भट (bhaTa)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

In this section, you'll find information about the dhatus (verbal roots) related to your search. This includes details like dhatu information, forms, and any available commentaries.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 भट m.
  (-टः)
	 1. A mercenary.
	 2. A warrior,  a soldier,  a combatant.
3. A barbarian,  or outcaste of a particular tribe.
	 4. A goblin.  E.
 
भट् to maintain,  aff.
   अच् ।

Capeller Eng

English

 भट m.
  hireling,  soldier,  servant. 

Yates

English

 भट (टः) 1.
m.
  A warrior,  a soldier
a barbarian
 a goblin. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	 warrior
शूर 	-	 zUra 	-	 m.
  	-	 warriorforgood
युध्वन् 	-	  yudhvan 	-	 adj.
  	-	 warrior
योद्धृ 	-	  yoddhR 	-	 m.
  	-	 warrior
तेजस्विन् 	-	  tejasvin 	-	 m.
  	-	 warrior
शस्त्रभृत् 	-	  zastrabhRt 	-	 m.
  	-	 warrior
आततायिन् 	-	  AtatAyin 	-	 m.
  	-	 warrior
योध 	-	  yodha 	-	 m.
  	-	 warrior
युध् 	-	  yudh 	-	 m.
  	-	 warrior
आयुधभृत् 	-	  AyudhabhRt 	-	 m.
  	-	 warrior
आयुधजीविन् 	-	  AyudhajIvin 	-	 m.
  	-	 warrior
आयुधिक 	-	  Ayudhika 	-	 m.
  	-	 warrior
आयुधिन् 	-	  Ayudhin 	-	 m.
  	-	 warrior
आयुधीय 	-	  AyudhIya 	-	 m.
  	-	 warrior
इष्वास 	-	  iSvAsa 	-	 m.
  	-	 warrior
चमूचर 	-	  camUcara 	-	 m.
  	-	 warrior
जज 	-	  jaja 	-	 m.
  	-	 warrior
निषङ्गिन् 	-	  niSaGgin 	-	 m.
  	-	 warrior
पार्थिव 	-	  pArthiva 	-	 m.
  	-	 warrior
बलस्थ 	-	  balastha 	-	 m.
  	-	 warrior

भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	 warrior
भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	 soldier
भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	  mercenary
भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	  servant
भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	  combatant
भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	  slave
भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	  hired soldier
भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	  humpback

भट 	-	 bhaTa 	-	 m.
  	-	 soldier
सैनिक 	-	 sainika 	-	 m.
  	-	 soldier
योध 	-	 yodha 	-	 m.
  	-	 soldier
सैन्य 	-	  sainya 	-	 m.
  	-	 soldier
अनीकस्थ 	-	  anIkastha 	-	 m.
  	-	 soldier
योद्धृ 	-	  yoddhR 	-	 m.
  	-	 soldier
अस्त्रजीव 	-	  astrajIva 	-	 m.
  	-	 soldier
आयुधिक 	-	  Ayudhika 	-	 m.
  	-	 soldier
आयुधीय 	-	  AyudhIya 	-	 m.
  	-	 soldier
काण्डपृष्ठ 	-	  kANDapRSTha 	-	 m.
  	-	 soldier
चारभट 	-	  cArabhaTa 	-	 m.
  	-	 soldier
तन्त्रिन् 	-	  tantrin 	-	 m.
  	-	 soldier
बलस्थ 	-	  balastha 	-	 m.
  	-	 soldier
बलिन् 	-	  balin 	-	 m.
  	-	 soldier
भार्य 	-	  bhArya 	-	 m.
  	-	 soldier
यौधेय 	-	  yaudheya 	-	 m.
  	-	 soldier
शस्त्रधारणजीवक 	-	  zastradhAraNajIvaka 	-	 m.
  	-	 soldier
शस्त्राजीव 	-	  zastrAjIva 	-	 m.
  	-	 soldier
शस्त्रोपजीविन् 	-	  zastropajIvin 	-	 m.
  	-	 soldier
सेनाचर 	-	  senAcara 	-	 m.
  	-	 soldier

 
   भट  bhaTa  m.
    soldier   
   सैनिक  sainika  m.
    soldier    
   योध  yodha  m.
    soldier   
   परतन्त्रीकृत  paratantrIkRta adj.
   sold    
   विक्रीत  vikrIta adj.
   sold   
   सैन्य  sainya m.
   soldier   
   अनीकस्थ  anIkastha m.
   soldier  
   योद्धृ  yoddhR m.
   soldier   
   अस्त्रजीव  astrajIva m.
   soldier  
   आयुधिक  Ayudhika m.
   soldier   
   आयुधीय  AyudhIya m.
   soldier  
   काण्डपृष्ठ  kANDapRSTha m.
   soldier   
   चारभट  cArabhaTa m.
   soldier  
   तन्त्रिन्  tantrin m.
   soldier   
   बलस्थ  balastha m.
   soldier  
   बलिन्  balin m.
   soldier   
   भार्य  bhArya m.
   soldier  
   यौधेय  yaudheya m.
   soldier   
   शस्त्रधारणजीवक  zastradhAraNajIvaka m.
   soldier  
   शस्त्राजीव  zastrAjIva m.
   soldier       

 
   भट  bhaTa m.
   humpback   
   उन्नत  unnata adj.
   humpbacked   
   गडुल  gaDula adj.
   humpbacked  
   मन्थर  manthara adj.
   humpbacked   
   गडु  gaDu m.
   humpbacked man  
   पूर्णककुद्  pUrNakakud adj.
   full-humped humpbacked   
   कुब्जता  kubjatA f.
   state of being humpbacked     
            

Wilson

English

 भट r. 1st cl. (भटति)
To hold or cherish.
To hire or maintain. 
To speak. (इ) भटि r. 10th cl. (भंटयति) To deceive.

 भट
m.
  (-टः)
1 A warrior,  a soldier,  a combatant.
2 A barbarian,  or outcast of a particular tribe.
3 A goblin. 
E.
  भट to maintain,  aff.
   अच्.

Apte

English

भटः [bhaṭḥ],  [भट्-अच्]

A warrior,  soldier,  combatant
 दीन परिजनकृताश्रुजलो न भटीजनः स्थिरमना विचक्लमे Śi.*
  15.93
 तद्भटचातुरीतुरी N.*
  1.12
 वादित्रसृष्टिर्घटते भटस्य 22.22
 Bk.*
  14.11.

A mercenary,  hired soldier,  hireling.

An outcast,  a barbarian. 

A demon. 

N.
  of a degraded tribe.

A servant,  slave. -टा Coloquintida (इंद्रवारुणी). Comp.
   -पेटकम् a troop of soldiers. -बलाग्रः a hero
 Buddh. (-ग्रम्) an army.

Apte 1890

English

 भटः [भट्-अच्] 1 A warrior,  soldier,  combatant
 तद्भटचातुरीतुरी N. 1. 12
 वादित्रसृष्टिर्घटते भटस्य 22. 22
 Bk. 14. 101. 
2 A mercenary,  hired soldier,  hireling. 
3 An outcast,  a barbarian. 
4 A demon. 
5 N. of a degraded tribe. 
टा Coloquintida (इंद्रवारुणी). 

Monier Williams Cologne

English

 भट m.
  (fr.  भृत) a mercenary,  hired soldier,  warrior,  combatant,  MBh.
  
 Kāv.
  &c.
  

 a servant,  slave,  Kāvyād.
 VP.
  

 a humpback,  Gal.
 

 N.
  of a serpent-demon,  Buddh.
 

 =
  अर्य-भट (cf.   below)

 pl.
  N.
  of a degraded tribe,  L.
  (cf.   भट्ट,  भड,  भण्ड
 according to some ‘a person whose father is a Brāhman and whose mother is a Naṭī’)

Monier Williams 1872

English

 भट,  अस्,  m. (probably connected with भृत, 
q. v.),  a mercenary,  hired soldier,  soldier in general, 
warrior,  combatant
 N. of a particular degraded
tribe [cf. भट्ट,  भड,  भण्ड]
 an outcast, 
barbarian
 a demon
 N. of a person (perhaps of
a Nāga-rāja)
 (आ),  f. coloquintida.
—भट-भट-
मातृ-तीर्थ,  अम्,  n.,  N. of a Tīrtha.
—भ-
टार्क (°ट-अर्°),  अस्,  m.,  N. of the founder of the
Valabhī dynasty.

Macdonell

English

 भट bhaṭa,  m.
  [Pr. for bhṛta,  hired],  mercenary,  🞄soldier,  warrior
 hireling,  servant.

Benfey

English

 भट भट (a form of भृत,  based on
भर्त),  m.
 
 1. A soldier.
 2. An out-
caste of a particular tribe.
 3. A goblin. 
 -- Comp.
 
चार-,  m.
  a soldier,  Bhartṛ.
1,  91.
भू-,  m.
  a proper name.
महा-, 
m.
  a great warrior,  Bhāg. P. 4,  25,  27.
वार्-,  m.
  an alligator.
सु-,  m.
  a war-
rior (cf.  भट्ट),  Pañc. iii. d. 48.
स्व-, 
m.
  1. one's own soldier,  Hit. 104,  17.
2. a life-guardian(?),  Hit. iii. d. 72.

Apte Hindi

Hindi

भटः
पुं*
  - भट्+अच्
"योद्धा,  सैनिक,  लड़ने वाला"

भटः
पुं*
  - -
"भृतिभोगी,  भाड़ैत सैनिक,  भाड़े का टट्टू"

भटः
पुं*
  - -
"जातिबहिष्कृत,  वर्णसंकर"

भटः
पुं*
  - -
पिशाच

Shabdartha Kaustubha

Kannada

भट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೈನಿಕ/ಯುದ್ಧಮಾಡುವವನು/ಸಿಪಾಯಿ
निष्पत्तिः - > भट (भृतौ) "अच्" (३-१-१३४)
व्युत्पत्तिः - > भटति
प्रयोगाः - > "तैर्भुवापि समं विद्वान् सम्तोषं न भटा ययुः"
उल्लेखाः - > कुमा० १६-३५
भट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಮ್ಲೇಚ್ಛಜಾತಿಯವನು
भट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೂಲಿಗಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುವ ಸೈನಿಕ
भट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ವೀರಪುರುಷ
प्रयोगाः - > "पदे पदे सन्ति रणोद्भटा न तेषु हिंसा रस एष पूर्यते"
उल्लेखाः - > नैष० १-१३२
भट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪಾಮರ
विस्तारः - > "भटः पामरभेदे च वीर्ये च" विश्व०
भट
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ರಾಕ್ಷಸ

L R Vaidya

English

 Bawa {% m. %} 1. A mercenary
a soldier in general,  a warrior,  a combatant,  भटाः परेषां विशरारुतामयुः K.Pr.x.,  तद्भटचातुरी तुरी Na.i.12
an outcaste,  a barbarian
a demon.

Bopp

Latin

 भट m. (r. 1. भट् s. अ) miles. HIT. 104. 17.

Edgerton Buddhist Hybrid

English

 Bhaṭa,  n. of a śreṣṭhin,  brother of Naṭa: Divy 〔349.11〕
 MSV 〔i.3.17〕.

Indian Epigraphical Glossary

English

 Bhaṭa (IE 8-3
 CII 3,  4
 EI 30
 HD),  same as Bhaṭa-
manuṣya
 probably derived from bhṛta which is sometimes used
in its place. Generally used along with cāṭa or chātra
 literally, 
‘a soldier’
 but really a Pāik,  Barkandāz or Piāda,  i. e. a constable.
It is spelt as bhaṭṭa in the medieval inscriptions of Eastern
India,  though rarely the two are distinguished. See Bhaṭṭa.
(SITI),  a personal servant or soldier.

धातुपाठः (Krishnacharya)

Sanskrit

धातुः:
  भट्
मूलधातुः:
   भट
धात्वर्थः:
  भृतौ
गणः:
  भ्वादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  परस्मैपदी
रूपम्:
  भटति

धातुः:
  भट्
मूलधातुः:
   भट
धात्वर्थः:
  परिभाषणे (परिहासः, सनिन्दोपालम्भश्च)
गणः:
  भ्वादिः
कर्मकत्वं:
  सकर्मकः
इट्त्वं:
  सेट्
उपग्रहः:
  परस्मैपदी
रूपम्:
  भटति, भटयति-ते
अनुबन्धादिविशेषः:
  मित्

धातुप्रदीपः

Sanskrit

भटँ भट  भृतौ 
- भटति । भाटः । भटित्रम्  ।।305  ।।

Schmidt Nachtrage zum Sanskrit Worterbuch

German

 भट m. = °Jaimini,  S I,  481,  13 (Ko.).

Sanskrit Tibetan

Tibetan

bkrabs pa
१) भट २) भट्ट

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
योद्धारश्च भटा योधाः सेनारक्षास्तु सैनिकाः ।
-wordlist-
 
योद्धृ (पुं),  भट (पुं),  योध (पुं),  सेनारक्ष (पुं),  सैनिक (पुं)

--source--
 
पुलिन्दा नाहला निष्ट्याः शबरा वरुटा भटाः ।
माला भिल्लाः किराताश्च सर्वेऽपि म्लेच्छजातयः ॥ ९३४ ॥
-wordlist-
 
म्लेच्छजाति (स्त्री),  पुलिन्द (पुं),  नाहल (पुं),  निष्ट्य (पुं),  शबर (पुं),  वरुट (पुं),  भट (पुं),  माल (पुं),  भिल्ल (पुं),  किरात (पुं)

अभिधानरत्नमाला

Sanskrit

शूर
शूर,  वीर,  विक्रान्त,  भट,  आरभट
शूरो वीरश्च विक्रान्तो भटश्चारभटो भवेत् ।
verse 2.1.1.354
page 0042

किरात
किरात,  शबर,  निष्ट्य,  पुलिन्द,  नाहल,  भट,  माल,  म्लेच्छ,  भिल्ल,  अन्यजाति
किराताः शबरा निष्ट्याः पुलिन्दा नाहला भटाः ।
माला म्लेच्छादयो भिल्लाः कथ्यन्ते ह्यन्तजातयः ॥ ५९९ ॥
verse 2.1.1.599
page 0067

नाममाला

Sanskrit

भृत्य,  भृतक,  पत्ति,  पदाति,  पदग,  अनुग,  भट,  अनुजीव्य,  अनुचर,  शस्त्रजीविन्,  किङ्कर
भृत्योऽथ भृतकः पत्तिः पदातिः पदगोऽनुगः ।
भटोऽनुजीव्यनुचरः शस्त्रजीवी च किङ्करः ॥ २९ ॥
verse 0.1.1.29
page 0014

भट,  हुङ्कृत
स्यन्दने चीत्कृतं मन्त्रे भटे च हुङ्कृतं तथा ।
verse 0.1.1.106
page 0053

वैजयन्तीकोषः

Sanskrit

Word: भटः
Root: भट
Gender: पुं
Number: all
अर्थः ⇒ 
Meaning(s):
⇒ Person whose father is a Brāhman and whose mother is a Naṭi
Shloka(s):
3|5|9|1 ► नटी भटं खषी द्रोहं मागधी तु दमण्डकम्। (भूमिकाण्डः/मनुष्याध्यायः)
Synonym(s):
➠ 3|5|9|1 ⇢ भटः (भट) (पुं) ⇒ Person whose father is a Brāhman and whose mother is a Naṭi ⇒ 
➠ 3|5|9|1 ⇢ नटः (नट) (पुं) ⇒ Person whose father is a Brāhman and whose mother is a Naṭi ⇒ 
Related word(s):
isa_k ➡ ब्राह्मणपुत्राः स्यु: नानायोषित्समु्द्भवाः
    

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 भट,  भृतौ । इति कविकल्पद्रुमः ॥
 (भ्वा०-पर०-सक०-सेट् ।) भृतिरिह पोषणम् । कर्म्ममूल्य-मिति गोविन्दभट्टः । भटति भृत्यं स्वामी । इतिदुर्गादासः ॥

 भट म भाषणे । इति कविकल्पद्रुमः । (भ्वा०-पर०-सक०-सेट् घटादिः ।) म भटयति ।भाषणं कथनम् । इति दुर्गादासः ॥

 भटः,  पुं,
   (भट्यते भ्रियते इति । यद्वा भटतीति ।भट + अच् ।) योद्धा । इत्यमरः । २ । ८ । ६१ ॥
(यथा,  भागवते । ८ । १० । ९ ।“उष्ट्रैः केचिदिभैः केचिदपरे युयुधुः खरैः ।केचिद्गौरमुखैरृक्षैर्द्वीपिभिर्हरिभिर्भटाः ॥
”म्लेच्छभेदः । इति हेमचन्द्रः ॥
 वीरः । (यथा, नैषधे । १ । १३२ ।“पदे पदे सन्ति भटा रणोद्भटान तेषु हिंसारस एष पूर्य्यते ।धिगीदृशन्ते नृपते ! कुविक्रमंकृपाश्रये यः कृपणे पतत्त्रिणि ॥
”)पामरविशेषः । इति मेदिनी । टे,  २४ ॥
रजनीचरः । इति शब्दरत्नावली ॥
 वर्णसङ्कर-विशेषः । यथा, “वर्द्ध्वकाराद्भटो जातो नाटिक्यां वरवाहकः ॥
”इति पराशरपद्धतिः ॥

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 भट भृतौ कर्ममूल्यग्रहणे भ्वा०
  पर०
  सक०
  मेट् भटति । अभाटीत्--अभटीत् । यो भाटयित्वा शकटं नीत्वा चान्यत्रगच्छति । भाटं न दद्यात् दाप्योसाऽवरूढस्यापि भाटकम्”वृद्धमनुः ।

 भट भाषणे भ्वा०
  पर०
  सक०
  सेट् । भटति अभा(भ)टीत् ।

 भट पु०
  भट--अच् । १ योद्धरि अमरः “तद्भटचातुरीतुरी”नैष० । २ म्लेच्छभेदे हेम० ३ वीरे ४ नीचभेदे ५ रात्रिञ्चरे चमेदि० ६ इन्द्रवारुण्याम् (राखालशशा) स्त्री रत्न०  ।

क्षीरतरङ्गिणी

Sanskrit

भटँ भट भृतौ
- (अर्थविवरणम्) भृतिर्वेतनम् 
भटति  भटः  भाटिः  भाटकम् भटित्रम्  299

धातुवृत्तिः

Sanskrit

भटँ भट (अर्थः)  भृतौ
( भटति ) भटित्रं शूलेन संस्कृतं मांसमिति निघण्टुः वेतनमित्युणादिवृत्तौ अशित्रादिभ्या इतीत्रः अयं घटादिः परिभाषणार्थः 304

कृदन्तरूपमाला

Sanskrit

1 {@“भट भृतौ”@} 2 घटादिः। 
 भृतिः = वेतनम्। 
 ‘भृतिः = वेतनप्राप्तिः।’ इति धा। 
 का। 
 व्याख्यायाम् 3। 
 भाटकः-टिका,  भाटकः-टिका,  4 भटकः-टिका,  बिभटिषकः- षिका,  बाभटकः-टिका,  इत्यादीनि सर्वाणि रूपाणि भौवादिककठतिवत् 5 बोध्यानि। 
 6 इत्रप्रत्यये रूपमेवम्। 
 भटित्रम् = शूलपक्वमांसम्- ‘वेतनमित्युणादिवृत्तौ--’ इति मा। 
 धा। 
 वृत्तिः।]] भटित्रम्। 
 7
प्रासङ्गिक्यः
 
 01 =>
  (११४०)
 02 =>
  (१-भ्वादिः-३०७-७८०। अक। सेट्। पर।)
 03 =>
  (१-४१)
 04 =>
  [[१। ‘भट परिभाषणे’ इति घटादिषु पठ्यते। अस्यैव भृत्यर्थकस्य धातोः परि- भाषणार्थे मित्त्वार्थोऽनुवादः। ततश्च परिभाषणार्थे घटादित्वेन मित्त्वात् णौ,  ‘मितां ह्रस्वः’ (६-४-९२) इति उपधाह्रस्वे रूपमेवम्। एवं तृजादिष्वपि भटयिता-त्री इत्यादीनि रूपाणि यथायथमूह्यानि।]]
 05 =>
  (१४८)
 06 =>
  [[२। औणादिके [द। उ। ८। ९३]
 07 =>
  [पृष्ठम्०९४०+ २६]

Capeller

German

 भट m.
  Söldling,  Soldat
 Diener.

Burnouf

French

 भट भट m.
  soldat [? mercenaire].
		 Homme non-âryen ou
de caste vile.
		 Esprit,  génie malfaisant.

Stchoupak

French

 भट-
 m.
  mercenaire,  soldat,  guerrier 
 -ई- f.
  femme de soldat.

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.