| YouTube Channel

प्रेयस् (preyas)

 
शब्दसागरः
English
प्रेयस्
mfn.
(-यान्-यसी-यः) Dearest, most beloved, very dear.
f.
(-सी) A
wife, a mistress.
E.
प्रिय dear, and ईयसुन्
aff.
Yates
English
प्रेयस् (यान्-यसी-यः)
a. Dearest, very
dear.
f.
A wife, a mistress.
Spoken Sanskrit
English
प्रेयस् - preyas -
adj.
- more desired
प्रेयस् - preyas -
adj.
- more agreeable
प्रेयस् - preyas - comp.
adj.
- dearer
प्रेयस् - preyas -
m.
- dear friend
प्रेयस् - preyas -
m.
- lover
प्रेयस् - preyas -
n.
- flattery
Wilson
English
प्रेयस्
mfn.
(-यान्-यसी-यः) Dearest, most beloved, very dear.
f.
(-सी) A wife, a mistress.
E.
प्रिय dear, and ईयसुम्
aff.
Apte
English
प्रेयस् [prēyas],
a.
(-सी
f.
) Dearer, more beloved or agreeable
&c.
(compar. of प्रिय q. v. ).
m.
A lover, husband
प्रेयसः परमां प्रीतिमुवाह प्रेयसी रहः
Bhāg.*
9.18.47.
A dear friend
निष्णातश्च समागमो$पि विहितस्त्वत्प्रेयसः कान्तया, संप्रीतौ नृपनन्दनौ यदपरं प्रेयस्तदप्युच्यताम्
Māl.
1.24.m. ,
n.
Flattery.
The desired fruit of 'heaven' etc. but not a means to salvation
श्रेयश्च प्रेयश्च मनुष्य- मेतस्तौ संपरीत्य विविनक्ति धीरः Kaṭh.
Good service, welfare
प्रेयो विधास्यन्ति वाम्
Māl.
6.19. -सी A wife, mistress
Bhāg.*
9.18.47.
Apte 1890
English
प्रेयस् a. (सी f.) Dearer, more beloved or agreeable &c. (comper. of प्रिय q. v.).
m. 1 A lover, husband.
2 A dear friend
Māl. 10. 24.
m.
n. Flattery.
सी A wife, mistress.
Monier Williams Cologne
English
प्रे॑यस्
mfn.
(compar.
fr.
प्रिय) dearer, more agreeable, desired,
RV.
AV.
ŚBr.
&c.
प्रे॑यस्
m.
a lover,
Amar.
Kathās.
a dear friend,
Mālatīm.
प्रे॑यस्
n.
(in rhet.) flattery,
Pratāp.
Kuval.
Sāh.
Monier Williams 1872
English
प्रेयस्, आन्, असी, अस् (compar. fr. प्रिय), dearer,
very dear, more agreeable, more desired
dearest,
most beloved
kinder, more affectionate
(आन्), m.
a lover, husband
(असी), f. a mistress, wife
(आन्, अस्),
m. n. (in rhetoric) flattery.
—प्रेयस्-कर, अस्, m. the
hand of a lover.
—प्रेयस्-ता, f. or प्रेयस्-त्व, अम्, n.
the being dearer, being very dear.
—प्रेयो-ऽपत्य,
अस्, m. ‘very fond of offspring, a heron.
प्रेयस् प्रेयस्। See p. 663, col. 1.
Macdonell
English
प्रेयस् pré-yas, cpv. (of priya) dearer, more 🞄agreeable, etc.
m.
lover
n.
flattery (rh.): 🞄-ī,
f.
mistress, wife
-tā,
f.
, -tva,
n.
being 🞄dearer, greater dearness.
Apte Hindi
Hindi
प्रेयस्
वि* - "अयमनयोः अतिशयन प्रियः प्रिय + ईयसुन्, प्रादेशः ’प्रिय’ की म* अ*"
"अधिक प्यारा, अपेक्षाकृत प्रिय या रुचिकर"
प्रेयस्
पुं*
- "अयमनयोः अतिशयन प्रियः प्रिय + ईयसुन्, प्रादेशः ’प्रिय’ की म* अ*"
"प्रेमी, पति"
प्रेयस्
"पुं* ,
नपुं*
" - "अयमनयोः अतिशयन प्रियः प्रिय + ईयसुन्, प्रादेशः ’प्रिय’ की म* अ*"
चापलूसी
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्रेयस्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪ್ರಿಯ /ಪತಿ
निष्पत्तिः - > "ईयसुन्" (५-३-५७) प्रादेशः (६-४-१५७)
व्युत्पत्तिः - > अनयोरतिशयेन प्रियः
प्रयोगाः - > "सिञ्चन्त्याः कथमपि बाहुमुन्नमय्य प्रेयांसं मनसिजदुःखदुर्बलायाः"
उल्लेखाः - > माघ० ८-३४
प्रेयस्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಗೆಳೆಯ /ಸ್ನೇಹಿತ /ಮಿತ್ರ
प्रयोगाः - > "निष्णातस्य समागमोऽपि विहितस्त्वत्प्रेयसः कान्तया"
उल्लेखाः - > मालती० १०-२४
प्रेयस्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅತಿಶಯವಾದ
प्रयोगाः - > "सम्प्रीतौ नृपनन्दनौ यदपरं प्रेयस्तदप्युच्यताम्"
उल्लेखाः - > मालती० १०-२४
प्रेयस्
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಬಹಳಪ್ರೀತಿಪಾತ್ರವಾದ /ಹೆಚ್ಚು ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ವಿಷಯವಾದ
L R Vaidya
English
preyas {% (I) a. (f. सी) %} Dearer, more agreeable, (compar. of प्रिय q.v.).
preyas {% (II) m. %} A lover, a husband.
preyas {% (III) m.n. %} Flattery.
अभिधानचिन्तामणिः
Sanskrit
--source--
प्रेयस्याद्याः पुंसि पत्यौ भर्ता सेक्ता पतिर्वरः ५१६
विवोढा रमणो भोक्ता रुच्यो वरयिता धवः
-wordlist-
प्रेयस् (पुं), दयित (पुं), कान्त (पुं), प्राणेश (पुं), वल्लभ (पुं), प्रिय (पुं), हृदयेश (पुं), प्राणसम (पुं), प्रेष्ठ (पुं), प्रणयिन् (पुं), भर्तृ (पुं), सेक्तृ (पुं), पति (पुं), वर (पुं), विवोढृ (पुं), रमण (पुं), भोक्तृ (पुं), रुच्य (पुं), वरयितृ (पुं), धव (पुं)
नाममाला
Sanskrit
कान्त, इष्ट, दयित, प्रीत, प्रिय, कामिन्, कामुक, वल्लभ, असुपति, प्रेयस्, विट, रमण, वर
कान्तेष्टौ दयितः प्रीतः प्रियः कामी कामुकः
वल्लभोऽसुपतिः प्रेयान् विटश्च रमणो वरः ३७
verse 0.1.1.37
page 0018
Tamil
Tamil
ப்ரேயஸ் : காதலன், கணவன்.
वाचस्पत्यम्
Sanskrit
प्रेयस्
त्रि०
अतिशयेन प्रियः प्रिय + ईयसुन् प्रादेशः एकाच्कत्वात् टिलोपः। प्रियतमे स्त्रियां ङीप् “प्रेयस्यपिप्रोक्तिता” प्रबोधण० पत्यौ
पु०
भार्य्यायां स्त्री हेम०
Grassman
German
préyas, a., lieber, Comp. von prī́ (siehe prī), dem Sinne nach zu priyá.
-as [n.] idám priyā́t u cid mánmanas astu te {140, 11}.
Burnouf
French
प्रेयस् प्रेयस् a. (प्री
sfx ईयस्) plus cher,
très-cher. -- S.
f.
प्रेयसी épouse.
प्रेयोपत्य
m.
(अपत्य) héron.