| YouTube Channel

भङ्गुर (bhaGgura)

 
शब्दसागरः
English
भङ्गुर
mfn.
(-रः-री-रं)
1. Crooked, bent.
2. Fraudulent, crafty, dishon-
est.
3. Perishable.
m.
(-रः) The bend or elbow of a river.
E.
भञ्ज्
to break,
aff.
घुरच्
Capeller Eng
English
भङ्गुर
a.
fragile, transitory, changing, fickle
crisp,
curled, wrinkled. Abstr. °ता
f.
Yates
English
भङ्गुर (रः-रा-रं)
a. Crooked, crafty,
dishonest.
m.
Bend of a river.
Spoken Sanskrit
English
भङ्गुर - bhaGgura -
n.
- indentation [ computer ]
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- variable
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- bent
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- fragile
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- wrinkled
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- changeable
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- fraudulent
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- crisped
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- perishable
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- apt to break
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- curled
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- transitory
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- dishonest
भङ्गुर - bhaGgura -
m.
- bend or reach of a river
भङ्गुर - bhaGgura -
n.
- indentation [ computer ]
कटीर - kaTIra -
m.
n.
- indentation
पीडाभाज् - pIDAbhAj -
adj.
- showing wavy marks of pressure or indentations
भङ्गुर - bhaGgura -
adj.
- wrinkled
वलिन - valina -
adj.
- wrinkled
वलित - valita -
adj.
- wrinkled
विभङ्गिन् - vibhaGgin -
adj.
- wrinkled
त्रिशाख - trizAkha -
adj.
- three-wrinkled
वलिमत् - valimat -
adj.
- wrinkled shrivelled
वलिमुख - valimukha -
m.
- having a wrinkled face
ललाटरेखा - lalATarekhA -
f.
- wrinkled or corrugated brow
भ्रूकुटीकुटिलानन - bhrUkuTIkuTilAnana -
adj.
- having a face wrinkled with frowns
लोचक - locaka -
m.
- wrinkled skin or contracted eyebrow
Wilson
English
भङ्गुर
mfn.
(-रः-री-रं)
1 Crooked, bent.
2 Fraudulent, crafty, dishonest.
m.
(-रः) The bend or elbow of a river.
E.
भञ्ज to break,
aff.
घुरच्.
Apte
English
भङ्गुर [bhaṅgura],
a.
[भञ्ज्-घुरच्]
Apt to break, fragile, brittle.
Frail, transitory, transient, perishable
आमरणान्ताः प्रणयाः कोपास्तत्क्षणभङ्गुराः
सर्वमुत्पादि भङ्गुरम्
H.*
1. 181
Śi.*
16.72.
Changeful, variable.
Crooked, bent.
Curved, curled
शशिमुखि तव भाति भङ्गुरभ्रूः
Gīt.*
1.
Fraudulent, dishonest, crafty. -रः The bend of a river.
Comp.
-निश्चय
a.
vacillating, unsettled in mind.
Apte 1890
English
भंगुर a. [भंज्-घुरच्] 1 Apt to break, fragile, brittle.
2 Frail, transitory, transient, perishable
आमरणांताः प्रणयाः कोपास्तत्क्षणभंगुराः H. 1. 188
Śi. 16. 72.
3 Changeful, variable.
4 Crooked, bent.
5 Curved, curled
शशिमुखि तव भाति भंगुरभ्रूः Gīt. 10.
6 Fraudulent, dishonest, crafty.
रः The bend of a river.
Comp.
निश्चय a. vacillating, unsettled in mind.
Monier Williams Cologne
English
भङ्गुर mf(आ)n. apt to break, fragile, transitory, perishable,
Kāv.
Pur.
&c.
changeable, variable,
Kathās.
Rājat.
bent, curled, crisped, wrinkled,
Kāv.
Kathās.
fraudulent, dishonest,
W.
भङ्गुर
m.
a bend or reach of a river,
L.
Monier Williams 1872
English
भङ्गुर, अस्, आ, अम्, apt to break, fragile, brittle
frail, transient, transitory, evanescent, of short dura-
tion, perishable
changeable, changeful, variable
crooked, bent, wrinkled
curved, curled, crisped
fraudulent, crafty, dishonest
(अस्), m. a bend or
reach of a river, the elbow of a river
(आ), f., N. of
two plants (= अति-विषा, प्रियङ्गु).
—भङ्गुर-
ता, f. fragility, transitoriness.
—भङ्गुर-निश्चय,
अस्, आ, अम्, forming changeable resolutions, vacillating.
—भङ्गुरा-वत्, आन्, अती, अत्, Ved. (perhaps) in-
triguing, crafty, treacherous.
Macdonell
English
भङ्गुर bhaṅg-ura,
a.
fragile, transitory, perishable, 🞄as (—°)
changeable, variable
curved 🞄(brow, etc.): -tā,
f.
transitoriness, perishableness
🞄-niścaya,
a.
fickle, inconstant.
Benfey
English
भङ्गुर भङ्गुर, i. e. भञ्ज् + उर,
I.
adj.
1. Crooked, Bhartṛ. 3, 36.
2.
Frail, perishable, Pañc. 165, 17
vanishing, Hit. i. d. 186, M.M.
3.
Fraudulent, Lass. 84, 9.
II.
m.
The
bend of a river.
--
Comp.
अ-,
adj.
1. un-
broken. 2. undisturbed, Rājat. 5, 4.
Apte Hindi
Hindi
भङ्गुर
वि* - भञ्ज्+घुरच्
"टूटने के योग्य, भिदुर, कड़कव्वल"
भङ्गुर
वि* - -
"दुबला-पतला, अस्थिर, अनित्य, नश्वर"
भङ्गुर
वि* - -
"परिवर्तनशील, चर"
भङ्गुर
वि* - -
"कुटिल, टेढ़ा"
भङ्गुर
वि* - -
"वक्र, घूंघरदार"
भङ्गुर
वि* - -
"जालसाज, बेईमान, चालाक"
भङ्गुरः
पुं*
- -
किसी नदी का मोड़
Shabdartha Kaustubha
Kannada
भङ्गुर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಶ್ವರವಾದ/ನಾಶದ ಸ್ವಭಾವದ
निष्पत्तिः - > भञ्जो (आमर्दने) "घुरच्" (३-२-१६१)
प्रयोगाः - > "सन्दृश्य क्षणभङ्गुरं तदखिलं धन्यस्तु सन्न्यस्यति"
उल्लेखाः - > भर्तृ ३-२०
भङ्गुर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಒಡೆಯುವ ಸ್ವಭಾವದ/ತುಂಡಾಗುವ/ಒಡೆದು ಚೂರಾಗುವ ಸ್ವಭಾವದ
भङ्गुर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವಕ್ರವಾದ/ಡೊಂಕಾದ/ಕುಟಿಲವಾದ
प्रयोगाः - > "शशिमुखि तव भाति भङ्गुरभ्रूः युजनमोहकरालकालसर्पी"
उल्लेखाः - > गीतगो० १०-३
भङ्गुर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ವಂಚನೆಯ/ಮೋಸದ
भङ्गुर
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬದಲಾವಣೆಯ ಸ್ವಭಾವದ
भङ्गुर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ನದಿಯ ಡೊಂಕು
L R Vaidya
English
BaMgura {% (I) a. (f. रा) %} 1. Fragile, brittle
2. frail, transitory, perishable, स्वेच्छाभंगुरभाग्यमेघतडितः शक्या रोद्धुं श्रियः Vikr.Ch.xviii.106
3. crooked, bent, wrinkled, curled
4. fraudulent, dishonest.
BaMgura {% (II) m. %} A bend of a river.
Bopp
Latin
भङ्गुर (r. भञ्ज् s. उर) fragilis. HIT. 43. 5.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
भङ्गुर, भङ्ग्य
adjective
यः सहजतया भञ्जति।
"काचा भङ्गुरा अस्ति।"
Synonyms:
उर्मिमत्, भङ्गुर, बन्धुर, तरङ्गित, उन्नतानत, चल
adjective
यस्मिन् तरङ्गाः सन्ति।
"उर्मिमान् सागरः जनान् सन्देशं यच्छति।"
Synonyms:
खण्डनीय, भेद्य, भङ्ग्य, खण्ड्य, भेतव्य, भङ्गुर, लोप्य, विशीर्य
adjective
यस्य खण्डं कर्तुं शक्यते।
"दृश्यवस्तुनि खण्डनीयानि सन्ति।"
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
कुञ्चितं नतमाविद्धं कुटिले वक्रवेल्लिते १४५६
वृजिनं भङ्गुरं भुग्नमरालं जिह्ममूर्मिमत्
-wordlist-
कुञ्चित (क्ली), नत (क्ली), आविद्ध (क्ली), कुटिल (क्ली), वक्र (क्ली), वेल्लित (क्ली), वृजिन (क्ली), भङ्गुर (क्ली), भुग्न (क्ली), अराल (क्ली), जिह्म (क्ली), ऊर्मिमत् (क्ली)
अभिधानरत्नमाला
Sanskrit
वक्र
वक्र, वृजिन, भङ्गुर, आविद्ध, वेल्लित, नत, जिह्म, भुग्न, अराल, कुटिल, व्याकुञ्चित, ऊर्मिमत्
वक्रं वृजिनं भङ्गुरमाविद्धं वेल्लितं नतं जिह्मम्
भुग्नमरालं कुटिलं व्याकुञ्चितमूर्मिमत्कथितम् ६९६
verse 4.1.1.696
page 0081
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
भङ्गुरः, त्रि, (भज्यते स्वयमेवेति भन्ज + “भञ्ज-भासमिदो घुरच् ।” १६१ इति कर्म्म-कर्त्तरि घुरच् घित्वात् कुत्वमिति काशिका ।स्वयं भञ्जनशीलः यथा, भागवते ४३ ।“कामान् कामयते काम्यैर्यदर्थमिह पूरुषः ।स वै देहस्तु पारक्यो भङ्गुरो यात्युपैति
”)कुटिलः इति जटाधरः
भङ्गुरः
पुं,
(भञ्ज + धुरच् कुत्वञ्च ।) नद्या वङ्कः ।इति शब्दमाल्य नदीर वाँक इति भाषा
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
भङ्गुर
त्रि०
भन्ज--घुरच् स्वयं भञ्जनशीले जटा० कुटिले२ नदीनां वक्रे शब्दमा० प्रियङ्गौ अतिविषायाम् च(आतैच्) स्त्री राजनि०
Capeller
German
भङ्गुर krumm, kraus
zerbrechlich, vergänglich.
Abstr.
°ता
f.
Grassman
German
(bhaṅgurá), a., 1〉 zerbrechlich
2〉 krumm [von bhañj]
siehe BR.
Burnouf
French
भङ्गुर भङ्गुर a. (sfx. उर) fragile
courbé
malhonnête, rusé.
Stchoupak
French
भङ्गुर-
a. id.
variable
ondoyant, ondulé, froncé.
°भ्रू-
f.
sg. sourcils froncés.