| YouTube Channel

ब्रह्मरन्ध्र (brahmarandhra)

 
शब्दसागरः
English
ब्रह्मरन्ध्र
n.
 (-न्ध्रं) An aperture in the crown of the head, through which
the soul is supposed to escape.
Monier Williams Cologne
English
ब्रह्म—रन्ध्र
n.
 ‘Brahmă's crevice’, a suture or aperture in the crown of the head (through which the soul is said to escape on death),
Pur.
Siṃhās. (RTL. 291).
Apte Hindi
Hindi
ब्रह्मरन्ध्रम्
नपुं*
 ब्रह्मन्-रन्ध्रम् -
मूर्धा में एक प्रकार का विवर जहाँ से जीव इस शरीर को छोड़ कर निकल जाता है
Shabdartha Kaustubha
Kannada
ब्रह्मरन्ध्र
पदविभागः - > नपुंसकलिङ्गः
कन्नडार्थः - > ತಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ರಂಧ್ರ/ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣವಾಯು ಹೊರಡುವ ಒಂದು ತೂತು
व्युत्पत्तिः - > ब्रह्मणे ब्रह्मप्राप्तये रन्ध्रम्
विस्तारः - > ಈ ರಂಧ್ರದಿಂದ ಪ್ರಾಣವಾಯು ನಿರ್ಗಮಿಸಿದರೆಬ್ರಹ್ಮಲೋಕಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗುವುದು. ಇದರಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮಸಾಕ್ಷಾತ್ಕಾರವಾಗುವುದು.
L R Vaidya
English
brahman-raMDra {% n. %} an aperture in the crown of the head through which the soul is supposed to escape.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
ब्रह्मरन्ध्रं,
क्ली,
 (ब्रह्मणः परमात्मनः अधिष्ठानाय-रन्ध्रं आकाशः यद्वा, ब्रह्मणे ब्रह्मप्राप्तये रन्ध्रम् ।एतद्रन्ध्रेण प्राणोत्क्रमणे ब्रह्मलोकप्राप्तेरस्यतथात्वम् ।) उत्तमाङ्गम् । ब्रह्मतालु इति भाषा ।यथा । अं नमः ब्रह्मरन्ध्रे । इति तन्त्रसारः ॥
अपि च । ब्रह्मरन्ध्रसरसीरुहोदरे इत्यादिगुरुपादुकास्तोत्रम् ॥
(यथा च हठयोग-प्रदीपिकायाम् । ४ । १६ ।“ज्ञात्वा सुषुम्नासद्भेदं कृत्वा वायुञ्च मध्यगम् ।स्थित्वा सदैव सुस्थाने ब्रह्मरन्ध्रेनिरोधयेत् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
ब्र(व्र)ह्मरन्ध्र
न०
 उत्तमाङ्गस्य रन्ध्रभेदे । “तयोर्द्धमायन्नमृत-तमेति” श्रुत्या तद्रब्ध्रेण प्राणोत्क्रमणे ब्रह्मलोकप्राप्ते-रुक्तत्वात् तथात्वम् ।