| YouTube Channel

प्रोष्ठपद (proSThapada)

 
Monier Williams Cologne
English
प्रोष्ठ—पद॑
m.
 (and f(आ). ) sg.
du.
 and
pl.
 ‘the foot of a stool’,
N.
 of a double Nakṣatra of the 3rd and 4th lunar mansions,
AV.
 (प्रो॑ष्ठाप्°),
Br.
GṛŚrS.
MBh.
&c.
Benfey
English
प्रोष्ठपद प्रोष्ठपद,
m.
 The
month Bhādra, August -- September.
Apte Hindi
Hindi
प्रोष्ठपदः
पुं*
 प्रोष्ठः-पदः -
भाद्रपद भास
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्रोष्ठपद
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಭಾದ್ರಪದ ಮಾಸ
निष्पत्तिः - > "अण्" (४-२-२१)
व्युत्पत्तिः - > प्रोष्ठपदाभिः नक्षत्रविशेषैः युक्ता पौर्णमासी यस्मिन् मासे
प्रोष्ठपद
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಎತ್ತಿನ ಕಾಲಿನಂತೆ ಕಾಲುಗಳುಳ್ಳವನು
निष्पत्तिः - > निपा० (५-४-१२०)
व्युत्पत्तिः - > प्रोष्ठो गौः, तस्येव पादावस्य
L R Vaidya
English
pro(prO)zWa-pada {% m. %} the month of Bhādrapada.
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Proṣṭhapada, pl., n. of a brahmanical (Yajurvedic) school: Divy 〔633.6 f.〕
वैजयन्तीकोषः
Sanskrit
Word: प्रोष्ठपदाः
Root: प्रोष्ठपद
Gender: पुं
Number: बहु
अर्थः ⇒ पूर्वोत्तरभाद्रपदौ
Meaning(s):
⇒ Two of the 27 nakṣatras
Shloka(s):
2|1|41|2 ► ज्येष्ठा ज्येष्ठीघ्नी स्यात्प्रोष्ठपदाः पुंस्त्रियोः सभाद्रपदाः॥ (अन्तरिक्षकाण्डः/ज्योतिरध्यायः)
Synonym(s):
➠ 2|1|41|2 ⇢ प्रोष्ठपदाः (प्रोष्ठपद) (पुं) ⇒ Two of the 27 nakṣatras ⇒ पूर्वोत्तरभाद्रपदौ
➠ 2|1|41|2 ⇢ प्रोष्ठपदाः (प्रोष्ठपद) (स्त्री) ⇒ Two of the 27 nakṣatras ⇒ पूर्वोत्तरभाद्रपदौ
➠ 2|1|41|2 ⇢ भद्रपदाः (भद्रपदा) (पुं) ⇒ Epithet of Proṣhṭapada ⇒ पूर्वोत्तरभाद्रपदौ
➠ 2|1|41|2 ⇢ भद्रपदाः (भद्रपदा) (स्त्री) ⇒ Epithet of Proṣhṭapada ⇒ पूर्वोत्तरभाद्रपदौ
Related word(s):
isa_k ➡ २७ नक्षत्राः
परा_अपरासंबन्धः ➡ नक्षत्रम्
जातिः ➡ नक्षत्रम्
Vedic Reference
English
Proṣṭha-pada, m., -padā, f. (‘foot of a bench’), is the name
of a double Nakṣatra.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रोष्ठपदः,
पुं,
 (प्रोष्ठो गौस्तस्येव पादौ यस्य सः ।“सुप्रातसुश्वसुदिवेति ।” ५ । ४ । १२० । इति अच्प्रत्ययेन साधुः । प्रोष्ठपदो नक्षत्रविशेषस्तद्युक्तापौर्णमासी यत्र मासे । अण् । पक्षे न वृद्धिः ।)भाद्रमासः । इत्यमरः ॥
(नक्षत्रविशेषः । यथा, महाभारते । ६ । ३ । १४ ।“शूक्रः प्रोष्ठपदे पूर्व्वे समारुह्य विरोचते ॥
”यथा च मार्कण्डेये । ३३ । १५ ।“अजाविकं प्रोष्ठपदे विन्देद्धावांस्तथोत्तरे ॥
”गोतुल्यपदयुक्ते, त्रि । इति व्याकरणम् ॥
)
Stchoupak
French
प्रोष्ठ-पद-
m.
 -आ-
f.
 (sg. du. et
pl.
 )
n.
 d'un double Nakṣatra
(3{^me^} et 4{^me^}).