब्द कहना"
भर्त्स्
चुरा*आ* कभी २ पर* भी - -
व्यंग्य करना
L R Vaidya
English
Barts {% vt. 10U (pres. भर्त्सयति-ते
but generally Atm.) %} 1. To menace, to threaten
2. to reproach, to abuse
3. to deride.With निस्-, 1. to censure, to reproach
2. to put to shame.
Bopp
Latin
भर्त्स् 10. P.
1) minari, terrere. H. 3. 21.: तम् आपतन्तम्
…भर्त्सयामास तेजस्वी तिष्ठ तिष्ठे ऽति
MAH. 4.
357.: शब्देन महता भर्त्सयन्तौ परस्परम्.
2) deri-
dere. MAH. 2. 434.: भर्त्सयन्ती ऽव भास्करम्.
c. अभि minari, terrere. R. Schl. I. 28. 13.
c. अव id. MAH. 3. 15096.
c. निस्
1) id. MAH. 1. 4190.
2) deridere. HIT. 64. 22.
c. निस् praef. अभि minari, terrere. R. Schl. II. 78. 19.
c. परि id. MAH. 3. 16008. Cl. 1. MAH. 3. 16141.: परिभ-
र्त्सन्ती.
c. सम् reprehendere. R. Schl. II. 75. 16.: वाक्यैः क्रूरैः
सम्भर्त्सितः.
Kridanta Forms
Sanskrit
भर्त्स् (भ꣡र्त्सँ॒ सन्तर्जने तर्जने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = भर्त्सनम्
अनीयर् = भर्त्सनीयः - भर्त्सनीया
ण्वुल् = भर्त्सकः - भर्त्सिका
तुमुँन् = भर्त्सयितुम्
तव्य = भर्त्सयितव्यः - भर्त्सयितव्या
तृच् = भर्त्सयिता - भर्त्सयित्री
क्त्वा = भर्त्सयित्वा
ल्यप् = प्रभर्त्स्य
क्तवतुँ = भर्त्सितवान् - भर्त्सितवती
क्त = भर्त्सितः - भर्त्सिता
शानच् = भर्त्सयमानः - भर्त्सयमाना
धातुपाठः (Krishnacharya)
Sanskrit
धातुः:
 भर्त्स्
मूलधातुः:
 भर्त्स
धात्वर्थः:
 तर्जने
गणः:
 चुरादिः
कर्मकत्वं:
 सकर्मकः
इट्त्वं:
 सेट्
उपग्रहः:
 आत्मनेपदी
रूपम्:
 भर्त्सयते
अनुबन्धादिविशेषः:
 आकुस्मीयः
Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch
German
भर्त्स् mit °प्र hart anfahren, Yudh. 5, 15.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
 तिरस्कृ, धिःकृ, क्षिप्, भर्त्स्, भस्, प्रदुष्, कुत्स्, विगर्ह्, अतिब्रू, अपवद्, अभितर्जय्, आतर्जय्, उदाकृ, उपवद्, कत्थ्, कुट्ट्, जर्च्, निर्वद्, निपीय्, निवच्, परिगर्ह्, परिभाष्, प्रतिनिन्द्, प्रतिपीय्, विगै, संतर्जय्, संदुषय्, समभितर्जय्
verb
विनिन्दादिभिः अधोदर्शनानुकूलः व्यापारः।
"तव दुष्कृत्यैः एव अधुना जनाः त्वं तिरस्कुर्वन्ति।"
Synonyms:
 उपश्लाघ्, तर्ज्, जर्ज्, भर्त्स्, तर्जय, भर्त्सय
verb
भर्त्सनादिकं कृत्वा शब्देन कस्य अपि मनसि भयोत्पादनानुकूलः व्यापारः।
"कोऽपि मम अनुजम् औपश्लाघत्।"
Capeller
German
भर्त्स् भर्त्सति भर्त्सयति °ते drohen, schelten.
p. p. भर्त्सित s. bes. निस्, परि u. सम् dass.
Burnouf
French
*भर्त्स् भर्त्स् [forme de dés. de भृ].
भर्त्सयामि, भर्त्सये 10. Menacer
blâmer
châtier
railler.
भर्त्सन
n.
 blâme, menace
raillerie.
Stchoupak
French
भर्त्स्-
(भर्त्सति) भर्त्सयति (भर्त्स्यते)
भर्त्सित- -- menacer, gronder, injurier, railler
a. v. menacé, etc.
nt. menace
भर्त्सयमान- partic. qui menace.