धातुः: धृष्
मूलधातुः: ञिधृषा
धात्वर्थः: प्रागल्भ्ये
गणः: स्वादिः
कर्मकत्वं: अकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: परस्मैपदी
रूपम्: धृष्णोति
अनुबन्धादिविशेषः: ञीत्,आदित् च


धातुः: धृष्
मूलधातुः: धृष
धात्वर्थः: प्रसहने
गणः: चुरादिः
कर्मकत्वं: सकर्मकः
इट्त्वं: सेट्
उपग्रहः: उभयपदी
रूपम्: धर्षयति
अनुबन्धादिविशेषः: आधृषीयः


ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Madhavlya Dhatu Vritti is about Dhatus

ञिधृषाँ ञिधृषा (अर्थः)  प्रागल्भ्ये
( धृष्णेति दधर्ष दधृषतुः दधर्षिथ दधृषिव धर्षिता धर्षिष्यति धृष्णोतु अधृष्णोत् धृष्णुयात् आशिषि ( धृष्यात् अधर्षीत् दिधर्षिषति दरिधृष्यते दरीधृषीति, दरिधृष्टि, ) इत्यादि ( धर्षयति अदीधृषत् अदधर्षतदधर्षत्) "उरृद्वा'' ( धृष्यः ) "ऋदुपधात्'' इति क्यप् दधृक् दधृषौ ) "ऋत्विक्'' इत्यादौ निपातनात् क्विनि द्वित्वम् पदान्ते च कुत्वम् ( धृष्णुः ) "त्रसिगृधि'' इत्यादिना धृषेः क्नुः ( धृष्णक् धृष्णजौ ) [ धृषेश्चेति वक्तव्यम् ] इति नजिङ् (दुर्धर्षणः) "भाषायां शासियुधिधृषिमृषिभ्यो युच्'' ( धर्षित्वा ) "न क्त्वा सेङ्'' इत्याकित्वाद्गुणः ( धृष्टो वृषलः ) "धृषशसी वैयात्ये'' इत्यनिट्त्वम् "आदितश्च'' इत्यनिट्त्वे सिद्वे वचनमिदं नियमार्थं, तेन वैयात्यादन्यत्र धर्षित इतीड् भवति भावादिकर्मणोर्न  वैयात्ये धृषिरस्तीति तत्र नित्यनिषेधार्थं न भवति वैयात्यादन्यत्र भावादिकर्मणोर्विकल्प एव भवति ( धॄष्टं, धर्षितम् प्रधृष्टः, प्रधर्षितः ) इति, तत्रेट्पक्षे "निष्ठा शीङ्'' इत्यादिना कित्त्वाभावाद्गुणः ञीत्त्वं वर्तमाने क्तार्थम् धृष प्रसहन इति युजादौ 23

ञिधृषाँ ञिधृषा  प्रागल्भ्ये 
- धृष्णोति  दधर्ष  धर्षिता  धृष्टमस्य  धर्षितं धृष्टः  24

धृष् (धृ꣡षँ꣡ प्रसहने - चुरादिः - सेट्)
ल्युट् = धर्षणम्
अनीयर् = धर्षणीयः - धर्षणीया
ण्वुल् = धर्षकः - धर्षिका
तुमुँन् = धर्षयितुम् / धर्षितुम्
तव्य = धर्षयितव्यः / धर्षितव्यः - धर्षयितव्या / धर्षितव्या
तृच् = धर्षयिता / धर्षिता - धर्षयित्री / धर्षित्री
क्त्वा = धर्षयित्वा / धर्षित्वा
ल्यप् = प्रधर्ष्य / प्रधृष्य
क्तवतुँ = धर्षितवान् / धृषितवान् - धर्षितवती / धृषितवती
क्त = धर्षितः / धृषितः - धर्षिता / धृषिता
शतृँ = धर्षयन् / धर्षन् - धर्षयन्ती / धर्षन्ती
शानच् = धर्षयमाणः / धर्षमाणः - धर्षयमाणा / धर्षमाणा

धृष् (ञिधृ꣡षाँ꣡ प्रागल्भ्ये - स्वादिः - सेट्)
ल्युट् = धर्षणम्
अनीयर् = धर्षणीयः - धर्षणीया
ण्वुल् = धर्षकः - धर्षिका
तुमुँन् = धर्षितुम्
तव्य = धर्षितव्यः - धर्षितव्या
तृच् = धर्षिता - धर्षित्री
क्त्वा = धर्षित्वा
ल्यप् = प्रधृष्य
क्तवतुँ = धृष्टवान् / धर्षितवान् - धृष्टवती / धर्षितवती
क्त = धृष्टः / धर्षितः - धृष्टा / धर्षिता
शतृँ = धृष्णुवन् - धृष्णुवती

ADVANCED, Sanskrit to Sanskrit, Only about Dhatus

ञिधृषाँ ञिधृषा  प्रागल्भ्ये
- धृष्णोति  धृष्टः, प्रधृष्टः प्रधर्षितः धृप्टमनेन, धर्षितम्, निष्ठा शीङ्स्विदि (1219) इति कित्त्वं नास्ति  त्रसिगृधिधृषिक्षिपेः क्नुः (3214)-धृष्णुः  भाषायां शासियुधि (33130 वा0) इति युच्-दुर्धर्षणः  धृषेर्धिष च संज्ञायाम् (उ0 282) इति क्युः-धिषणा धीः  शकधृषज्ञा (3465) इति तुमुन्-धृष्णोति भोक्तुम्  ऋत्विग्द्धृग् (3259) इति दधृक्  चुरादौ धृष अप्रसहने (10239)-धर्षयति  23

ञिधृषा - प्रागल्भ्ये (स्वा० पर० अक० से०) धृष्णोति ।

पदविभागः - >धातुः
कन्नडार्थः - >ತಿರಸ್ಕಾರದಿಂದ ನೋಡು

ञिधृषा - प्रागल्भ्ये (स्वा० पर० अक० से०) धृष्णोति ।

पदविभागः - >धातुः
कन्नडार्थः - >ಧೈರ್ಯದಿಂದಿರು

प्रागल्भ्ये (prAgalbhye)

Shabdartha Kaustubha

धातुपाठः (Krishnacharya)