| YouTube Channel

बदरिकाश्रम (badarikAzrama)

 
शब्दसागरः
English
बदरिकाश्रम
m.
(-मः) The hermitage at Badarikā.
Monier Williams Cologne
English
बदरिकाश्रम
m.
N.
of a hermitage (cf. above)
Apte Hindi
Hindi
बदरिकाश्रमः
पुं*
बदरिका-आश्रमः -
बदरिका आश्रम
Shabdartha Kaustubha
Kannada
बदरिकाश्रम
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಇದೊಂದು ಪುಣ್ಯಕ್ಷೇತ್ರ
विस्तारः - > ಕ್ಷೇತ್ರವು ಹಿಮಾಚಲದ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀನಗರಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೫೫ ಮೈಲಿಗಳಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ ಅಲಕನಂದಾನದಿಯ ಪಶ್ಚಿಮ ತೀರದಲ್ಲಿರುವುದು. ಇಲ್ಲಿ ನರನಾರಾಯಣರ ದೇವಾಲಯವಿರುವುದು.
L R Vaidya
English
badarikA-ASrama {% m. %} the hermitage at Badarikā.
पुराणम्
English
बदरिकाश्रम / BADARIKĀŚRAMA. (BADARYĀŚRAMA). A very holy place in the Himālayas. It was here that nara and nārāyaṇa did penance for thousands of years and the Purāṇas, therefore, give it a very prominent place in them.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
बदरिकाश्रमः,
पुं,
क्ली,
(बदरिकाचिह्नित आश्रमः ।)तीर्थविशेषः (असौ हिमालयपर्व्वतैकदेशेश्रीनगरसमीपे अलकनन्दानद्याः पश्चिमस्थतीरेअवस्थितः ।) तु नारायणस्य व्यासस्यचाश्रमः यथा, महाभारते धौम्यतीर्थ-यात्रापर्व्वणि ९० २३ -- ३३ ।“नारायणो विभुर्विष्णुः शाश्वतः पुरुषोत्तमः ।तस्यातियशसः पुण्यां विशालां वदरीमनु
आश्रमः ख्यायते पुण्यस्त्रिषु लोकेषु विश्रुतः ।उष्णतोयवहा गङ्गा शीततोयवहा पुरा
सुवर्णसिकता राजन् ! विशालां वदरीमनु ।ऋषयो यत्र देवाश्च महाभागा महौजसः
प्ताप्य नित्यं नमस्यन्ति नारायणमजं विभुम् ।यत्र नारायणो देवः परमात्मा सनातनः
तत्र कृत्स्नं जगत् पार्य ! तीर्थान्यायतनानि ।तत् पुण्यं तत् परं ब्रह्म तत्तीर्थं तत्तपोवनम्
तत् परं परमं दैवं भूतानां परमीश्वरम् ।शाश्वतं परमञ्चैव धातारं परमं पदम्
यं विदित्वा शोचन्ति विद्वांसः शास्त्रदृष्टयः ।तत्र देवषंयः सिद्धाः सर्व्वे चैव तपोधनाः
आदिदेवो महायोगी यत्रास्ते मधुसूदनः ।पुण्यानामपि तत् पुण्यं तत्र ते सशयोऽस्तु मा
एतानि राजन् ! पुण्यानि पृथिव्यां पृथिवीपते ! ।कीर्त्तितानि नरश्रेष्ठ ! तीर्थान्यायतनानि
एतानि वसुभिः साध्यैरादित्यैर्मरुदश्विभिः ।ऋषिभिर्ब्रह्मकल्पैश्च सेवितानि महात्मभिः
चरन्नेतानि कौन्तेय ! सहितैर्ब्रह्मवादिभिः ।भ्रातृभिश्च महाभागैरुत्कण्ठां विहरिष्यसि
”(तथा भागवते ११ ।“योऽवतीर्य्यात्मनोऽंशेन दाक्षायण्यान्तु धर्म्मतः ।लोकानां स्वस्तयेऽध्यास्ते तपो बदरिकाश्रमे
”)
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
ब(व)दरिकाश्रम
पु०
न०
वदरी + स्वार्थे तस्याः स-मीपे तच्चिह्नितोवाश्रमः तीर्थविशेषे ब(व)दरोशैली-ऽप्यत्र भा० व० ९२ अ० दृश्यम् बदरिकावनमप्यत्रतच्च हिमालयपर्वतैकदेशे श्रीनगराख्यदेशसमीपे अलक-नन्दानदीपश्चिमभागै स्थितम्