प्रयोजक (prayojaka)

This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.

Warning!

This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.

शब्दसागरः

English

 प्रयोजक mfn.
   (-कः-की-कं)
	 1. Who or what causes or induces any act.
2. Who or what deputes or appoints.
	 m.
  (-कः)
	 1. A founder or ins-
titutor of any ceremony.
	 2. A law-giver,  a legislator.
	 3. An author.
4. A money-lender.
 E.
  प्र before,  युज् to join,  ण्वुल् aff.
  

Capeller Eng

English

 प्रयोजक f.
  °जिका causing,  effecting,  essential
 m.
 
author (abstr.   °ता f.
 ,  °त्व n.
 ),  composer,  lender,  creditor. 

Yates

English

 प्र-योजक (कः) 1.
m.
  The original in-
stigator of any act,  or institutor
of any law or ceremony.

Help us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form

Spoken Sanskrit

English

प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 n.
  	-	 driver  [ computer ]
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  instigating
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  causing
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  prompting
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  effective
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  instigator
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  leading to
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  essential
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  anointing
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  deputing
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  promoter
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 adj.
  	-	  effecting
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 m.
  	-	  composer
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 m.
  	-	  employer
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 m.
  	-	  creditor
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 m.
  	-	  money-lender
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 m.
  	-	  founder or institutor of any ceremony
प्रयोजक 	-	 prayojaka 	-	 m.
  	-	  author

 
   प्रयोजक  prayojaka adj.
   instigator   
   प्रोत्साहक  protsAhaka m.
   instigator  [ of crime ]   
   उपजापक  upajApaka m.
   instigator   
   अज  aja m.
   instigator    
   तोद  toda m.
   instigator   
   सव  sava m.
   instigator    
   हीड  hIDa m.
   instigator   
   इरिन्  irin adj.
   an instigator    
   प्रवर्तयितृ  pravartayitR m.
   instigator of or to  
   प्रयोजककर्तृत्व  prayojakakartRtva n.
   acting as instigator or promoter     
            

 
   प्रयोजक  prayojaka adj.
   deputing

Wilson

English

 प्रयोजक
mfn.
   (-कः-की-कं)
1 Who or what causes or induces any act.
2 Who or what deputes or appoints.
m.
  (-कः)
1 A founder or institutor of any ceremony.
2 A law-giver,  a legislator.
E.
  प्र before युज to join,  ण्वुल् aff.
  

Apte

English

प्रयोजक [prayōjaka],  a.
  Occasioning,  causing,  effecting,  leading to,  inciting,  stimulating,  deputing,  appointing &c.
 
 यस्मिन् कृते यन्निष्पद्यते प्रयोजनवत् तत् तस्य प्रयोजकमिति गम्यते । ŚB. on MS.*  4.1.22
 यद्धि येन कर्तव्यं भवति तत्तस्य प्रयोजकम् ŚB. on MS.*  9.1.2
 तत्प्रयोजको हेतुश्च Pāṇini S.

कः An employer,  one who uses or employs.

An author.

A founder,  an institutor.

A money-lender.

A law-giver,  legislator.

An instigator.

Apte 1890

English

 प्रयोजक a. Occasioning,  causing. effecting,  leading to
 inciting,  stimulating,  deputing,  appointing &c. 
कः 1 An employer,  one who uses or employs. 
2 An author. 
3 A founder,  an institutor. 
4 A money-lender. 
5 A law-giver,  legislator. 
6 An instigator. 

Monier Williams Cologne

English

 प्र°योजक mf(इका)n.  causing,  effecting,  leading to (gen.   or comp. ),  MBh.
  
 Rājat.
 
 Sarvad.

 (ifc. ) prompting,  instigating,  instigator,  promoter,  Pāṇ.
  i,  4,  55

 effective,  essential,  Sāh.
 

 deputing,  anointing,  W.
 

 प्र°योजक m.
  an author,  composer,  Yājñ.
 

 a money-lender,  creditor,  ib.

 a founder or institutor of any ceremony,  W.
 

 an employer,  A.
 

Monier Williams 1872

English

 प्र-योजक,  अस्,  इका,  अम्,  occasioning,  effecting, 
conducing to,  causing or inducing any act,  leading
to anything
 instigating,  occasioning,  prompting, 
arousing,  stimulating,  exciting
 an original instigator
deputing,  appointing
 (अस्),  m. a founder or insti-
tutor (of any ceremony)
 a law-giver,  legislator
 an
author,  composer
 a money-lender,  creditor.
—प्र-
योजक-कर्तृत्व,  अम्,  n. acting as an instigator or
promoter.

Benfey

English

 प्रयोजक प्रयोजक,  i. e. प्र-युज् +
अक, 
 I. adj.
  Who or what causes.
 II.
m.
 
 1. An author,  Yājñ. 1,  5.
 2. A
creditor,  2,  62.

Apte Hindi

Hindi

प्रयोजक
वि* - प्र+युज्+ण्वुल्
"निमित्त बनने वाला,  कारण बनने वाला,  सम्पन्न करने वाला,  नेतृत्व करने वाला,  उकसाने वाला,  उद्दीपक"

प्रयोजकः
पुं*
  - प्र+युज्+ण्वुल्
"नियुक्त करने वाला,  जो इस्तेमाल करे या काम ले"

प्रयोजकः
पुं*
  - प्र+युज्+ण्वुल्
ग्रंथकर्ता

प्रयोजकः
पुं*
  - प्र+युज्+ण्वुल्
"संस्थापक,  प्रवर्तक"

प्रयोजकः
पुं*
  - प्र+युज्+ण्वुल्
"साहूकार,  महाजन"

प्रयोजकः
पुं*
  - प्र+युज्+ण्वुल्
"धर्म शास्त्री,  विधायक"

Shabdartha Kaustubha

Kannada

प्रयोजक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪ್ರೇರಿಸುವವನು /ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗುವಂತೆ ಮಾಡುವವನು
निष्पत्तिः - > प्र + युजिर् (योगे) - "ण्वुल्" (३-१-१३३)
व्युत्पत्तिः - > प्रयुनक्ति इति
प्रयोजक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > (ವ್ಯಾಕರಣದಲ್ಲಿ) ಹೇತುಸಂಜ್ಞೆಯುಳ್ಳ ಕರ್ತ
प्रयोगाः - > "तत्प्रयोजककर्तृत्वमुपैति मम जल्पतः"
उल्लेखाः - > माघ० २-७१
विस्तारः - > ಕಾರ್ಯಮಾಡುವವನನ್ನು ಪ್ರೇರಿಸುವವನು ಕರ್ತೃಸಂಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಹೇತು ಸಂಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವನು.
प्रयोजक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಆಜ್ಞೆ ಮಾಡುವವನು
प्रयोगाः - > "शातातपो वसिष्ठश्च धर्मशास्त्रप्रयोजकाः"
उल्लेखाः - > याज्ञ० १-५
प्रयोजक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಬಡ್ಡಿಗಾಗಿ ಹಣವನ್ನು ಸಾಲವಾಗಿ ಕೊಡುವವನು
प्रयोजक
पदविभागः - > विशेष्यनिघ्नम्
कन्नडार्थः - > ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವವನು /ಹುರಿದುಂಬಿಸುವವನು

L R Vaidya

English

 prayojaka {% m. %} 1. A founder,  an institutor
an author
a legislator
a money-lender.

Abhyankara Grammar

English

प्रयोजक  causing another to do
 causal agent
 cf. कुर्वाणं प्रयुङ्क्ते इति प्रयोजक: Ks. on P. I. 4.55.

शब्दकल्पद्रुमः

Sanskrit

 प्रयोजकः,  त्रि,  (प्रयुनक्ति प्रेरयति कार्य्यादौभृत्यादीनिति । प्र + युज् + ण्युल् ।) प्रयोग-कर्त्ता । नियोगकर्त्ता । स्वतन्त्रतत्प्रयोजकौ कर्त्ता ।इति सुपद्मव्याकरणम् ॥
 (यथा,  राजतर-ङ्गिण्याम् । ६ । ११९ ।“यान् द्रोहभीरून् सम्भाव्य संविभेजे यशस्करः ।तस्य तत्तनयोच्छेदे त एवासन् प्रयोजकाः ॥
”नियन्ता । यथा,  याज्ञवल्क्ये । १ । ५ । ०“शातातपो वशिष्ठश्च धर्म्मशास्त्रप्रयोजकाः ॥
”)

वाचस्पत्यम्

Sanskrit

 प्रयोजक त्रि०
  कार्य्यादौ भृत्यादीन् प्रयुनक्ति प्र + युज--ण्वुल् ।निकृष्टस्य भृत्यादेः १ प्रेरके व्याकरणोक्ते हेतुसंज्ञे २ कर्त्तरिच । “तत्प्रयोजकोहेतुश्च” पा० तस्य स्वतन्त्रसंज्ञा वि-हिता । प्रयोजकस्य हन्तृत्वं प्रा० वि० निर्णीतं यथा“नरान्तरव्यापाराव्यवधानेन बधनिष्पादकः कर्त्ता, यःकर्त्तारं कारयति स प्रयोजकः । सोऽपि द्विविधः एकःस्वतोऽप्रवृत्तं पदातिं वेतनादिना वधार्थं प्रवर्त्तयति अपरःस्तृतः प्रवृत्तमेव मन्त्रोपायोपदेशादिना प्रोत्साहयति” ।तस्य मूलञ्च आपस्तम्बवाक्यं यथा “प्रयोजयिता अनु-मन्ता कर्त्ता चेति सर्वे स्वर्गनरकफलभोक्तारो यो भूयआरभते तस्मिन् फले विशेषः” । तस्य भावः त्व प्रयोजकत्व न०
  तद्भावे तच्च स्वरूपसम्बन्धभेदः तन्निष्ठान्त्यथासि-द्धिभिन्नान्यथासिद्धिशून्यत्वे सति कार्य्याव्यवहित पूर्वव-र्त्तित्वम्” ।

Capeller

German

 प्रयोजक f.
 
°जिका veranlassend,  bewirkend
m.
  Anstifter,  Urheber,  Abstr.
°ता f.
 , 
°त्व n.
 

Stchoupak

French

 प्र-योजक-
 -इका- a. produisant,  causant,  conduisant à (gén. 
ifc.).

No entries for this word is found.

What is this? (Hidden Dictionary)

To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.

How to hide/unhide dictionary?

Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.