| YouTube Channel

प्रवणः (pravaNaH)

 
Apte Hindi
Hindi
प्रवणः
पुं*
- प्र+वण्+अच्
चौराहा
Wordnet
Sanskrit
Synonyms:
क्षणः, निमिषः, पर्व, प्रवणः
noun
कालस्य लघुत्तमं परिमाणम्।
"क्षणः इति परिमाणः पलम् इति परिमाणस्य चतुर्थः अंशः।"
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskrit
प्रवणः,
पुं,
(प्रवन्ते गच्छन्ति जना अनेनेति प्रुगतौ + करणे ल्युट् ।) चतुष्पथः इत्यमरः ।३ ५६
प्रवणः, त्रि, (प्रवतेऽत्रेति प्रु + अधिकरणेल्युट् ।) क्रमनिम्नभूमिः (यथा, मनुः ।२०६ ।“दक्षिणाप्रवणञ्चैव प्रयत्नेनोपपादयेत्
”)उदरम् प्रह्वः इति मेदिनी ने, ५९
(यथा, मार्कण्डेये २३ ८९ ।“धन्योऽहमतिपुण्योऽहं कोऽन्योऽस्ति सदृशोमया ।यत्तातो मामभिद्रष्टुं करोति प्रवणं मनः
”)आयतः प्रगुणः क्षणः इति विश्वः
प्लुतः स्निग्धः इति शब्दरत्नावली
आसक्तः इति हेमचन्द्रः ४९
(यथा, विष्णुपुराणे ११ ।“प्रजास्ता ब्रह्मणा सृष्टाश्चातुर्व्वण्यव्यवस्थितौ ।सम्यक्श्रद्धासमाचारप्रवणा मुनिसत्तम !
”)क्षीणः इति धरणिः