| YouTube Channel

प्रशान्त (prazAnta)

 
शब्दसागरः
English
प्रशान्त
mfn.
(-न्तः-न्ता-न्त)
1. Calmed, clam, tranquillised.
2. Ceased, dis-
continued, (as active effort.)
3. Ended.
4. Relieved.
E.
प्र before,
शम् to be calm, क्त
aff.
Capeller Eng
English
प्रशान्त
a.
tranquillized, quiet, calm, indifferent
extinguished, removed, ceased, disappeared, gone, died.
Yates
English
प्र-शान्त (न्तः-न्ता-न्तं)
p. Calmed
ended.
Spoken Sanskrit
English
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- allayed
अभ्युपशान्त - abhyupazAnta -
adj.
- allayed
निर्वापित - nirvApita -
adj.
- allayed
निशान्त - nizAnta -
adj.
- allayed
परिशमित - parizamita -
adj.
- allayed
प्रतिशान्त - pratizAnta -
adj.
- allayed
प्रशमित - prazamita -
adj.
- allayed
विनोदित - vinodita -
adj.
- allayed
विश्रमित - vizramita -
adj.
- allayed
व्युपशान्त - vyupazAnta -
adj.
- allayed
शमित - zamita -
adj.
- allayed
संशम्यति { संशम् } - saMzamyati { saMzam } - verb - be allayed
व्युपशम्यति { व्युपशम् } - vyupazamyati { vyupazam } - verb - be allayed
प्रतिनिवर्तते { प्रतिनिवृत् } - pratinivartate { pratinivRt } - verb - be allayed or abated
शान्तविवाद - zAntavivAda -
adj.
- having disputes allayed
प्रशाम्यति { प्रशम् } - prazAmyati { prazam } - verb - be allayed or extinguished
संशान्त - saMzAnta -
adj.
- thoroughly pacified or allayed
सुशान्त - suzAnta -
adj.
- thoroughly allayed or extinguished
निर्वाति { निर्वा } - nirvAti { nirvA } - verb - be allayed or refreshed or exhilarated
पर्याप्तकाम - paryAptakAma -
adj.
- one whose desires are accomplished or allayed
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- composed
अभ्रान्त - abhrAnta -
adj.
- composed
असम्भ्रम - asambhrama -
adj.
- composed
आत्मवत् - Atmavat -
adj.
- composed
उद्वेग - udvega -
adj.
- composed
उपनिबद्ध - upanibaddha -
adj.
- composed
कल्पित - kalpita -
adj.
- composed
क्रोधोज्झित - krodhojjhita -
adj.
- composed
चित्तप्रशम - cittaprazama -
adj.
- composed
तत - tata -
adj.
- composed
धीर - dhIra -
adj.
- composed
निबद्ध - nibaddha -
adj.
- composed
मात - mAta -
adj.
- composed
योजित - yojita -
adj.
- composed
विरचित - viracita -
adj.
- composed
सन्दर्भित - sandarbhita -
adj.
- composed
सन्दृब्ध - sandRbdha -
adj.
- composed
शान्तात्मन् - zAntAtman -
adj.
- composed
श्रितक्षम - zritakSama -
adj.
- composed
समाहित - samAhita -
adj.
- composed
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- calm
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- allayed
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- tranquillized
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- auspicious
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- ceased
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- indifferent
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- dead
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- extinguished
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- composed
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- destroyed
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- boni ominis
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- quiet
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- removed
प्रशान्त - prazAnta -
adj.
- serene
प्रशान्त prazAnta
adj.
tranquillized
प्रशमित prazamita
adj.
tranquillized
शीतीभूत zItIbhUta
adj.
tranquillized
शमनीय zamanIya
adj.
to be tranquillized
प्रशान्त prazAnta
adj.
boni ominis
प्रशान्त prazAnta
adj.
boni ominis
Wilson
English
प्रशान्त
mfn.
(-न्तः-न्ता-न्तं)
1 Calmed, calm, tranquillised.
2 Ceased, discontinued, (as active effort.)
3 Ended.
4 Relieved.
E.
प्र before शम to be calm, क्त
aff.
Apte
English
प्रशान्त [praśānta], p. p.
Calmed, tranquillized, composed
जितात्मनः प्रशान्तस्य परमात्मा समाहितः
Bg.*
6.7.
Calm. serene, quiet, sedate, still
अहो प्रशान्तरमणीयतोद्यानस्य.
Tamed, subdued, quelled.
Ended, ceased, over
तत् सर्वमेकपद एव मम प्रशान्तम्
Māl.
9.36
प्रशान्तमस्त्रम्
U.*
6. 'ceased to work or withdrawn'.
Dead, deceased
(see शम् with प्र).
Allayed, removed
त्यक्त्वा भयं सर्प इव प्रशान्तः
Rām.*
7.69.39.
Comp.
-आत्मन्
a.
composed in mind, peaceful, calm. -ऊर्ज
a.
weakened, enervated, prostrated. -काम
a.
content. -चित्त
a.
calm. -चेष्ट
a.
resting, ceased to work. -बाध
a.
having all obstacles or calamities removed
प्रशान्तबाधं दिशतो$भिरक्षया
Ki.*
1.18.
Apte 1890
English
प्रशांत p. p. 1 Calmed, tranquillized, composed.
2 Calm, serene, quiet, sedate, still
अहो प्रशांतरमणीयतोद्यानस्य.
3 Tamed, subdued, quelled.
4 Ended, ceased, over
तत्सर्वमेकपद एव मम प्रशांतं Māl. 9. 36
प्रशांतमस्त्रं U. 6 ‘ceased to work or withdrawn.’
5 Dead, deceased
(see शम् with प्र).
Comp.
आत्मन् a. composed in mind, peaceful, calm.
ऊर्ज a. weakened, enervated, prostrated.
काम a. content.
चेष्ट a. resting, ceased to work.
बाध a. having all obstacles or calamities removed
Ki. 1. 18.
Monier Williams Cologne
English
प्र-°शान्त a
mfn.
tranquillized, calm, quiet, composed, indifferent,
Up.
Mn.
MBh.
&c.
(in augury) auspicious, boni ominis,
Var.
extinguished, ceased, allayed, removed, destroyed, dead,
MBh.
Kāv.
&c.
प्र-शान्त b
&c.
See under प्र-√ शम्.
Monier Williams 1872
English
प्र-शान्त, अस्, आ, अम्, tranquillized, composed,
quieted, calmed, calm
tamed
subdued
abated,
ended, ceased, discontinued (as active effort)
dead,
deceased
relieved
(अस्), m., N. of a divinity.
—प्रशान्त-काम, अस्, आ, अम्, one whose desires
are calmed, content.
—प्रशान्त-चारित्र-मति, इस्,
m., N. of a Bodhi-sattva.
—प्रशान्त-चारिन्, इणस्,
m. pl. walking tranquilly, (perhaps) an epithet of a
class of deities.
—प्रशान्त-चेष्ट, अस्, आ, अम्, one
whose efforts have ceased, resting.
—प्रशान्त-ता, f.
tranquillity (of mind).
—प्रशान्त-बाध, अस्, आ,
अम्, having all calamities or hinderances quelled (=
प्रशमितोपद्रव).
—प्रशान्तात्मन् (°त-आत्°),
आ, आ, अ, ‘tranquil-souled, composed in mind, peace-
ful, calm.
—प्रशान्तोर्ज (°त-ऊर्°), अस्, आ, अम्, one
whose strength has ceased, weakened, prostrated.
—प्रशान्तौजस् (°त-ओज्°), आस्, आस्, अस्, = प्रशान्-
तोर्ज above.
प्रशान्त प्र-शान्त, &c. See above.
Hindi
Hindi
unagitated
Apte Hindi
Hindi
प्रशान्त
भू* क* कृ* - प्र + शम् + णिच् + क्त
"शांत, शान्तिप्राप्त, स्वस्थचित्त"
प्रशान्त
भू* क* कृ* - प्र + शम् + णिच् + क्त
"निश्चल, सौम्य, निस्तब्ध, धीर, निश्चेष्ट"
प्रशान्त
भू* क* कृ* - प्र + शम् + णिच् + क्त
"पालतू, वशीकृत, दबाया हुआ"
प्रशान्त
भू* क* कृ* - प्र + शम् + णिच् + क्त
"समाप्त, विरत, निवृत्त"
प्रशान्त
भू* क* कृ* - प्र + शम् + णिच् + क्त
कार्य करने से रुका हुआ या निवृत्त
प्रशान्त
भू* क* कृ* - प्र + शम् + णिच् + क्त
"मृत, मरा हुआ"
Shabdartha Kaustubha
Kannada
प्रशान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
निष्पत्तिः - > इडभावपक्षे
प्रशान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಶಾಂತನಾಗಿರುವ /ತಾಳ್ಮೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ
निष्पत्तिः - > प्र + शमु (उपशमे) - "क्तः" (३-४-७२)
प्रयोगाः - > "प्रशान्तश्वापदाकीर्णं मुनिशिष्योपशोभितम्"
प्रशान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ನಿಃಶಬ್ದವಾಗಿರುವ /ಸ್ತಬ್ಧವಾಗಿರುವ
प्रयोगाः - > "अहो प्रशान्तरमणीयमुद्यानवनम्"
प्रशान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಸಮಾಧಾನಗೊಂಡಿರುವ /ತೃಪ್ತಿಹೊಂದಿರುವ
प्रशान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬಗೆಹರಿದಿರುವ /ಕೊನೆಗೊಂಡಿರುವ /ಒಂದು ಸ್ತಿಮಿತಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ
प्रशान्त
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಆರಿಹೋಗಿರುವ /ನಂದಿಹೋಗಿರುವ
प्रयोगाः - > "कथमविरलप्रवृत्तवारिधारासम्पातैः प्रशान्तमेव पावकास्त्रम्"
उल्लेखाः - > उ० रा०
L R Vaidya
English
praSAMta {% a. (f. ता) %} 1. Composed, calmed
2. subdued
3. ceased, ended, प्रशांतशास्त्रार्थविचारचापलं (मनः) Bhartr.iii.(misc.)27
4. dead, deceased, (pp. of शम् with प्र q.v.).
Edgerton Buddhist Hybrid
English
Praśānta, n. of a śuddhāvāsakāyika devaputra: LV 〔4.13〕
〔6.13〕
〔438.16〕. Cf. Praśāntacitta.
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
प्रशान्त, शान्त, स्थिरचित्त, स्थिर, उपशान्त, धीरशान्त, सूरत, विप्रसन्न, शान्तिमत्
adjective
यस्य चित्त स्थिरम् अस्ति।
"प्रशान्तः व्यक्तिः विपत्तिभ्यः बिभेति।"
Synonyms:
शान्त, प्रशान्त, निरुद्विग्न, अविकल, अव्याकुल, अव्यग्र, विश्रब्ध, निराकुल, अनाकुल, शमित, विश्रान्त, शान्तचेतस्
adjective
यद् उद्विग्नं नास्ति।
"मोहनस्य जीवनं शान्तम् अस्ति।"
Synonyms:
अतीव्र, अतेजा, निस्तेजा, तेजोहीन, धाराहीन, अतीक्ष्ण, निर्व्याकुल, प्रशान्त, प्रशान्तचित्त, शान्तचेतस्, शान्तात्मन्
adjective
यद् तीक्ष्णम्।
"किम् भवान् अनया अतीव्रया छुरिकया एव युद्धं करिष्यति।"
Sanskrit Tibetan
Tibetan
nye bar zhi
१) उपशम २) उपशान्त ३) प्रशान्त ४) व्युपशम
Mahabharata
English
Praśānta = Śiva: XIV, 196.
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रशान्तः, त्रि, (प्रकर्षेण शान्तः ।) प्रकृष्टशमता-विशिष्टः यथा, --“प्रशान्तश्वापदाकीर्णं मुनिशिष्योपशोभितम्
”इति मार्कण्डेयपुराणे ८१
Capeller
German
प्रशान्त s. 2. शम्.