प्रभाकर (prabhAkara)
This section shows the AI summary for the selected word, generated by referencing all available dictionaries. This feature is available only for logged-in users.
Warning!
This feature is only for logged in users. Please login to have full access to Kosha.
शब्दसागरः
EnglishHelp us improve! Let us know about any improvements, bugs, or suggestions you have. Thanks.Click here for Feedback Form
Wilson
EnglishMonier Williams Cologne
EnglishApte Hindi
Hindiप्रभाकरः
प्रभा-करः -
सूर्य
प्रभाकरः
प्रभा-करः -
चन्द्रमा
प्रभाकरः
प्रभा-करः -
अग्नि
प्रभाकरः
प्रभा-करः -
समुद्र
प्रभाकरः
प्रभा-करः -
शिव का विशेषण
प्रभाकरः
प्रभा-करः -
एक विद्वान् लेखक का नाम
प्रभाकरः
- प्रभाकर + अण्
"’प्रभाकर का अनुयायी’, मीमांसा के आचार्य प्रभाकर के मत का अनुयायी"
Shabdartha Kaustubha
Kannadaप्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸೂರ್ಯ
निष्पत्तिः - > प्र + डुकृञ् (करणे) - "टः" (३-२-२१)
व्युत्पत्तिः - > प्रभां करोति
प्रयोगाः - > "कृशानुरपधूमत्वात् प्रसन्नत्वात् प्रभाकरः । रक्षोविप्रकृतावास्तामपविद्धशुचाविव ॥"
उल्लेखाः - > रघु० १०-७४
प्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅಗ್ನಿ /ಬೆಂಕಿ
विस्तारः - > "प्रभाकरोऽग्निसूर्ययोः" - मेदि०
प्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಚಂದ್ರ
प्रयोगाः - > "तावतीत्य रथानीकं विमुक्तौ पुरुषर्षभौ । ददृशाथे यथा राहोरास्यान्मुक्तौ प्रभाकरौ ॥"
उल्लेखाः - > भा० द्रोण० १०१-५
प्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಸಮುದ್ರ
प्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಪರಶಿವ /ಪರಮೇಶ್ವರ
प्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಒಬ್ಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮೀಮಾಂಸಾ ಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರವರ್ತಕ
विस्तारः - > ಇದರಿಂದ ಈ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಭಾಕರ ಎಂದು ಹೆಸರಾಯಿತು.
प्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಅರ್ಕವೃಕ್ಷ /ಎಕ್ಕದ ಗಿಡ
प्रभाकर
पदविभागः - > पुल्लिङ्गः
कन्नडार्थः - > ಕುಶದ್ವೀಪದ ಒಂದು ಖಂಡ
L R Vaidya
EnglishAufrecht Catalogus Catalogorum
EnglishEdgerton Buddhist Hybrid
Englishअभिधानचिन्तामणिः
Sanskritआदित्यः सवितार्यमा खरसहस्रोष्णांशुरंशू रवि-
र्मार्तण्डस्तरणिर्गभस्तिररुणो भानुर्नभोऽहर्मणिः ।
सूर्योऽर्कः किरणो भगो ग्रहपुषः पूषा पतङ्गः खगो
मार्ताण्डो यमुनाकृतान्तजनकः प्रद्योतनस्तापनः ॥ ९५ ॥
p{0008}
ब्रध्नो हंसश्चित्रभानुर्विवस्वान्सूरस्त्वष्टा द्वादशात्मा च हेलिः ।
मित्रो ध्वान्तारातिरब्जांशुहस्तश्चक्राब्जाहर्बान्धवः सप्तसप्तिः ॥ ९६ ॥
दिवादिनाहर्दिवसप्रभाविभाभासः करः स्यान्मिहिरो विरोचनः ।
ग्रहाब्जिनीगोद्युपतिर्विकर्तनो हरिः शुचीनौ गगनाद्ध्वजाध्वगौ ॥ ९७ ॥
हरिदश्वो जगत्कर्मसाक्षी भास्वान्विभावसुः ।
त्रयीतनुर्जगच्चक्षुस्तपनोऽरुणसारथिः ॥ ९८ ॥
आदित्य (पुं), सवितृ (पुं), अर्यमन् (पुं), खरांशु (पुं), सहस्रांशु (पुं), उष्णांशु (पुं), अंशु (पुं), रवि (पुं), मार्तण्ड (पुं), तरणि (पुं), गभस्ति (पुं), अरुण (पुं), भानु (पुं), नभोमणि (पुं), अहर्मणि (पुं), सूर्य (पुं), अर्क (पुं), किरण (पुं), भग (पुं), ग्रहपुष (पुं), पूषन् (पुं), पतङ्ग (पुं), खग (पुं), मार्ताण्ड (पुं), यमुनाजनक (पुं), कृतान्तजनक (पुं), प्रद्योतन (पुं), तापन (पुं), ब्रध्न (पुं), हंस (पुं), चित्रभानु (पुं), विवस्वत् (पुं), सूर (पुं), त्वष्टृ (पुं), द्वादशात्मन् (पुं), हेलि (पुं), मित्र (पुं), ध्वान्ताराति (पुं), अब्जहस्त (पुं), अंशुहस्त (पुं), चक्रबान्धव (पुं), अब्जबान्धव (पुं), अहर्बान्धव (पुं), सप्तसप्ति (पुं), दिवाकर (पुं), दिनकर (पुं), अहस्कर (पुं), दिवसकर (पुं), प्रभाकर (पुं), विभाकर (पुं), भास्कर (पुं), मिहिर (पुं), विरोचन (पुं), ग्रहपति (पुं), अब्जिनीपति (पुं), गोपति (पुं), द्युपति (पुं), विकर्तन (पुं), हरि (पुं), शुचि (पुं), इन (पुं), गगनध्वज (पुं), गगनाध्वग (पुं), हरिदश्व (पुं), जगत्साक्षिन् (पुं), कर्मसाक्षिन् (पुं), भास्वत् (पुं), विभावसु (पुं), त्रयीतनु (पुं), जगच्चक्षुस् (पुं), तपन (पुं), अरुणसारथि (पुं)
अभिधानरत्नमाला
Sanskritआदित्य
आदित्य, सवितृ, सहस्रकिरण, प्रद्योतन, भास्कर, तिग्मांशु, तरणि, दिनमणि, भास्वत्, विवस्वत्, हरि, मार्तण्ड, तपन, विकर्तन, इन, पूषन्, पतङ्ग, भग, सूर्य, गोपति, यम, दिनकर, सूर, अंशुमालिन्, रवि, मिहिर, विरोचन, अर्क, तिमिररिपु, द्युमणि, अंशुमत्, अंशु, हरिदश्व, सप्ताश्व, प्रभाकर, भानुमत्, भानु, ब्रध्न, हंस, खग, मित्र, चित्रभानु, अहर्पति, कर्मसाक्षिन्, जगच्चक्षुस्, द्वादशात्मन्, त्रयीतनु
आदित्यः सविता सहस्रकिरणः प्रद्योतनो भास्कर-
स्तिग्मांशुस्तरणिस्तथा दिनमणिर्भास्वान्विवस्वान्हरिः ।
मार्तण्डस्तपनो विकर्तन इनः पूषा पतङ्गो भगः,
सूर्यो गोपतिरर्यमा दिनकरः सूरोंऽशुमाली रविः ॥ ३५ ॥
मिहिरो विरोचनोऽर्कस्तिमिररिपुर्द्युमणिरंशुमानंशुः ।
हरिदश्वः सप्ताश्वः प्रभाकरो भानुमान्भानुः ॥ ३६ ॥
ब्रध्नो हंसः खगो मित्रश्चित्रभानुरहर्पतिः ।
कर्मसाक्षी जगच्चक्षुर्द्वादशात्मा त्रयीतनुः ॥ ३७ ॥
verse 1.1.1.35
page 0006
Mahabharata
English*Prabhākara^1 = Sūrya (the Sun): III, 146.
Prabhākara^2, name of a varsha in Kuśadvīpa. § 575 (Bhūmip.): VI, 12, 454.--Do.^2, see Prabhāraka.
पुराणम्
Englishप्रभाकर १ / PRABHĀKARA I. A serpent born of the race of kaśyapa. Śloka 15, Chapter 35, Ādi Parva).
प्रभाकर २ / PRABHĀKARA II. A great sage born of the race of atri. This sage married the ten daughters of ghṛtācī born of raudrāśva (bhadrāśva) of the family of pūru. The names of the daughters are Rudrā, Śūdrā, maladā, bhadrā, Malahā, Khaladā, Naladā, surasā, Gocapalā and Strīratnakūṭā.
Once when the Sun was in distress while he was being devoured by rāhu, Sage prabhākara said ‘Svasti’ to give salvation for the Sun and instantly the Sun came out from Rāhu's hold and shone brightly as before. It was as a result of this virtuous deed that the sage got the name prabhākara. By his great knowledge and eminence he kept glowing the fame of Atrikula earned by generations.
Sage prabhākara conducted a Yāga and on the occasion the devas presented him with great wealth and ten sons (harivaṁśa, 1. 81-8. 17).
प्रभाकर ३ / PRABHĀKARA III. The sixth division of the land of kuśadvīpa. (Śloka 13, Chapter 12, bhīṣma parva).
शब्दकल्पद्रुमः
Sanskritप्रभाकरः, (प्रभां करोतीति । कृ + “दिवा-विभानिशाप्रभेति ।” ३ । २ । २१ । इति टः ।)सूर्य्यः । (यथा, रघौ । १० । ७४ ।“कृशानुरपधूमत्वात् प्रसन्नत्वात् प्रभाकरः ।रक्षोविप्रकृतावास्तामपविद्धशुचाविव ॥
”)अग्निः । चन्द्रः । (यथा, महाभारते । ७ । ९९ । ५ ।“तावतीत्य रथानीकं विमुक्तौ परुषार्यभौ ।ददृशाते यथा राहोरास्यान्मुक्तौ प्रभाकरौ ॥
”“प्रभाकरौ चन्द्रसूर्य्यौ ॥
”) समुद्रः । इति शब्द-रत्नावली ॥
अर्कवृक्षः । इत्यमरः । १ । ३ । २८ ॥
(अष्टममन्वन्तरे देवगणभेदः । यथा, मार्कण्डेय-पुराणे । ८० । ६ ।“तपस्तप्तश्च शक्रश्च द्युतिर्ज्योतिः प्रभाकरः ॥
”अत्रिवंशीयमुनिविशेषः । यथा, हरिवंशे ।३१ । १० ।“ऋषिर्जातोऽत्रिवंशे तु तासां भर्त्ता प्रभाकरः ।भद्रायां जनयामास सुतसोमं यशस्विनम् ॥
”नाभभेदः । यथा, महाभारते । १ । ३५ । १५ ।“कुठरः कुञ्जरश्चैव तथा नागः प्रभाकरः ॥
”मीमांसकप्रभेदः । स च गुरुत्वेन प्रसिद्धः ।तस्य मतं दर्शनशास्त्रादौ प्राभाकरमतमितिप्रसिद्धम् । यदुक्तं वेदान्तसारे । ५३ । “प्राभाकर-तार्किकौ तु‘अन्योऽन्तरात्मा आनन्दमय’इत्यादि-श्रुतेः सुषुप्तौ बुद्ध्यादीनामज्ञाने लयदर्शनात्अहमज्ञोऽहं ज्ञानीत्याद्यनुभवाच्च अज्ञान-मात्मेति वदतः ॥
” कुशद्बीपस्थवर्षभेदः ।यथा, मात्स्ये । १२१ । ६८ ।“महिषं महिषस्यापि पुनश्चापि प्रभाकरम् ॥
”)
वाचस्पत्यम्
SanskritNo entries for this word is found.
What is this? (Hidden Dictionary)
To avoid the clutter in the app, the unwanted dictionaries can be hidden to have clear view while browsing. This section shows entries from those hidden dictionaries if any.
How to hide/unhide dictionary?
Every dictionary entry will have top right corner menu . From there, you can hide or unhide dictionary. You must login to use this feature. So, KST can remember your preferences of hidden dictionaries.