ब्राह्मणी (brAhmaNI)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

Capeller Eng

English

 1 ब्राह्मणी v. 1 ब्राह्मण॑.

 2 ब्राह्मणी w.
  भू become a Brahman. 

Spoken Sanskrit

English

ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	 brAhmaNI
अब्राह्मणी 	-	  abrAhmaNI 	-	 f.
  	-	  not a brAhmaNI
ब्राह्मणीसत्तमा 	-	 brAhmaNIsattamA 	-	 f.
  	-	  best of brAhmaNI women
ताम्रजिव 	-	  tAmrajiva 	-	 m.
  	-	  son of a mAgadha and a brAhmaNI
लाल 	-	  lAla 	-	 m.
  	-	  son of a maitreya and a brAhmaNI
क्षेमङ्करिन् 	-	  kSemaGkarin 	-	 m.
  	-	 brAhmaNI kite or Coromandel eagle
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	 brAhmaNI woman or a Brahman's wife
ब्राह्मणचाण्डाल 	-	  brAhmaNacANDAla 	-	 m.
  	-	  son of a zUdra father by a brAhmaNI mother
ब्राह्मणीगामिन् 	-	 brAhmaNIgAmin 	-	 m.
  	-	  paramour of a brAhmaNI woman or of a brahman's wife

ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	  kind of brass
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	  bleeding-heart plant  [ Clerodendrum indicum -  Bot. ]
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	  kind of large-headed ant
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	  common rue plant  [ Ruta Graveolens - Bot. ]
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	  kind of lizard with a red tail
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	  sicklefruit fenugreek  [ Trigonella Corniculata - Bot. ]
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	 brAhmaNI
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	  kind of wasp
ब्राह्मणी 	-	 brAhmaNI 	-	 f.
  	-	 brAhmaNI woman or a Brahman's wife
ब्राह्मणी भवति  { ब्राह्मणीभू } 	-	 brAhmaNI bhavati  { brAhmaNIbhU } 	-	 verb 	-	  become a Brahman

Apte

English

ब्राह्मणी [brāhmaṇī],  1 A woman of the Brāhmaṇa caste.

The wife of a Brāhmaṇa. 

Intellect
 (बुद्धि according to नीलकण्ठ).

A kind of lizard
 हृष्टः पश्यति तस्यान्तं ब्राह्मणी करकादिव Rām.*
  3.29.5.

A kind of wasp.

A kind of brass (Mar.  सोनपितळ). Comp.
   -गामिन् m.
  the paramour of a Brāhmaṇa woman. 

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Apte 1890

English

 ब्राह्मणी 1 A woman of the Brāhmaṇa caste. 
2 The wife of a Brāhmaṇa. 
3 Intellect
 (बुद्धि according to नीलकंठ). 
4 A kind of lizard. 
5 A kind of wasp. 
6 A kind of grass. 
Comp. 
गामिन् m. the paramour of a Brāhmaṇa woman. 

Monier Williams Cologne

English

 ब्रा॑ह्मणी a (ई),  f.
 ,  see ब्राह्मणी

 ब्राह्मणी b f.
  (of °ण) a Brāhmaṇī woman or a Brāhman's wife,  Kāṭh.
 
 GṛŚrS.
  
 MBh.
   &c.
   (ifc.  °णीक cf.
   स-ब्राह्मणिक)

 a kind of lizard with a red tail,  R.
 ,  Sch. (cf.   ब्राह्मणिका)

 a kind of large-headed ant,  L.
 

 a kind of wasp,  L.
 

 Clerodendrum Siphonantus,  L.
 

 Trigonella Corniculata,  L.
 

 Ruta Graveolens,  L.
 

 a kind of brass,  L.
 

 =
  बुद्धि,  Nīlak.
 

 N.
  of a river,  MBh.
  

 w.r. for ब्रह्माणी.

Monier Williams 1872

English

 ब्राह्मणी। See under ब्राह्मण,  p. 693,  col. 2.

Apte Hindi

Hindi

ब्राह्मणी
स्त्री*
  - ब्राह्मण + ङीष्
ब्राह्मण जाति की स्त्री

ब्राह्मणी
स्त्री*
  - ब्राह्मण + ङीष्
ब्राह्मण की पत्नी

ब्राह्मणी
स्त्री*
  - ब्राह्मण + ङीष्
प्रतिभा

ब्राह्मणी
स्त्री*
  - ब्राह्मण + ङीष्
एक प्रकार की छिपकली

ब्राह्मणी
स्त्री*
  - ब्राह्मण + ङीष्
एक प्रकार की भिरड़

ब्राह्मणी
स्त्री*
  - ब्राह्मण + ङीष्
एक प्रकार का घास

Shabdartha Kaustubha

Kannada

ब्राह्मणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಪತ್ನಿ
ब्राह्मणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬ್ರಾಹ್ಮಣಹೆಂಗಸು
प्रयोगाः - > "ब्राह्मणीं यद्यगुप्तां तु गच्छेतां वैश्यपार्थिवौ। वैश्यं पञ्चशतं कुर्यात्क्षत्रियं तु सहस्रिकम्"
उल्लेखाः - > मनु० ८-३७६
ब्राह्मणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭಾರಂಗಿ
विस्तारः - > "ब्राह्मणी हञ्जिकास्पृक्काद्विजपत्नीषु विश्रुता" विश्व०
ब्राह्मणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಂಚು
ब्राह्मणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕೆಂಪುಬಾಲದ ಹಲ್ಲಿ (ಗೌಳಿ)
विस्तारः - > "हालाहलस्त्वञ्जनिका ब्राह्मणी रक्तपुच्छिका" वैज०
ब्राह्मणी
पदविभागः - > स्त्रीलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕಪಿಲವರ್ಣದ ದೊಡ್ಡ ಇರುವ/ಕಣಜದ ಹುಳ
विस्तारः - > "लूतातः स्यात्पिपीलिका। ब्राह्मणी च महान् पिङ्गः" वैज०

L R Vaidya

English

 brAhmaRa {% (I) a. (f. णी) %} 1. Relating to or becoming a Brāhmaṇa
 2. given by a Brāhmaṇa.

 brAhmaRI {% f. %} 1. A woman of the Brāhmaṇa caste
the wife of a Brāhmaṇa
intellect
a kind of wasp
a kind of lizard.

Bopp

Latin

 ब्राह्मणी f. (a praec. signo fem. ई) femina primi vel sacer-
dotalis ordinis.

Wordnet

Sanskrit

Synonyms:
  मण्डूकपर्णी,  मञ्जिष्ठा,  ब्राह्मणी
noun
 
ब्राह्मीवृक्षेण समानः वृक्षविशेषः।
 "भवान् यं ब्राह्मीति मन्यते सा तु मण्डूकपर्णी अस्ति।"

Synonyms:
  ब्राह्मणी
noun
 
एका पौराणिकी नदी।
 "ब्राह्मण्याः वर्णनं महाभारते वर्तते।"

Synonyms:
  ब्राह्मणी
noun
 
ब्राह्मणस्य पत्नी।
 "ब्राह्मणे सह ब्राह्मणी अपि देवालये पूजाम् अकरोत्।"

Synonyms:
  ब्रह्माणी, ब्राह्मणी
noun
 
एका नदी ।
 "महाभारते ब्रह्माणी निर्दिष्टा"

Synonyms:
  ब्राह्मणी
noun
 
एका नदी ।
 "ब्राह्मण्याः उल्लेखः महाभारते वर्तते"

अभिधानचिन्तामणिः

Sanskrit

--source--
 
पिपीलिका तु हीनाङ्गी ब्राह्मणी स्थूलशीर्षिका ।
-wordlist-
 
पिपीलिका (स्त्री),  हीनाङ्गी (स्त्री),  ब्राह्मणी (स्त्री),  स्थूलशीर्षिका (स्त्री)

--source--
 
स्थूलाञ्जनाधिकायां तु ब्राह्मणी रक्तपुच्छिका ।
-wordlist-
 
स्थूलाञ्जनिका (स्त्री),  ब्राह्मणी (स्त्री),  रक्तपुच्छिका (स्त्री)

Tamil

ப்3ராஹ்மணீ : அந்தணனின் மனைவி,  பிராம்மண ஸ்த்ரீ,  துர்க்கை.

Mahabharata

English

Brāhmaṇī^1,  a tīrtha. § 370 (Tīrthayātrāp.): III,  84,  8036 (by bathing there one attains to Brahmaloka).

Brāhmaṇī^2,  a river. § 574 (Jambūkh.): VI,  9,  341 (in Bhāratavarsha,  only in B.,  C. has by error Brahmāṇīṃ).

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 ब्राह्मणी,  स्त्री,
   फञ्जिका । पृक्का ।(“स्पृक्कासृक् ब्राह्मणीदेवी मरुन्माला लतालघुः ।समुद्रान्ता बधूः कोटिवर्षालष्को पिकेत्यपि ॥
”इति भावप्रकाशस्य पूर्व्वखण्डे प्रथमे भागे ॥
भार्गी । तत्पर्य्याया यथा,  --“पद्मा गन्धर्व्वशाका च काञ्जी चाङ्गारपर्ण्यपिं ।भार्ग्यम्बुयष्टिका ब्राह्मो ब्राह्मणी ब्रह्मचारिणी ॥
”“हरेनुरेणुका कौन्ती ब्राह्मणी हेमगन्धिनी ॥
”इत्युभे वैद्यकरत्नमालायाम् ॥
ब्राह्मण + ङीष् ।) ब्राह्मणपत्नी । इति विश्वः ।(यथा,  मनुः । ८ । ३७६ ।“ब्राह्मणीं यद्यगुप्तान्तु गच्छेतां वैश्यपार्थिवौ ।वैश्यं पञ्चशतं कुर्य्यात् क्षत्रियन्तु सहस्रिणम् ॥
”)वरटी । इति त्रिकाण्डशेषः ॥
 पिपीलिकाभेदः ।तत्पर्य्यायः । स्थूलशीर्षिका २ । इति हेमचन्द्रः ॥
ब्राह्मणीगमने दोषो यथा,  --“कुलटाविप्रपत्नीनां गमने सुरविप्रयोः ।ब्रह्महत्याषोडशांशं पातकन्तु भवेद्ध्रुवम् ॥
तासामुपस्थितानाञ्च गमने तच्चतुर्थकम् ।त्यागे धर्म्मो नास्ति पापमित्याह कमलोद्भवः ॥
विप्रपत्नीसतीनाञ्च गमनेन बलेन चेत् ।ब्रह्महत्याशतं पापं भवेदेव श्रुतौ श्रुतम् ॥
”इति ब्रह्मवैवर्त्ते प्रकृतिखण्डे ४५ अध्यायः ॥
(बुद्धिः । इयं हि भगवता ब्राह्मणीत्वेनकल्पिता अर्ज्जुनाय कथिता । यथा,  महा-भारते १४ । ३४ । ११-१२ ।अर्ज्जुन उवाच ।“क्व नु सा ब्राह्मणी कृष्ण ! क्व चासौ ब्राह्मणर्षभः ।याभ्यां सिद्धिरियं प्राप्ता तावुभौ वद मेऽच्युत ! ॥
श्रीभगवानुवाच ।मनो मे ब्राह्मणं विद्धि बुद्धिं मे विद्धि ब्राह्मणीम् ।क्षेत्रज्ञ इति यश्चोक्तः सोऽहमेव धनञ्जयः ॥
”तीर्थविशेषः । यथा,  महाभारते । ३ । ८४ । ५५ ।“ततो वै ब्राह्मणीं गत्वा ब्रह्मचारी जितेन्द्रियः ।पद्मवर्णेन यानेन ब्रह्मलोकं प्रपद्यते ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 ब्रा(व्रा)ह्मणी स्त्री ब्राह्मणस्य पत्नी ङीष् । १ ब्राह्मणस्य पत्न्यांब्राह्मणस्येयम् अण् ङीप् । २ ब्रह्मसम्बन्धिन्यां स्त्रियाम् ।३ बुद्धौ च । “मनो मे ब्राह्मणं विद्धि बुद्धिं मे विद्धिब्राह्मणीम्” । “अरणीं ब्राह्मणीं विद्धि पुरुषञ्च त्तिरार-णिम् । तपःश्रुते त्राभिमथ्नीतो ज्ञानाग्निर्जायते ततः”भा० आश्व०३४ अ० ।

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.